Humberto de Alencar Castelo Branco (ur. 20 września 1897 w Fortalezie, zm. 18 lipca 1967 tamże) – brazylijski marszałek i polityk, prezydent Brazylii sprawujący dyktatorskie rządy w latach 1964–1967.

Zarys biografii W 1918 wstąpił do armii. W czasie II wojny światowej służył w brazylijskim korpusie ekspedycyjnym w Europie w randze pułkownika.

Mianowany szefem sztabu generalnego przez prezydenta João Goularta w 1963 został jednym z przywódców puczu, który odsunął go od władzy w 1964. Wybrany prezydentem przez Kongres objął urząd 15 kwietnia tego roku i sprawował władzę do 15 marca 1967. Castelo Branco był tym samym drugim i ostatnim marszałkiem w historii, który doszedł do władzy w Brazylii w wyniku zamachu stanu (pierwszym był założyciel republiki Deodoro da Fonseca). Podczas rządów Castelo Branco ubezwłasnowolniono zdominowany przez lewicę Kongres (choć go formalnie utrzymano) oraz zlikwidowano wszystkie istniejące partię i w ich miejsce powołano dwie: kontrolowaną przez wojsko ARENĘ oraz Brazylijski Ruch Demokratyczny, skupiający legalną opozycję, pozbawioną wpływów i spełniającą rolę listka figowego reżimu.

Choć system rządów wojskowych miał być przejściowyGaspari, A Ditadura Envergonhada, s. 141–142. szybko zmienił się w dyktaturę stosującą metody zbliżone do totalitaryzmuGaspari, A Ditadura Envergonhada, s. 35.. Prezydentura Castelo Branco to także okres wewnętrznych represji, silnego uzależnienia polityczno-gospodarczego Brazylii od Stanów Zjednoczonych i wywodzących się stamtąd korporacji, co stanowiło odwrót od polityki samodzielności prowadzonej przez Juscelino Kubitschka, Jânio Quadrosa i Goularta. Z drugiej strony jego rząd zwiększył stopień interwencji państwa w gospodarkę. Represje rządu doprowadziły do wybuchu walk partyzanckich - w 1967 roku w regionie Goiás rozpoczęła się regularna rebelia zorganizowana przez maoistowską KPB. Trwała ona do 1972 rokuMarcelo Ridenti , O fantasma da revolução brasileira, São Paulo: UNESP, 1993, s.232. W większych miastach z kolei działalność rozpoczęły miejskie guerille w tym m.in. Armia Wyzwolenia NarodowegoRose, R. S. (2005). The unpast: elite violence and social control in Brazil, 1954-2000. Ohio University Press. s. 170–178. ..

Następcą Castelo Branco został jego osobisty kandydat, minister wojny, marszałek Artur da Costa e Silva. Niedługo po opuszczeniu pałacu prezydenckiego Castelo Branco zginął w wypadku lotniczym nieopodal Fortalezy.

Odznaczenia Brazylijskie Krzyż Wielki Orderu Narodowego Zasługi (1964) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Marynarskiej (1964) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Wojskowej (1964) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Lotniczej (1964) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Rio Branco (1964) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Sądownictwa Wojskowego (1964) – ex officioAlmanaque da Ordem. Secretaria do Conselho da Ordem do Mérito Judiciário Militar, 2020, s. 74 Krzyż Złoty Medalu Zasługi Mauá (1965) – ex officio Krzyż Wielki Orderu Zasługi Pracy (1965) – ex officio

Zagraniczne Wielki Oficer Orderu Avis (1945, Portugalia) Łańcuch Orderu Infanta Henryka (1965, Portugalia)Estrangeiros com Ordens Portuguesas. www.ordens.presidencia.pt Łańcuch Orderu Zasługi Republiki Włoskiej (1965)Onorificenze: dettaglio decorato.. www.quirinale.it

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Prezydenci Brazylii Kategoria:Odznaczeni Orderem Rio Branco Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Marynarki Wojennej (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Wojskowej (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Lotniczej Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Sądownictwa Wojskowego Kategoria:Odznaczeni Medalem Zasługi Mauá Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Pracy (Brazylia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Avis (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Wielkim Łańcuchem Orderu Infanta Henryka (Portugalia) Kategoria:Odznaczeni Orderem Zasługi Republiki Włoskiej Kategoria:Urodzeni w 1897 Kategoria:Zmarli w 1967 Kategoria:Ludzie urodzeni w Fortalezie Kategoria:Ofiary katastrof lotniczych w Brazylii Kategoria:Brazylijscy uczestnicy II wojny światowej Kategoria:Brazylijscy marszałkowie