Ex cathedra – łaciński zwrot, opracowany przez średniowieczną teologię scholastyczną, który dosłownie oznacza „z katedry”. Wskazuje on na sytuację, gdy papież, zgodnie z doktryną katolicką, wypowiada się w sposób nieomylny.
Konstytucja Pastor aeternus z 1870 roku, która definiuje nieomylność papieża ujmuje pojęcie następująco:
Żeby papieskie nauczanie uznawane było za nieomylne, musi spełniać jednocześnie następujące warunki: Przywołanie urzędu następcy św. Piotra – biskupa Rzymu (stąd nauczanie „z katedry”). Określenie definitywności danego nauczania. Określenie danego nauczania jako wypływającego z Objawienia Bożego. Nauczanie musi dotyczyć spraw wiary lub moralności. Brak któregokolwiek z tych elementów powoduje, że nie można zakwalifikować danego nauczania jako ex cathedra – czyli nauczania nieomylnego ogłoszonego w formie dogmatu.
Termin jest także używany w kontekstach pozareligijnych i oznacza stwierdzenia autorytatywne, bezapelacyjne, przedstawione w sposób niedopuszczający dyskusji.
Zobacz też
katedra Ex opere operato
Przypisy
Kategoria:Teologia katolicka Kategoria:Zwroty łacińskie