Wacław IwaszkiewiczW ewidencji wojskowej był określany jako „Wacław Iwaszkiewicz II” dla odróżnienia od innego oficera, którym był „Wacław Iwaszkiewicz I”, ur. 14 marca 1893. (ur. 3 grudnia 1894 w WilnieW Roczniku Oficerskim z 1924 r. podano, że urodził się 20 listopada 1894 r., zm. 9–11 kwietnia 1940 w Katyniu) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, kawaler Orderu Virtuti Militari, ofiara zbrodni katyńskiej.
Życiorys Syn Jana i Marii z Leszczewskich, urodzony 3 grudnia 1894 w Wilnie. Absolwent gimnazjum w Wilnie, gdzie uzyskał również świadectwo dojrzałości. Naukę kontynuował na Uniwersytecie Stefana Batorego, gdzie rozpoczął studia prawnicze, jednak ze względu na wybuch I wojny światowej, zmuszony był przerwać edukację. W 1915 powołany do armii rosyjskiej. Walczył na froncie, awansował do stopnia podkapitana. W 1917 służył w polskim pułku strzeleckim im. Bartosza Głowackiego. Pułk ten zabezpieczał skarby narodu polskiego, m.in. obraz Bitwa pod Grunwaldem. Był żołnierzem I Korpusu Polskiego w Rosji. Śledzony przez WCzK w kwietniu 1918 został aresztowany i uwięziony na Łubiance. Po powrocie do Wilna w grudniu 1918, nawiązał kontakt z Polską Organizacją Wojskową, a kwietniu 1919 wstąpił do Wojska Polskiego i w szeregach 41 pułku piechoty walczył z bolszewikami m.in. pod Suwałkami, Sejnami, Lidą, Mińskiem, na Wołyniu i pod Kijowem. W 1921 został odznaczony orderem „Virtuti Militari” V klasy, a we wniosku o jego nadanie, napisano m.in.:3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu kapitana ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919. W 1924 zajmował 1052. lokatę w korpusie oficerów piechoty. W tym samym roku pełnił służbę w Komendzie Obszaru Warownego „Wilno” na stanowisku oficera sztabowego, pozostając oficerem nadetatowym 41 pp w SuwałkachRocznik Oficerski 1924, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Oddział V Sztabu Generalnego Wojska Polskiego, Warszawa 1924, s. 227, 363, 1323.. Ukończył, rozpoczęte przed wojną, studia na Wydziale Prawa i Nauk Społecznych Uniwersytetu Stefana Batorego. 18 lutego 1928 awansował do stopnia majora ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1928 i 115. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 26 kwietnia 1928 został przeniesiony do 17 pułku piechoty w Rzeszowie na stanowisko oficera sztabowego pułkuRocznik Oficerski 1928, Ministerstwo Spraw Wojskowych, Warszawa 1928, s. 33, 184.Rocznik Oficerski 1932, Biuro Personalne Ministerstwa Spraw Wojskowych, Warszawa 1932, s. 33, 547.. W grudniu 1932 został przeniesiony do 13 pułku piechoty w Pułtusku na stanowisko kwatermistrza. 19 marca 1939 awansował do stopnia podpułkownika.
Podczas kampanii wrześniowej 1939 dowodził III batalionem 3 pułku Strzelców Podhalańskich. Po agresji ZSRR na Polskę z 17 września 1939 w nieznanych okolicznościach dostał się do niewoli sowieckiej. Przebywał w obozie jenieckim w Kozielsku. Między 7 a 9 kwietnia 1940 został przekazany do dyspozycji naczelnika Zarządu NKWD Obwodu Smoleńskiego – lista wywózkowa 015/2 z 5 kwietnia 1940. Między 9 a 11 kwietnia 1940 został zamordowany w Katyniu przez funkcjonariuszy Obwodowego Zarządu NKWD w Smoleńsku oraz pracowników NKWD przybyłych z Moskwy na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano w bezimiennych mogiłach zbiorowych, gdzie od 28 lipca 2000 mieści się oficjalnie Polski Cmentarz Wojenny w Katyniu. W miejscu tym prowadzone były ekshumacje i prace archeologiczne. W 1943 jego ciało zostało zidentyfikowane w mundurze w toku ekshumacji nadzorowanych przez Niemców pod numerem 467 – dosłownie opisany jako Iwaszkiewicz Waclaw (raport dzienny z 24 kwietnia 1943). Przy jego szczątkach znaleziono karty pocztowe i notatnik. Figuruje na liście Komisji Technicznej PCK pod numerem 0467, wskazany jako wojskowy.
Był żonaty.
5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień pułkownikaDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 roku w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie, w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.
Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 4862 – 1921 Krzyż Walecznych czterokrotnie Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1936 „za zasługi w służbie wojskowej”. Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Krzyż Oficerski Orderu Gwiazdy Rumunii (Rumunia)
Upamiętnienie 13 kwietnia 2016, w ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, w ogrodzie Pałacu Prezydenckiego został zasadzony Dąb Pamięci poświęconego wszystkim Ofiarom Zbrodni Katyńskiej, certyfikat z numerem 1.
Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Katyniu
Uwagi
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Dowódcy batalionów 13 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Ludzie urodzeni w Wilnie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (czterokrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 17 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie 41 Suwalskiego Pułku Piechoty Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Katyniu Kategoria:Pochowani na Polskim Cmentarzu Wojennym w Katyniu Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Korony Rumunii Kategoria:Polacy – żołnierze Armii Imperium Rosyjskiego w I wojnie światowej Kategoria:Polacy – więźniowie bolszewików Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wyprawy kijowskiej (1920) Kategoria:Urodzeni w 1894 Kategoria:Zmarli w 1940 Kategoria:Żołnierze I Korpusu Polskiego w Rosji 1917–1918