thumb|Jan Ripper w Bugatti na serpentynie Międzynarodowego Wyścigu Tatrzańskiego w 1928 roku thumb|Na trasie Wyścigu Tatrzańskiego (samochód Tatra, nieustalony zawodnik i rok) Wyścig Tatrzański – samochodowo-motocyklowy wyścig górski organizowany corocznie w sierpniu w latach 1927–1931 przez Krakowski Klub Automobilowy w polskich Tatrach, na odcinku górskiej szosy Łysa Polana – Morskie Oko o długości 7,5 km. Pierwszy wyścig rozegrano 14 sierpnia 1927 roku. Od 1928 roku był rozgrywany jako wyścig międzynarodowy, a za najlepszy czas przyznawano przechodnią Wielką Nagrodę Tatr. II Międzynarodowy Wyścig Tatrzański odbył się w roku 1929, a III wyścig w sierpniu 1930 roku. IV i ostatni Międzynarodowy Wyścig Tatrzański odbył się w sierpniu 1931 roku.
Organizacja zawodów Pomysłodawcą i organizatorem wyścigu górskiego w Tatrach był Krakowski Klub Automobilowy (K.K.A). Była to pierwsza tego rodzaju impreza w Polsce. Zawody rozgrywano na fragmencie drogi Oswalda Balzera – szosy Zakopane – Morskie Oko, o długości 7,5 km, ze startem przy 21 km i metą przy 28,5 km od Zakopanego. Start odbywał się na Łysej Polanie w okolicy mostu na Białce. Przeciętne wzniesienie na trasie wynosiło 4,2%, a maksymalne 6%. Wyścig był ze startu zatrzymanego, samochody i motocykle startowały pojedynczo w ustalonej kolejności. W ramach przygotowań zbudowano trybuny na 500 osób przy mecie, aczkolwiek zapewniały one tylko obserwację ostatniego kilometra trasy. Służba łączności podawała na trybuny informacje o przejeździe zawodników przez punkty kontrolne na starcie, końcu prostej za Łysą Polaną, przy Wodogrzmotach Mickiewicza i wzniesieniu 1205 około półtora kilometra przed metą. Samochody, którymi przybywali widzowie, parkowano między metą a Morskim Okiem oraz na Łysej Polanie. W pierwszym roku dopuszczono do startu samochody turystyczne, wyścigowe i motocykle (solo i z wózkami), podzielone na kategorie pod względem pojemności silnika.
Wyścig Tatrzański (1927) thumb|Zwycięzca pierwszych zawodów w 1927 – Henryk Liefeldt w wyścigowym Austro-Daimlerze Pierwszy wyścig rozegrano 14 sierpnia 1927 roku. Do przyznania było 8 nagród dla motocykli i 24 dla samochodów. Warunki były utrudnione przez deszcz padający tego dnia, który powodował, że trasa była śliska. Sklasyfikowano 11 motocykli i 19 samochodów, w tym tylko dwa wyścigowe. Zawodnik Krauze rozbił swój samochód Rolland-Pilain na barierce, a pasażer Tadeusza Rudawskiego, startującego motocyklem Indian z wózkiem bocznym, wychylił się i wypadł na zakręcie, raniąc się w twarz, przez co nie ukończyli wyścigu. Wśród sklasyfikowanych zawodników były dwie kobiety: Hanka Schielowa na Tatrze i Janina Wrońska na motocyklu BSA z wózkiem.
Najlepszy czas ogółem (6 min 48,6 s) uzyskał Henryk Liefeldt na wyścigowym samochodzie Austro-Daimler, zdobywając nagrody przechodnie Automobilklubu Polskiego za najlepszy czas dnia, Miasta Krakowa za najlepszy czas samochodu wyścigowego, oraz firmy Bosch za najlepszy czas dnia osiągnięty na świecach tej firmy. Drugi wynik – i zarazem najlepszy dla samochodów turystycznych, uzyskał niemiecki zawodnik von Wentzel-Mosau na Mercedesie (7 min 2 s), zdobywając m.in. nagrodę przechodnią K.K.A. za najlepszy czas samochodu turystycznego. Kolejne czasy osiągnęli: Stanisław Szwarcsztajn (Austro-Daimler, 7 min 40 s), Szwajcar Robert Vetterli (Bugatti, 7 min 44,4 s) i Jan Ripper (Lancia, 7 min 45,2 s) – wszyscy na samochodach turystycznych.
Zawody częściowo transmitowało Polskie Radio, co stanowiło pionierskie przedsięwzięcie polskiej radiofonii, aczkolwiek transmisja trwała jedynie w godzinach od 13.30 do 15.30, nie obejmując całych przedłużających się zawodów.
Zwycięzcy według podziału na pojemność silnika:Źródło: Bolesław J. Kachel: W Tatrach, „Przegląd Samochodowy i Motocyklowy” nr 22/1927, s. 22-23 (przy przeliczeniu ułamków zwykłych na dziesiętne), z uwzględnieniem dodatkowych informacji z oraz brzmienia imion i nazwisk zawodników według komunikatów automobilklubu i innych źródeł. Brak jest dostępnych informacji o zwycięzcach kategorii – podział według pojemności silnika w cytowanym źródle nie pokrywa się z kategoriami z regulaminu.PojemnośćKierowca Samochód Czas Średnia prędkośćSamochody turystyczne (C):990 cm³ Kirszyn (a. Kirschner)Fiat 50910 min 4,6 s44,659 km/h 1000 cm³ Hanka Schielowa Tatra12 min 0,8 s37,229 km/h 1500 cm³ Robert Vetterli (Szwajcaria) Bugatti7 min 44,4 s58,141 km/h2500 cm³ Jan Ripper Lancia 7 min 45,2 s58,064 km/h 3000 cm³ Stanisław Szwarcsztajn Austro-Daimler7 min 40 s58,769 km/h3500 cm³ ZakrzeńskiChrysler8 min 24,8 s58,064 km/h 7000 cm³ Ernst von Wentzel-Mosau (Niemcy)Mercedes-Benz7 min 2 s63,981 km/hSamochody wyścigowe (D):2994 cm³ Henryk LiefeldtAustro-Daimler6 min 48,6 s66,176 km/h 990 cm³ Kapliński Fiat 509 7 min 59,4 s Motocykle (A):1000 cm³ Miśkiewicz Harley-Davidson 8 min 54 s50,562 km/h350 cm³ Kustanowicz FN 9 min 40 sMotocykle z wózkami (B):1000 cm³ Zagórowski Indian10 min 6 s44,554 km/h350 cm³ Zandowski FN10 min 28 s
I Międzynarodowy Wyścig Tatrzański (1928) thumb|Jan Ripper w wyścigowym Bugatti z nagrodami zdobytymi w 1928 roku, w tym Wielką Nagrodą Tatr (waza) Po pierwszym wyścigu, Krakowski Klub Automobilowy zorganizował kolejną edycję 19 sierpnia 1928 roku już jako międzynarodowy wyścig otwarty. Po raz pierwszy jako nagroda za najlepszy czas została ustanowiona przechodnia Wielka Nagroda Tatr – srebrna waza. Przygotowania objęły m.in. wygładzenie nawierzchni, poszerzenie i wyprofilowanie zakrętów oraz budowę dwóch trybun, na mecie i tzw. Wancie. Polskie Radio zamontowało w strefach widzów głośniki nadające informacje i muzykę z płyt. Samochody były podzielone tym razem na kategorie samochodów sportowych i wyścigowych, dzielące się na klasy w zależności od pojemności silnikaKlasa I obejmowała grupy A (ponad 8000 cm³) i B (do 8000 cm³); klasa II: grupę C (do 5000 cm³); klasa III: grupę D (do 3000 cm³); klasa IV: grupę E (do 2000 cm³); klasa V: grupę F (do 1500 cm³); klasa VI: grupę G (do 1100 cm³); klasa VII: grupy H (do 750 cm³), I (do 500 cm³) i J (do 350 cm³) (Regulamin Międzynarodowego Wyścigu Tatrzańskiego organizowanego przez Krakowski Klub Automobilowy dnia 19 sierpnia 1928 roku).. Samochody sportowe musiały odpowiadać przepisom międzynarodowym, osiągać odpowiednią wagę minimalną i być wyposażone m.in. w błotniki i zakrywany dach („budę”) oraz obsadzone przez odpowiednią dla klasy liczbę pasażerów, względnie zabierać balast po 60 kg. Określono też czasy maksymalne przejazdu dla poszczególnych klas. W dniach 15–18 sierpnia można było odbywać treningi.
Zgłoszonych było 26 samochodów, wystartowały 22, w tym 5 wyścigowych. Dwa samochody zderzyły się podczas treningu rano i nie wystartowały. Zawody rozpoczęto o godzinie 14, przy dobrej pogodzie. Jan Meyer dwukrotnie startował, prowadząc Fiata sportowego, a następnie wyścigowego. Publiczność szacowano na ponad 6 tysięcy i prawie tysiąc samochodów.
Najlepszy czas uzyskał polski kierowca Jan Ripper na wyścigowym Bugatti (silnik 1500 cm³ z kompresorem) – 5 min 47,41 s, bijąc zarazem rekord trasy Henryka Liefelda. Drugi był mistrz Polski Henryk Liefeldt na wyścigowym Austro-Daimlerze (3000 cm³) – 6 min 02,33 s, a trzeci Szwajcar Robert Vetterli, również na wyścigowym Bugatti – 6 min 17,37 s. Otrzymali oni trzy nagrody w klasyfikacji ogólnej, ponadto przyznano zawodnikom nagrody za zwycięstwa w poszczególnych klasach. Najlepszy z samochodów sportowych uzyskał piąty ogólny czas: Szwarcsztajn na Bugatti (3000 cm³ z kompresorem) – 6 min 28,18 s. Z nagród przechodnich, Ripper otrzymał Wielką Nagrodę Tatr i puchar Automobilklubu Polskiego za najlepszy czas dnia oraz nagrodę Miasta Krakowa za najlepszy czas samochodu wyścigowego, a Szwarcsztajn nagrodę K.K.A. za najlepszy czas samochodu sportowego.
Zwycięzcy kategorii: Klasa (grupa) Kierowca Samochód Czas Średnia prędkośćUwagiSamochody sportowe:750 cm³ (H/I)Marjan Krynicki: Międzynarodowy Wyścig Tatrzański s.417 błędnie podaje, że samochody Hanomag należały do klasy „do 1100 cm³”, a kolejne do klasy „1100 cm³”, gdyż według regulaminu, klasa H/I, w której startowały Hanomagi, obejmowała samochody o pojemności skokowej silnika do 750 cm³, a kolejna klasa G – do 1100 cm³ i tak dalej.Jerzy Knapik Hanomag 10 min 21,16 s 43,467 km/h ustalony rekord 1100 cm³ (G)Jan Meyer Fiat 509 8 min 22,55 s 53,725 km/h rekord pobity 1500 cm³ (F) W. Bogucki Bugatti 9 min 20,30 s 48,188 km/h 2000 cm³ (E) Josef Veřmiřovský (Czechosłowacja)Jako zawodnik była zgłoszona Fabryka Samochodów „Tatra”. Tatra 7 min 14,82 s 62,860 km/h rekord pobity 3000 cm³ (D)Stanisław Szwarcsztajn Bugatti 6 min 28,18 s 69,555 km/hrekord pobity5000 cm³ (C) Witold Kellerman Stutz 7 min 38,12 s58,936 km/h rekord pobitySamochody wyścigowe:1100 cm³ (G) Jan Meyer Fiat 8 min 25,41 s53,421 km/h1500 cm³ (F)Jan Ripper Bugatti 5 min 47,41 s 77,717 km/h ustalony rekord3000 cm³ (D) Henryk Liefeldt Austro-Daimler 6 min 02,33 s74,517 km/h rekord pobity5000 cm³ (C) ks. Ferdinand Andreas Liechtenstein (Austria) Gräf & Stift 6 min 26,68 s69,825 km/hustalony rekord
II Międzynarodowy Wyścig Tatrzański (1929) thumb| Stanisław Szwarcsztein w samochodzie Bugatti, 1929 thumb|Przed wyścigiem - rozładunek samochodu Bugatti, 1929 Drugi wyścig międzynarodowy odbył się 11 sierpnia 1929 roku, po raz pierwszy pod patronatem prezydenta Rzeczypospolitej. Wystartowało 17 samochodów, sklasyfikowano 15. Sam wyścig odbywał się w trudnych warunkach atmosferycznych, podczas burz. Kilka osób zostało porażonych piorunem. Podczas wyścigu kierowca Gerhard na samochodzie Voisin rozbił się za Wodospadami Mickiewicza, a Romer na Alfa Romeo wypadł z trasy, lecz dojechał do mety poza klasyfikacją. Dodatkowo samochód Mercedes Niemca hrabiego Arco-Zinneberga został rozbity podczas treningów w przeddzień wyścigu i nie wziął w nim udziału.
Najlepszy czas uzyskał ponownie Jan Ripper na wyścigowym Bugatti – 6 min 06,45 s, a drugi był ponownie Henryk Liefeldt na wyścigowym Austro-Daimlerze (mocniejszy model, niż w poprzednim roku) – 6 min 16,915 s. Na skutek trudnych warunków, nie pobito rekordu trasy, aczkolwiek padły cztery rekordy kategorii.
Zwycięzcy kategorii: Klasa (grupa) Kierowca Samochód CzasUwagiSamochody sportowe:1100 cm³Florian Schmidt (Czechosłowacja) Amilcar 6 min 41,48 s rekord pobity 1500 cm³ Januszkowski Alfa Romeo 7 min 31,285 s rekord pobity 2000 cm³ Josef Veřmiřovský (Czechosłowacja) Tatra 6 min 58,51 s rekord pobity 3000 cm³Harold Weinschenck (Austria) Tatra 6 min 44 s 5000 cm³ MalinowskiDodge8 min 29 sSamochody wyścigowe:1500 cm³ Jan Ripper Bugatti 6 min 06,45 s 3000 cm³ Stanisław SzwarcszteinBugatti 6 min 32,39 s5000 cm³ Henryk Liefeldt Austro-Daimler 6 min 16,915 s rekord pobity
III Międzynarodowy Wyścig Tatrzański (1930) thumb|Alfred Liptay w samochodzie sportowym Bugatti thumb|Zwycięzca w 1930 roku Hans Stuck w wyścigowym Austro-Daimlerze thumb|Maria Koźmianowa na trasie w samochodzie Austro-Daimler III Międzynarodowy Wyścig Tatrzański odbył się 24 sierpnia 1930 roku. Od tego roku wyścig stał się jednymi z zawodów Mistrzostwa Górskiego Europy. Po raz pierwszy też wprowadzono nagrody pieniężne, w ufundowaniu których Krakowskiemu Klubowi Automobilowemu pomagały inne polskie automobilkluby. Mimo to, zainteresowanie zawodników zagranicznych było umiarkowane, częściowo z powodu kolizji terminów z innymi imprezami.
Wyścig rozgrywano w międzynarodowych konkurencjach samochodów wyścigowych i sportowych oraz dostępnych tylko dla zawodników polskich kategoriach samochodów turystycznych i motocykli. Zgłoszono 20 samochodów i 13 motocykli, a ostatecznie wzięło udział 16 samochodów (4 wyścigowe, 9 sportowych i 3 turystyczne) oraz 12 motocykli. Liczbę widzów szacowano na ponad 10 tysięcy i ponad tysiąc przybyłych samochodów. Wśród zawodników brały udział dwie kobiety: Maria Koźmianowa na samochodzie Austro-Daimler i Janina Wrońska na motocyklu BSA.