Korpus Kontrolerów

Korpus Kontrolerów (KK) – organ Ministra Spraw Wojskowych powołany do kontroli administracji Wojska Polskiego II RP.

Historia Korpus powołany został na podstawie dekretu Naczelnego Wodza z dnia 11 kwietnia 1921 o zadaniach i kontroli administracji wojskowej. Instytucja KK została zorganizowana na wzór Armii francuskiej, w której KK funkcjonował od 1882 roku. Pracami nad organizacją Korpusu Kontrolerów i dostosowaniem wzorców francuskich dla potrzeb Wojska Polskiego kierował generał francuskiego KK Chappuis. 15 maja 1922 roku generał Chappuis został odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski „za zasługi w dziale organizacji kontroli wojskowej w Polsce”.

15 grudnia 1921 roku w Warszawie rozpoczął się czteromiesięczny kurs aspirantów KK, na który specjalna komisja MSWojsk. zakwalifikowała 31. oficerów. Dwudziestu słuchaczy kursu posiadało wyższe wykształcenie akademickie.

Zgodnie z etatem KK liczył 50 oficerów, w tym: 5 generałów poruczników, 9 generałów podporuczników, 15 pułkowników, 15 podpułkowników i 6 majorów. W tym samym czasie, we Francji pełniło służbę 57 kontrolerów wojskowych, którzy nie posiadali stopni oficerskich, lecz tytuły kontrolerów wojskowych I i II klasy (odpowiadające stopniom pułkownika i podpułkownika) oraz tytuły generała kontrolera I i II klasy (odpowiające stopniom generała porucznika i generała podporucznika). Według opinii ówczesnego pułkownika Zygmunta Platowskiego etat polskiego Korpusu Kontrolerów ze względów oszczędnościowych był nieliczny, ale opracowany w taki sposób by z jednej strony odpowiadał wymaganiom służby, a z drugiej umożliwiał dobre warunki awansowe, będące zachętą do starania się o przeniesienie do tegoż korpusu

14 października 1927 roku minister spraw wojskowych zarządził reorganizację Korpusu Kontrolerów. W ramach tej reorganizacji zostały wyodrębnione trzy jednostki organizacyjne, a mianowicie: szef Korpusu Kontrolerów, kadra Korpusu Kontrolerów i Biuro Kontroli. Szef KK pozostał w składzie osobowym MSWojsk. Kadra KK została usytuowana przy Ministerstwie Spraw Wojskowych i podlegała wprost ministrowi. Biuro Kontroli, w zależności od realizowanych zadań, podlegało I wiceministrowi spraw wojskowych lub szefowi KK. Wewnętrzną organizację kadry KK i podział na grupy ustalał szef KK według własnego uznaniaDz. Rozk. MSWojsk. Nr 28 z 14 października 1927 roku, poz. 344..

Lista starszeństwa korpusu oficerów kontrolerów w marcu 1939 Lista starszeństwa korpusu oficerów kontrolerów w marcu 1939 obejmowała 6 pułkowników, 12 podpułkowników i 8 majorów płk Władysław Wielowieyski – szef Korpusu Kontrolerów płk Julian Sas-Kulczycki – Korpus Kontrolerów płk inż. Henryk Abczyński – zastępca dowódcy lotnictwa MSWojsk. płk Alojzy Gluth-Nowowiejski – zastępca szefa Korpusu Kontrolerów płk Witold Tyszkiewicz – Korpus Kontrolerów płk Michał Grossek – szef Biura Budżetowego MSWojsk. ppłk Mieczysław Juliusz Grodzicki – Korpus Kontrolerów ppłk dr Stanisław Sylwester Raczyński – Korpus Kontrolerów ppłk dr Roman Stanisław Aleksander Reklewski – Korpus Kontrolerów ppłk dr Tadeusz Alojzy Dudryk – Korpus Kontrolerów ppłk Kazimierz Wojciech Miętka – Korpus Kontrolerów †19 VI 1939 Warszawa ppłk Franciszek Głuszak – Korpus Kontrolerów ppłk dr Władysław Kumor – Korpus Kontrolerów ppłk Władysław Ratuszyński – Korpus Kontrolerów ppłk dr Karol Władysław Mikołajczyk – Korpus Kontrolerów ppłk Rudolf Orlot-Leroch – Korpus Kontrolerów ppłk Wilhelm Remer – Korpus Kontrolerów ppłk Bolesław Kazimierz Jacyna – Korpus Kontrolerów mjr Władysław Jan Zadembski – Korpus Kontrolerów mjr Aleksander Strzelecki – Korpus Kontrolerów mjr Zdzisław Szymanko – Korpus Kontrolerów mjr dr Marian Kałuski – Biuro Administracji Armii MSWojsk. mjr Tadeusz Kazimierz Walkowski – Korpus Kontrolerów mjr inż. Władysław Wolski – Korpus Kontrolerów mjr Edward Giejgo – Korpus Kontrolerów mjr Witold Adam Walewski – Korpus Kontrolerów

Uwagi

Przypisy

Bibliografia Jerzy Kłoczewski, Polska gospodarka wojskowa 1918-1939 (zarys systemu), Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, Warszawa 1987, wyd. I, .

Stanisław Styk, Działalność Korpusu Kontrolerów Wojska Polskiego 1921-1939, Wojskowy Przegląd Historyczny Nr 2 (84), Warszawa 1978, s. 237.

Kategoria:Ministerstwo Spraw Wojskowych Kategoria:Administracja wojskowa II Rzeczypospolitej