1832

Wydarzenia w Polsce

12 stycznia – z rozkazu Mikołaja I Order Virtuti Militari został zdegradowany do rangi odznaki. 26 lutego – po zniesieniu konstytucji Królestwa Polskiego opublikowano Statut Organiczny dla Królestwa Polskiego. 24 marca – rząd rosyjski wydał ukaz o karnym wcielaniu dzieci polskich do armii Imperium Rosyjskiego. 27 marca – Rząd Tymczasowy Królestwa Polskiego (1831-1832) został zlikwidowany i zastąpiony reaktywowaną Radą Administracyjną. 1 maja – car Mikołaj I zlikwidował Uniwersytet Wileński jako karę za udział wielu wykładowców i studentów w powstaniu listopadowym. 31 maja – carski namiestnik Iwan Paskiewicz wkopał kamień węgielny pod budowę Cytadeli Warszawskiej. 9 czerwca – papież Grzegorz XVI w encyklice „Cum primum” potępił powstanie listopadowe i wezwał Polaków do podporządkowania się władzy rosyjskiego cara Mikołaja I 21 grudnia – trumna ze zwłokami Tadeusza Kościuszki została w tajemnicy przed zaborcami umieszczona w marmurowym sarkofagu na Wawelu. 28 grudnia – Joachim Lelewel i Józef Zaliwski założyli tajny komitet Zemsta Ludu.

Ogłoszono w Krakowie, oświadczenie rezydentów mocarstw opiekuńczych o podjęciu „bezpośredniego i skutecznego czuwania nad utrzymaniem porządku i spokojności”. Zbudowano drogę bitą Słupsk – Lębork.

Wydarzenia na świecie

12 lutego – Ekwador dokonał aneksji wysp Galapagos. 25 lutego – z inicjatywy Adama Jerzego Czartoryskiego została powołana brytyjska organizacja społeczna Literary Association of the Friends of Poland. 26 lutego – odbył się pierwszy koncert Fryderyka Chopina w Paryżu. 12 marca – w Paryżu odbyła się premiera baletu Sylfida, pierwszego baletu romantycznego. 17 marca – w Paryżu utworzono Towarzystwo Demokratyczne Polskie. 7 kwietnia – cesarz Brazylii Piotr I abdykował na rzecz swego 5-letniego syna, Piotra II. 29 kwietnia – grupa polskich emigrantów założyła Towarzystwo Historyczno-Literackie w Paryżu. 12 maja – premiera opery komicznej Napój miłosny Donizettiego. 24 maja – w czasie ogłoszono powstanie Królestwa Grecji. 27 maja: na zamku w Hambach an der Weinstraße w Nadrenii-Palatynacie rozpoczęła się 4-dniowa, 30-tysięczna demonstracja (Hambacher Fest) na rzecz zjednoczonych i wolnych Niemiec oraz na znak solidarności z polskimi emigrantami po powstaniu listopadowym. wojna egipsko-turecka: wojska egipskie zdobyły po półrocznym oblężeniu Akkę. 30 maja – otwarto Kanał Rideau łączący Ottawę z Kingston w prowincji Ontario. 5 czerwca – wielkie powstanie republikańsko-robotnicze w Paryżu wymierzone przeciw monarchii i panowaniu burżuazji. Po heroicznym oporze upada następnego dnia. 9 czerwca – papież Grzegorz XVI wydał encyklikę Cum primum, w której potępił wszelkie ruchy rewolucyjne, w tym również powstanie listopadowe. 13 lipca – amerykański badacz Henry Schoolcraft odkrył źródło Missisipi. 14 lipca – w Stanach Zjednoczonych opium zostało zwolnione z podatków federalnych. 1 sierpnia – między Linzem a Czeskimi Budziejowicami uruchomiono pierwszą w Austrii linię kolei konnej. 3 sierpnia – oddziały amerykańskich ochotników pokonały indiańskich powstańców pod wodzą Czarnego Jastrzębia w bitwie pod Bad Axe. 2 października – w Turynie została oficjalnie zainaugurowana Galleria Sabauda. 21 grudnia – zwycięstwo armii egipskiej w bitwie pod Konyą podczas wojny egipsko-tureckiej. 28 grudnia – John C. Calhoun jako pierwszy w historii wiceprezydent USA złożył urząd.

Powstaje organizacja Młode Włochy. Adam Mickiewicz publikuje Dziady cz.III. Powstanie Niepodległej Grecji.

Urodzili się 1 stycznia – Iwan Wyszniegradski, rosyjski teoretyk automatyki, minister finansów Imperium Rosyjskiego (zm. 1895) 6 stycznia – Gustave Doré, francuski malarz i ilustrator książek (zm. 1883) 18 stycznia – Karol Mikoszewski, polski duchowny katolicki, członek Tymczasowego Rządu Narodowego w powstaniu styczniowym, emigrant (zm. 1886) 23 stycznia – Edouard Manet, malarz francuski (zm. 1883) 27 stycznia – Lewis Carroll, angielski matematyk, poeta, autor powieści (zm. 1898) 31 stycznia – Adam Geisler, galicyjski prawnik, naczelnik Rzeszowa (zm. 1870) 5 lutego – Carl Hartwig, kupiec, spedytor (zm. 1879) 23 lutego – Salomon Joachim Halberstam, żydowski bibliofil, kolekcjoner, publicysta, kupiec (zm. 1900) 4 marca – Kazimierz Elżanowski, polski generał w służbie rosyjskiej (zm. 1904) 5 kwietnia – Jules Ferry, francuski polityk, twórca obowiązkowego, bezpłatnego i laickiego szkolnictwa. Zamordowany przez fanatyka religijnego (zm. 1893) 9 kwietnia – Gustaw Karol Sennewald, polski księgarz, wydawca i ewangelik (zm. 1896) 16 kwietnia – Alfred Izydor Römer, polski malarz, rzeźbiarz, medalier, historyk sztuki, etnograf, uczestnik powstania styczniowego (zm. 1897) 9 maja – Franciszek Jaczewski, polski duchowny katolicki, biskup lubelski (zm. 1914) 14 maja – Rudolf Lipschitz, matematyk niemiecki (zm. 1903) 29 czerwca – Rafka Chobok Ar-Rajes, libańska zakonnica, święta katolicka (zm. 1914) 5 września – Jan Józef Lataste, francuski dominikanin, założyciel betanek dominikanek, błogosławiony katolicki (zm. 1869) 8 sierpnia – Jerzy I Wettyn, król Saksonii (zm. 1904) 17 września – Ottokar Lorenz, austriacko-niemiecki historyk i genealog (zm. 1904) 16 października – Gideon Curtis Moody, amerykański prawnik, polityk, senator ze stanu Dakota Południowa (zm. 1904) 18 października – Jan Neel, francuski misjonarz, męczennik, święty katolicki (zm. 1862) 27 października – Oskar Belian, niemiecki polityk, nadburmistrz Olsztyna (zm. 1918) 29 października – Narcyza Martillo y Morán, ekwadorska święta katolicka (zm. 1869) 31 października - Klemens Sarnicki, polski bazylianin, teolog, biblista, polityk (zm. 1909) 18 listopada – Adolf Erik Nordenskiöld, baron, szwedzki geolog, mineralog (zm. 1901) 29 listopada – Louisa May Alcott, pisarka amerykańska (zm. 1888) 8 grudnia: Bjørnstjerne Bjørnson, norweski powieściopisarz, publicysta, polityk (zm. 1910) Jacek Maria Cormier, francuski dominikanin, błogosławiony katolicki (zm. 1916) 15 grudnia – Gustave Alexandre Eiffel, francuski architekt i inżynier (zm. 1923) 19 grudnia - Henryk Leopold Bartsch, polski pastor, muzyk (zm. 1899)

data dzienna nieznana: Józef Wang Yumei, chiński męczennik, święty katolicki (zm. 1900)

Zmarli

Święta ruchome Tłusty czwartek: 1 marca Ostatki: 6 marca Popielec: 7 marca Niedziela Palmowa: 15 kwietnia Wielki Czwartek: 19 kwietnia Wielki Piątek: 20 kwietnia Wielka Sobota: 21 kwietnia Wielkanoc: 22 kwietnia Poniedziałek Wielkanocny: 23 kwietnia Wniebowstąpienie Pańskie: 31 maja Zesłanie Ducha Świętego: 10 czerwca Boże Ciało: 21 czerwca

*1832