Przekładalność perspektyw – w fenomenologii Alfreda Schütza założenie, jakie przyjmuje w aktor społeczny określające, że partnerzy interakcji interpretują sens jego działania w taki sam sposób, jak odbiera go on sam. Aktorzy społeczni zakładają, że inne osoby w ich otoczeniu dysponują tymi samymi zasobami wiedzy odnośnie rzeczywistości, które w ich świadomości są wypełnione sensem. Podczas wchodzenia w interakcje przyjmuje się założenie, że inni mają ten sam zasób wiedzy i ignoruje się odmienność biografii, która mogłaby rzutować na posiadanie innych komponentów wiedzy. Podstawą zrozumienia działania innej osoby jest odnalezienie sensu dla działającego, a więc celu, jaki miałby być zrealizowany dzięki temu działaniu. Jednostka obserwująca działającego przypisuje mu motywy, jakie miałaby sama, gdyby znajdowała się w jego sytuacji.
Obok społecznego źródła wiedzy oraz społecznej dystrybucji wiedzy przekładalność perspektyw jest przesłanką intersubiektywnego charakteru rzeczywistości, w jakiej funkcjonują ludzie. Odmienność punków widzenia wynika z innego miejsca, w jakim znajdują się jednostki oraz ich odmiennej biografii. Jednak przeciwwagą dla tej różnicującej odmienności punktów widzenia jest idealizacja zmienności punktów widzenia (założenie o tym, że jednostka doświadczałaby tego samego, gdyby znalazła się w miejscu innej osoby, takim samym doświadczaniu „tu”, gdyby jednostka znalazła się w miejscu innej osoby) oraz idealizacja zgodności systemów istotności (założenie, że jeśli nie istnieją wyraźne przeszkody, różnice biograficzne nie mają dla jednostek znaczenia w odniesieniu do interpretacji dostępnych im obiektów otaczającej rzeczywistości).
W etnometodologii podkreśla się, że podstawą działania jest przekazywanie przeświadczenia o doświadczaniu rzeczywistości w taki sam sposób podczas interakcji oraz ignorowanie potencjalnych różnic w perspektywach. W interakcjach stosowane są gesty, dzięki którym aktorzy otrzymują potwierdzenie istnienia przekładalności perspektyw. W ujęciu Aarona Cicourela przekładalność perspektyw jest jedną z podstawowych metod konstruowania wspólnej rzeczywistości, do których należą też zasada et cetera] oraz poszukiwanie normalnej formy.
Zobacz też projekcja
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Etnometodologia Kategoria:Fenomenologia