thumb|Tablica upamiętniająca Annę Braude-Hellerową na budynku głównym dawnego Szpitala Dziecięcego im. Bersohnów i Baumanów w Warszawie Anna Braude-Hellerowa (ur. 6 stycznia 1888 w Warszawie, zm. w kwietniu 1943 tamże) – polska lekarka-pediatra, doktor nauk medycznych, działaczka społeczno-polityczna i radna Warszawy pochodzenia żydowskiego. W latach 1930–1942 lekarka naczelna Szpitala Dziecięcego im. Bersohnów i Baumanów w Warszawie. Dama Orderu Virtuti Militari.

Życiorys thumb|left|Pierwsza strona rozdziału autorstwa Anny Braude-Hellerowej dotyczącego wpływu głodu na dzieci w książce Choroba głodowa. Badania kliniczne nad głodem wykonane w getcie warszawskim z roku 1942, wydanej już po jej śmierci (w 1946 roku) Anna Braude-Hellerowa była córką kupca Lejby i Tauby z domu Litwin. Uczennica szkoły im. F. Thalgrünowej, następnie w Kijowie zdała maturę jako eksternistka. W Zurychu studiowała początkowo nauki społeczne, później medyczne, a dyplom dr. medycyny uzyskała w Berlinie. Była członkinią Bundu. W 1913 roku pracowała w Szpitalu Żydowskim na Czystem w Warszawie. Współorganizatorka Towarzystwa Przyjaciół Dzieci w 1916 roku, pracowała tam w ambulatorium i jako lekarz naczelny w zorganizowanym przez nią Domu Wychowawczym i później w Stacji Opieki nad Matką i Dzieckiem.

Od ukończenia studiów była związana ze Szpitalem Dziecięcym im. Bersohnów i Baumanów przy ul. Siennej w Warszawie. Dzięki jej zaangażowaniu i interwencjom szpital wznowił działalność po tym, jak został zamknięty w 1923. Przyczyniła się również do jego znacznej rozbudowy w 1930. Od tego czasu była dyrektorem placówki i ordynatorem oddziału niemowląt. Zorganizowała w 1919 roku przy TPD i kierowała do 1923 roku pierwszą w Polsce szkołą pielęgniarek dziecięcych.

W listopadzie 1940 szpital znalazł się w granicach getta warszawskiego. Anna Braude-Hellerowa kierowała nim aż do jego likwidacji podczas wielkiej akcji deportacyjnej w sierpniu 1942Barbara Engelking, Jacek Leociak, Getto warszawskie. Przewodnik po nieistniejącym mieście, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa 2001, s. 265. Była także przewodniczącą Komisji Zdrowia Rady Żydowskiej. Była współautorką badań nad chorobą głodową prowadzonych w getcie w 1942. Ich wyniki, pomimo śmierci prawie wszystkich uczestniczących w nich lekarzy, w większości się zachowały. W opublikowanej w 1946 pod redakcją Emila Apfelbauma książce Choroba głodowa. Badania kliniczne nad głodem wykonane w getcie warszawskim z roku 1942 Anna Braude-Hellerowa jest autorką rozdziału dotyczącego wpływu głodu na dzieci.

Od września 1942 roku była wicedyrektorką połączonego szpitala przy ul. Gęsiej 6/8. Zginęła razem z chorymi dziećmi i częścią personelu podczas powstania w getcie warszawskim w bunkrze w podziemiach szpitala.

Henryk Makower opisał ją jako osobę bardzo energiczną, prawą, doskonałego lekarza i organizatora.

Jej symboliczny grób znajduje się na cmentarzu żydowskim przy ulicy Okopowej w WarszawieGrób Olo Hellera i symboliczny grób Anny Braude-Hellerowej w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie.

Życie prywatne Jej mężem był inżynier Eliezer Heller (1885–1934)Grób Eliezera Hellera w bazie danych Cmentarza Żydowskiego przy ul. Okopowej w Warszawie, z którym miała syna Olka (1921–1926), zmarłego przedwcześnie w wieku 5 lat. Małżonkowie Hellerowie byli fundatorami Stacji Opieki nad Matką i Dzieckiem przy ul. Bonifraterskiej 31.

Upamiętnienie 20 kwietnia 2001 na ścianie budynku głównego Wojewódzkiego Szpitala Zakaźnego im. Dzieci Warszawy, gdzie dawniej mieścił się Szpital Dziecięcy im. Bersohnów i Baumanów, odsłonięto tablicę upamiętniającą Annę Braude-Hellerową.

Przypisy

Bibliografia

Linki zewnętrzne Publikacje Anny Braude-Hellerowej w bibliotece Polona

Kategoria:Absolwenci uczelni w Berlinie Kategoria:Lekarze Szpitala Starozakonnych w Warszawie Kategoria:Żydowscy lekarze Kategoria:Polscy pediatrzy Kategoria:Radni Warszawy (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (władze RP na uchodźstwie) Kategoria:Mieszkańcy getta warszawskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie Kategoria:Ofiary zbrodni niemieckich w czasie powstania w getcie warszawskim 1943 Kategoria:Urodzeni w 1888 Kategoria:Zmarli w 1943