4 Bałtycki Oddział WOP

Bałtycki Oddział WOP nr 4 – zlikwidowany oddział w strukturze organizacyjnej Wojsk Ochrony Pogranicza pełniący służbę graniczną na granicy morskiej.

Formowanie i zmiany organizacyjne 4 Bałtycki Oddział WOP JW 1836 (Zarządzenie SzSG Nr 053/Org. 30 marca 1946). Ze względu na występujące trudności związane z kierowaniem podległymi pododdziałami, które były rozlokowane na znacznej przestrzeni (6 komend odcinków, 30 strażnic i 3 PPK) na podstawie rozkazu NDWP nr 0153/org. z 21 września 1946 podzielono dotychczasowy 4 Morski Oddział WOP na dwie jednostki. Jedną z nich został sformowany Bałtycki Oddział WOP nr 4 z siedzibą w Słupsku a następnie w Koszalinie. Oddział posiadał cztery komendy, 20 strażnic, stan etatowy wynosił 1804 żołnierzy i 13 pracowników cywilnych.

Sztab oddziału stacjonował w Słupsku a następnie w Koszalinie, przy ul. Wojska Polskiego.

W okresie od listopada 1946 do kwietnia 1947 Grupa Manewrowa Oddziału, dowodzona przez kpt. Janusza Antoszlaka brała udział w walkach z UPA w rejonie Cisna–Baligród.

W 1947, 15 Komendę Odcinka Międzyzdroje przekazano 3 Szczecińskiemu Oddziałowi WOP, a 90 strażnicę WOP Łeba ze składu 18 Komendy Odcinka Ustka przekazano do 19 Komendy Odcinka Lębork oraz rozformowano Grupę Manewrową Oddziału, a na podstawie rozkazu MON nr 077/Org. z 3 marca 1947 w jej miejsce powołano szkołę podoficerską o etacie 34 oficerów i podoficerów oraz 140 elewów.

4 Bałtycki Oddział WOP rozformowany został 24 kwietnia 1948. Na jego bazie powstała 12 Brygada Ochrony Pogranicza.

Struktura organizacyjna thumb Organizacja Bałtyckiego nr 4 Oddziału WOP w 1946 Dowództwo Sztab pododdziały przysztabowe Grupa manewrowa, a od 1947 szkoła podoficerska 15 komenda odcinka - MiędzyzdrojeOd 1947 podlegała Szczecińskiemu Oddziałowi WOP. 16 komenda odcinka - Trzebiatów 17 komenda odcinka – Koszalin 18 komenda odcinka – Ustka Przejściowy Punkt Kontrolny w Kołobrzegu Przejściowy Punkt Kontrolny w Darłowie Przejściowy Punkt Kontrolny w Ustce.

We wrześniu 1946 stan etatowy oddziału przewidywał: 4 komendy, 20 strażnic, 1804 wojskowych i 14 pracowników cywilnych.

W 1947 dokonano zmiany w strukturze oddziału, rozkazem 013 z 21 marca, 15 Komendę Odcinka Międzyzdroje przekazano dla Szczecińskiego Oddziału WOP nr 3, a 90 strażnicę Łeba ze składu KO Ustka przekazano do KO Lębork. Rozformowano Grupę Manewrową i sformowano Szkołę Podoficerską na podstawie rozkazu Ministra Obrony Narodowej nr 077/Org. z dnia 3 marca 1947. Po reorganizacji w 1947 było to: 3 komendy odcinków, 15 strażnic, 1199 wojskowych i 13 pracowników cywilnych.

Sąsiednie oddziały Wojsk Ochrony Pogranicza 3 Szczeciński Oddział WOP ⇔ 12 Gdański Oddział WOP – 21.09.1946–24.04.1948.

Żołnierze oddziału Żołnierze 4 Bałtyckiej Brygady WOP, którzy polegli w zasadzce i bestialsko zostali zamordowani przez UPA 1.04.1947 thumb|por. Józef Denko (kawalerzysta z 4 Bałtyckiego Oddziału WOP w Koszalinie), z-ca d-cy ds. polityczno-wychowawczych 4 grupy manewrowej WOP. Zginął 1.04.1947 w walce z UPA pod Baligrodem. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Walecznych. (1947) por. Witold Dzięgielewski por. Józef Denko por. Teodor Michałowski ppor. Tadeusz Brandenburg ppor. Henryk Machowski ppor. Józef Zalewski plut. Władysław Bogiel kpr. Franciszek Kowalski kpr. Henryk Mańkowski kpr. Zygmunt Orłowski st. strzelec Leon Czyżewski st. strzelec Zygmunt Kinasiewicz st. strzelec Antoni Perek strzelec Wacław Borowski strzelec Kazimierz Hałupka strzelec Antoni Nowacki strzelec Czesław Mańkowski strzelec Władysław Morawski strzelec Władysław Mańkowski strzelec Bronisław Przybyłek strzelec Władysław Przybysz strzelec Jan Słowian strzelec Jan Baran strzelec Stanisław Głowacki strzelec Józef Gniadek strzelec Józef Napierała strzelec Jan Stoch strzelec Edward Nowakowski strzelec Sylwester Ziętkiewicz strzelec Kazimierz Ziomkowski.

Żołnierze 4 Bałtyckiego Oddziału WOP wpisani do Honorowej Księgi Zasłużonych dla WOP W trzydziestą rocznicę utworzenia Wojsk Ochrony Pogranicza tj. 10 czerwca 1975 zostali wpisani do „Honorowej Księgi Zasłużonych dla WOP” jako zasłużeni żołnierze WOP, który oddali życie w walce o utrwalanie władzy ludowej i zabezpieczenie granicy państwowej: plut. Władysław Bogiel s. Franciszka – szef kompanii 4 grupy manewrowej WOP por. Józef Denko s. Jana – zastępca dowódcy 4 grupy manewrowej WOP do spraw polityczno-wychowawczych por. Witold Dzięgielewski s. Augustyna – zastępca dowódcy 4 grupy manewrowej do spraw liniowych.

Dowódcy oddziału ppłk Józef Hajdukiewicz (10.09.1946–1.10.1946) ppłk Feliks Miodowski (1.10.1946–1.04.1947) ppłk Mikołaj Aliazarczyk (1.05.1947–23.04.1948.

Podoficerowie i szeregowcy Tadeusz Dziekan. 27px|alt=gen. bryg. Tadeusz Dziekan

Przekształcenia 4 Oddział Morski Ochrony Pogranicza → 4 Bałtycki Oddział WOP → 12 Brygada Ochrony Pogranicza → 15 Brygada WOP → 15 Bałtycka Brygada WOP → Bałtycka Brygada WOP → Bałtycki Oddział WOP → Bałtycki Oddział Straży Granicznej.

Uwagi

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Ludowe Wojsko Polskie w Słupsku Kategoria:Wojska Ochrony Pogranicza w Koszalinie Kategoria:Oddziały Wojsk Ochrony Pogranicza Kategoria:Polskie jednostki graniczne utworzone w 1946 Kategoria:Polskie jednostki organizacyjne wojska rozwiązane w 1948 Kategoria:Oddziały WOP (OP) rozmieszczone na granicy morskiej