Antoni Janusz (ur. 16 kwietnia 1929 w PtaszkowejTadeusz Krupiński Informacja o osobach pracujących w Polsce w zawodzie antropologa, w: Przegląd antropologiczny, tom 54, z. 1–2, 1988, wyd. Poznań 1990, s. 210Encyklopedia Wrocławia, pod red. J. Harasimowicza, Wrocław 2001, s. 304., zm. 3 października 2019Anto Janusz. Nekrolog) – polski biolog, specjalizujący się w antropologii dynamicznej; nauczyciel akademicki, związany z uczelniami wyższymi na Dolnym Śląsku; rektor Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu w latach 1981–1982.

Życiorys Urodził się w 1929 roku w Ptaszkowej, na terenie obecnego powiatu nowosądeckiego w Małopolsce. Po ukończeniu kolejno szkoły podstawowej i średniej podjął w 1949 roku studia biologiczne na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, po czym w 1952 roku przeniósł się do Wrocławia, gdzie uzyskał w 1954 roku dyplom magistra antropologii.

Bezpośrednio po zakończeniu studiów podjął pracę w Katedrze i Zakładzie Antropologii i Biometrii Wyższej Szkoły Wychowania Fizycznego we Wrocławiu, z którą związał całe swoje życie zawodowe i naukowe. Uzyskał tam kolejno stopnie naukowe doktora w 1962 roku (na podstawie pracy Zróżnicowanie czołowych lekkoatletów polskich napisanej pod kierunkiem Adama Wanke) oraz doktora habilitowanego nauk przyrodniczych w zakresie antropologii w 1973 roku, na podstawie pracy Zastosowanie analizy wielocechowej do zagadnień wzrastania osobniczego na materiale z badań ciągłych dziewcząt wrocławskich w wieku 8–11 lat. Zajmował tam początkowo stanowisko asystenta, od 1962 adiunkta, a od 1973 roku docenta. W 1987 roku został profesorem nadzwyczajnym, a w 1990 roku profesorem zwyczajnym. W tym samym roku prezydent Polski Wojciech Jaruzelski nadał mu tytuł profesora nauk przyrodniczych.

Od samego początku zaangażowany był w rozwój Akademii Wychowania Fizycznego, pełniąc w niej najważniejsze funkcje. Do 2002 roku był kierownikiem Katedry Antropologii i Biometrii, dziekanem Wydziału Wychowania Fizycznego w latach 1973–1976, a w 1981 roku powołano go na rektora tej uczelni. Został zmuszony do ustąpienia ze stanowiska w czasie stanu wojennego, kiedy stanął po stronie relegowanych studentów. W latach 1998–2000 pełnił funkcję prorektora do spraw nauki i współpracy z zagranicą [on-line] [dostęp: 15.10.2013].

Był członkiem kilku towarzystw naukowych, w tym Wrocławskiego Towarzystwa Naukowego i Europejskiego Towarzystwa Antropologicznego. W swoich badań naukowych koncentrował się na antropologii sportu, w tym głównie na poszukiwaniu związków między antropomorfologią układu mięśniowego a budową ciała, rozwojem ontogenetycznym młodzieży oraz morfologicznymi, fizjologicznymi i motorycznymi kierunkami doboru dzieci i młodzieży do sportu.

Od 2004 roku związany był z Polsko-Czeską Wyższą Szkołą Biznesu i Sportu „Collegium Glacense” w Nowej Rudzie, gdzie w latach 2008–2010 pełnił funkcję rektora. Poza tym wykładał w Zakładzie Anatomii Wyższej Szkoły Fizjoterapii we Wrocławiu. Wcześniej pracował w Wydziale Zamiejscowym w Wałbrzychu Wyższej Szkoły Pedagogicznej Towarzystwa Wiedzy Powszechnej. Za swoją działalność naukową, dydaktyczną i społeczną został odznaczony m.in. Złotym Krzyżem Zasługi.

Główne prace Ocena wieku morfologicznego dziewcząt wrocławskich w okresie przedpokwitaniowym, 1977. Podstawowa wydolność fizyczna a zróżnicowany stopień dojrzałości biologicznej dzieci i młodzieży szkół wrocławskich, 1992. Zmienność cech wydolności fizycznej u dzieci młodzieży wiejskiej, 1994. Porównanie stanu zaawansowanego rozwoju cech morfofunkcjonalnych dzieci i młodzieży miejskiej i wiejskiej, 1997.

Przypisy

Bibliografia

Encyklopedia Wrocławia, pod red. J. Harasimowicza, Wrocław 2001, s. 304. 50 lat nauk o kulturze fizycznej we Wrocławiu, pod red. A. Janusza, Wrocław 1996.

Kategoria:Ludzie związani z Wałbrzychem Kategoria:Ludzie związani z Nową Rudą Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi Kategoria:Polscy biolodzy XXI wieku Kategoria:Rektorzy Akademii Wychowania Fizycznego we Wrocławiu Kategoria:Urodzeni w 1929 Kategoria:Zmarli w 2019 Kategoria:Polscy biolodzy XX wieku