thumb|240px|Grób Stanisława i Marii Dawskich na cmentarzu Wojskowym na Powązkach Stanisław Dawski, właśc. Stanisław Kopciuch (ur. 19 maja 1905 w Dorohusku, zm. 9 grudnia 1990 w Warszawie) – polski profesor sztuk plastycznych w zakresie grafiki i malarstwaProf. Stanisław K. Dawski w bazie Ludzie nauki portalu NAUKA POLSKA (dostęp 03.02.2025), artysta malarz, grafik, rzeźbiarz, witrażysta, autor ekslibrisów, współorganizator i profesor Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych we Wrocławiu, rektor tej uczelni w latach 1952–1965, nauczyciel akademicki
Życiorys Od 1932 studiował malarstwo i grafikę w Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Dyplom otrzymał w 1939 w pracowni Felicjana Szczęsnego Kowarskiego i Stanisława Ostoi-Chrostowskiego.
Po II wojnie światowej osiadł we Wrocławiu. W 1946 uczestniczył w utworzeniu wrocławskiej Państwowej Wyższej Szkoły Sztuk Plastycznych, gdzie zaczął pracę jako wykładowca na stanowisku profesora. Będąc rektorem, kładł nacisk na kształcenie zarówno w sztukach „czystych”, jak i sztukach użytkowych, dbając o rozwój pracowni szkła, ceramiki i architektury wnętrz. Za jego kadencji powstał Wydział Ceramiki i Szkła, gdzie prowadził Katedrę Szkła Artystycznego. Pomógł także w utworzeniu pracowni fotografii [dostęp: 05.03.2009]. Opiekował się Józefem Gielniakiem. Jego uczniami byli Witold Turkiewicz, Kazimierz Głaz, Ludwik Kiczura, Zbigniew Horbowy, Kazimierz Pomagalski, Zbigniew Roman Kawecki, Józef Podlasek. Tytuł profesora otrzymał w 1970. W 1970 wraz żoną Marią przeniósł się do Warszawy i objął stanowisko profesora w Katedrze Problematyki Malarstwa w Architekturze na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych. W 1975 przeszedł na emeryturę.
Należał do Association Internationale des Arts Plastiques (od 1952), Międzynarodowego Stowarzyszenia Drzeworytników XYLON w Szwajcarii (od 1979), Accademia Italiana delle Arti e del Lavoro (od 1980).
Od 1948 tworzył ekslibrisy, wykonał ok. 200 księgoznaków, stosował akwafortę, akwatintę, wypukłodruk.
Uczestniczył w II i III Biennale Grafiki w Krakowie (1962 i 1964)Królikarnia: Interpretacje, tradycje warszawskiej grafiki warsztatowej. [dostęp: 05.03.2009]. Jego prace znajdują się w zbiorach wielu muzeów krajowych i zagranicznych.
Przewodniczył Wojewódzkiemu Komitetowi Frontu Jedności Narodu we Wrocławiu, był członkiem Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu (1958)„Trybuna Robotnicza”, nr 4 (4350), 7 stycznia 1958 r., s. 2. i Ogólnopolskiego Komitetu Pokoju (od 1962)Skład Ogólnopolskiego Komitetu Pokoju, „Trybuna Ludu”, nr 163, 14 czerwca 1962, s. 4..
Był mężem Marii z domu Zimmermann (1909–1993), artystki malarki. Został pochowany na cmentarzu Wojskowym na Powązkach (kwatera A II-5-25).
Ordery i odznaczenia Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski Order Sztandaru Pracy II klasy Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski Złoty Krzyż Zasługi (22 lipca 1952) „za zasługi w dziedzinie kultury i sztuki”. Medal 40-lecia Polski LudowejUznanie dla twórców kultury [w:] „Trybuna Robotnicza”, nr 170, 19 lipca 1984, s. 1–2. Medal 10-lecia Polski Ludowej (23 maja 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 23 maja 1955 r. nr 0/808 - na wniosek Ministra Kultury i Sztuki. Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Odznaka tytułu honorowego „Zasłużony dla Kultury Narodowej” (1986)Potrzeby i nowe zadania [w:] „Rzeczpospolita”, nr 229, 1 października 1986, s. 8. Odznaka honorowa „Za Zasługi dla Warszawy” Medal „20-lecia Światowej Rady Pokoju” (1969)Medale 20-lecia ŚRP dla działaczy polskiego ruchu pokoju [w:] „Trybuna Ludu”, nr 268, 27 września 1969, s. 1–4. Medal Towarzystwa Przyjaciół Sztuk Pięknych
Nagrody i wyróżnienia
Nagroda Artystyczna Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu (1951) Nagroda Artystyczna Miasta Wrocławia (1956) Nagroda resortowa II stopnia (1956) Nagroda resortowa I stopnia (1964, 1975) Medal honorowy IV Międzynarodowego Biennale Ekslibrisu Współczesnego w Malborku (1969) Nagroda Miasta Stołecznego Warszawy (1973)
Przypisy
Bibliografia Artyści plastycy okręgu warszawskiego 1945–1970. Słownik biograficzny (przewodniczący rady programowej Andrzej Janota), Warszawa 1972, s. 105. Kto jest kim w Polsce. Informator biograficzny. Edycja 2, Wydawnictwo Interpress, Warszawa 1989, s. 210. Irena Pijaczewska, Wspomnienie o Profesorze, „Format” nr 2/3, 1991, s. 62. Lila Dmochowska, Stanisław Dawski - abstrakcja w skali 1:1, "Format" nr 61, 2011, s. 92–95, s.111.
Linki zewnętrzne Dom Aukcyjny Agra Art: dzieła Stanisława Dawskiego.
Kategoria:Członkowie Ogólnopolskiego Komitetu Frontu Jedności Narodu Kategoria:Ludzie urodzeni w Dorohusku Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem 40-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni odznaką honorową „Za Zasługi dla Warszawy” Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony dla Kultury Narodowej” Kategoria:Odznaczeni odznaką tytułu honorowego „Zasłużony Nauczyciel PRL” Kategoria:Odznaczeni Orderem Sztandaru Pracy II klasy Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (Polska Ludowa) Kategoria:Polscy graficy Kategoria:Polscy plastycy Kategoria:Przewodniczący Wojewódzkich Komitetów Frontu Jedności Narodu Kategoria:Rektorzy Akademii Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu Kategoria:Urodzeni w 1905 Kategoria:Współcześni polscy twórcy ekslibrisów Kategoria:Wyróżnieni Nagrodą Miasta Stołecznego Warszawy Kategoria:Zmarli w 1990 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Akademii Sztuk Pięknych im. Eugeniusza Gepperta we Wrocławiu