Zdzisław Jan Baczyński (ur. 12 października 1902 w Mikołajowie, zm. wiosną 1940 w Charkowie) – kapitan piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, ofiara zbrodni katyńskiej.

Życiorys Syn Karola i Bronisławy z Chmielewskich, urodzony 12 października 1902 w Mikołajowie nad Dniestrem. Był młodszym bratem Stanisława Tadeusza (ur. 1895). Od 1912 należał do skautingu.

W czasie I wojny światowej, 20 lipca 1915 wstąpił do Legionów Polskich i został przydzielony do 3 pułku piechoty w składzie II Brygady, a następnie do 4 pułku piechoty w składzie III Brygady. W 1916 został ranny w bitwie pod Kościuchnówką. W 1917 po kryzysie przysięgowym służył w Polskim Korpusie Posiłkowym, gdzie awansowano go na stopień podchorążego.

Mając 16 lat, od 1 listopada 1918 brał udział w walkach o Lwów. 25 listopada tego roku wcielono go do II baonu 1. Pułk Strzelców Lwowskich. Uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej.

Absolwent Oficerskiej Szkoły dla Podoficerów w Bydgoszczy. 26 sierpnia 1924 Prezydent RP mianował go podporucznikiem ze starszeństwem z 31 sierpnia 1924 i 6. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a minister spraw wojskowych wcielił do 3 pułku piechoty Legionów w Jarosławiu. Na stopień porucznika został mianowany ze starszeństwem z 31 sierpnia 1926. W grudniu 1932 ogłoszono jego przeniesienie do Szkoły Podchorążych Piechoty w Ostrowi Mazowieckiej. 27 czerwca 1935 został mianowany kapitanem ze starszeństwem z 1 stycznia 1935 i 133. lokatą w korpusie oficerów piechoty. W marcu 1939 pełnił służbę w 35 pułku piechoty w Brześciu na stanowisku dowódcy 4. kompanii.

W czasie kampanii wrześniowej 1939 dowodził batalionem marszowym 35 pp, w składzie Grupy „Brześć” ppłk. dypl. Alojzego Horaka, uczestniczył w obronie twierdzy brzeskiej. Po agresji ZSRR na Polskę i kapitulacji grupy płk. Tadeusza Zieleniewskiego pod Momotami, 2 października dostał się do niewoli sowieckiej. Przebywał w obozie jenieckim w Starobielsku. Wiosną 1940 został zamordowany przez funkcjonariuszy NKWD w Charkowie na mocy decyzji Biura Politycznego KC WKP(b) z 5 marca 1940. Ofiary tej zbrodni grzebano potajemnie w bezimiennych mogiłach zbiorowych w Piatichatkach, gdzie od 17 czerwca 2000 mieści się oficjalnie Cmentarz Ofiar Totalitaryzmu w Charkowie. Figuruje na Liście Starobielskiej NKWD pod poz. 120.

5 października 2007 minister obrony narodowej Aleksander Szczygło mianował go pośmiertnie na stopień majoraDecyzja Nr 439/MON Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 października 2007 w sprawie mianowania oficerów Wojska Polskiego zamordowanych w Katyniu, Charkowie i Twerze na kolejne stopnie oficerskie. Decyzja nie została ogłoszona w Dzienniku Urzędowym MON.. Awans został ogłoszony 9 listopada 2007 w Warszawie w trakcie uroczystości „Katyń Pamiętamy – Uczcijmy Pamięć Bohaterów”.

Ordery i odznaczenia Krzyż Niepodległości – 2 sierpnia 1931 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. Krzyż Walecznych dwukrotnie Medal Pamiątkowy za Wojnę 1918–1921 Medal Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości

Upamiętnienie W ramach akcji „Katyń... pamiętamy” / „Katyń... Ocalić od zapomnienia”, major Zdzisław Baczyński został uhonorowany poprzez zasadzenie Dębu Pamięci przy Szkole Podstawowej nr 7 w Łodzi.

W katedrze polowej Wojska Polskiego w Warszawie, umieszczono tablicę poświęconą jego pamięci.

Zobacz jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani w Charkowie

Przypisy

Bibliografia

Zdzisław Kategoria:Jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (kampania wrześniowa) Kategoria:Kapitanowie piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Ludzie urodzeni w Mikołajowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (dwukrotnie) Kategoria:Odznaczeni Medalem Dziesięciolecia Odzyskanej Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Medalem Pamiątkowym za Wojnę 1918–1921 Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani w Charkowie Kategoria:Oficerowie 35 Pułku Piechoty (II RP) Kategoria:Oficerowie 3 Pułku Piechoty Legionów Kategoria:Orlęta lwowskie (1918–1919) Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Ofiar Totalitaryzmu na Piatichatkach w Charkowie Kategoria:Uczestnicy bitwy o Lwów 1918–1919 (strona polska) Kategoria:Uczestnicy bitwy pod Kostiuchnówką 1916 Kategoria:Uczestnicy kampanii wrześniowej (strona polska) Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1902 Kategoria:Zmarli w 1940