thumb| Ochrona gatunkowa ślimaków w Polsce – gatunkowa ochrona zwierząt z gromady ślimaków (Gastropoda) regulowana przepisami prawa obowiązującego w Polsce.
Podstawa prawna Podstawowym aktem prawnym regulującym kwestie ochrony przyrody w Polsce jest Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody. Formy i sposoby ochrony oraz objęte nią gatunki zwierząt wymienia Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt.
Na mocy tego rozporządzenia niektóre spośród występujących w Polsce gatunków ślimaków objęte są na terenie Polski ochroną ścisłą lub częściową. Wyszczególniono w nim również gatunki wymagające ochrony czynnej oraz te z gatunków objętych ochroną częściową, które mogą być pozyskiwane.
1 stycznia 2017 r. weszło w życie Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 16 grudnia 2016 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt zastępując tym samym poprzednie.
Gatunki ślimaków objętych ochroną ścisłą, z wyszczególnieniem gatunków wymagających ochrony czynnej (2014–2017)
RodzinaNazwa zwyczajowaNazwa naukowabeczułkowate (Orculidae)poczwarówka pagodaPagodulina pagodulapoczwarkowate (Pupillidae)poczwarówka górskaPupilla alpicolapoczwarówkowate (Vertiginidae)poczwarówka jajowataVertigo moulinsianapoczwarówka kolumienkaColumella columellapoczwarówka północnaVertigo arcticapoczwarówka zębataTruncatellina claustralispoczwarówka zwężonaVertigo angustiorszklarkowate (Zonitidae)szklarka podziemnaMediterranea inopinata (Oxychilus inopinatus)ślimakowate (Helicidae)|ślimak obrzeżonyHelicodonta obvolutaKlasyfikowany też w rodzinie Helicodontidaeślimak RossmassleraChilostoma rossmaessleri (Faustina rossmaessleri)ślimak tatrzańskiChilostoma cingulellum (Faustina cingulellum)ślimak żeberkowanyHelicopsis striataKlasyfikowany też w rodzinie HygromiidaeHygromiidae*Caseolus calculusświdrzykowate (Clausiliidae)świdrzyk kasztanowatyMacrogastra badiaświdrzyk łamliwyBalea perversaświdrzyk ozdobnyCharpentieria ornataświdrzyk siedmiogrodzkiVestia elataświdrzyk śląskiCochlodina costatazatoczkowate (Planorbidae)zatoczek łamliwyAnisus vorticulusziarnkowate (Chondrinidae)poczwarówka pagórkowaGranaria frumentumźródlarkowate (Hydrobiidae)niepozorka ojcowskaFalniowskia neglectissima
Gatunki ślimaków objętych ochroną częściową (2014–2017) RodzinaNazwa zwyczajowaNazwa naukowabłotniarkowate (Lymnaeidae)błotniarka otułkaMyxas glutinosabursztynkowate (Succineidae)bursztynka piaskowaCatinella arenariaKlasyfikowany też jako Quickella arenariaigliczkowate (Aciculidae)igliczek karpackiAcicula parcelineatapomrowcowate (Milacidae)pomrowiec nakrapianyTandonia rusticapomrowikowate (Agriolimacidae)pomrowik mołdawskiDeroceras moldavicumpoczwarówkowate (Vertiginidae)poczwarówka GeyeraVertigo geyeripoczwarówka zmiennaVertigo genesiiślimakowate (Helicidae)ślimak BąkowskiegoTrichia bakowskiiKlasyfikowany też jako Trochulus bakowskii w rodzinie Hygromiidaeślimak BielzaTrichia bielziKlasyfikowany też jako Trochulus bielzi w rodzinie Hygromiidaeślimak wielkozębnyPerforatella dibothrionślimak ostrokrawędzistyHelicigona lapicidaślimak żółtawyHelix lutescensślimak winniczekHelix pomatiazawójkowate (Valvatidae)zawójka rzecznaBorysthenia naticinaźródlarkowate (Hydrobiidae)źródlarka czerwonawaBythinella metarubraźródlarka żywieckaBythinella zyviotekiźródlarka MicherdzińskiegoBythinella micherdzinskiiLimapontiidaealderiaAlderia modesta
Gatunki ślimaków objętych ochroną częściową, które mogą być pozyskiwane, oraz sposoby ich pozyskiwania (2014–2017) ślimak winniczek (Helix pomatia) – ręczny zbiór osobników - przez 30 dni łącznie w danym roku, w okresie od dnia 20 kwietnia do dnia 31 maja, przy czym w województwach: opolskim, śląskim, małopolskim, świętokrzyskim, podkarpackim i lubelskim osobniki o średnicy muszli nie mniejszej niż 31 mm, a na pozostałych obszarach - osobniki o średnicy muszli nie mniejszej niż 30 mm.
Zobacz też mięczaki Polski Polska czerwona księga zwierząt. Bezkręgowce
Przypisy Gatunki zwierząt wymagające ochrony czynnej Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt () Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 roku o ochronie przyrody () .
Kategoria:Ochrona przyrody w Polsce Kategoria:Ślimaki