Przewodnienie hipotoniczne – zaburzenie gospodarki wodnej, w którym dochodzi do nadmiaru wody w ustroju, przebiegające ze zmniejszoną molalnością sodu, czyli z hiponatremią. Ten stan nazywany jest także mylnie zatruciem wodnym.

Stan przewodnienia hipotonicznego występuje dosyć rzadko, zazwyczaj dotyczy sportowców pijących ogromne ilości wody po zawodach, osób z problemami psychicznymi lub przyjmujących ecstasy (MDMA).

Przyczyny Do rozwoju objawów przewodnienia hipotonicznego dochodzi w wyniku nadmiernej podaży płynów bezelektrolitowych lub w przypadkach nadmiernego wytwarzania wazopresyny. W obu wypadkach dochodzi do rozcieńczenia płynów ustrojowych i hiponatremii. Do tego stanu mogą również doprowadzić następujące sytuacje, które powodują zmniejszenia wydalania wody przez nerki bez adekwatnej ilości sodu (wydalanie tak zwanej wolnej wody); leczenie winkrystyną hipoproteinemia niedoczynność tarczycy niedoczynność kory nadnerczy choroby nerek

Objawy W zależności od stopnia przewodnienia (czyli faktycznie hiponatremii) można zaobserwować: przesięki do jam ciała, obrzęki obwodowe obrzęk mózgu w przypadkach dużej lub szybko narastającej hiponatremii

Leczenie Leczenie zależy od stopnia, czasu trwania (za przewlekłą uważa się trwającą powyżej 48 godzin) i obrazu klinicznego przewodnienia hipotonicznego. Hiponatremię objawową, czyli przebiegającą z obrzękiem mózgu, leczy się agresywnie i niezależnie od stężenia sodu, gdyż jest stanem zagrożenia życia. Hiponatremię bezobjawową rozpoczyna się od ograniczenia podaży wody, jeśli stężenie sodu mieści się w granicach 125 – 130 mmol/l Hiponatremię bezobjawową ze stężeniem sodu poniżej 125 mmol/l, z uwagi na zagrożenie wystąpienia powikłań neurologicznych, leczy się poprzez wolne korygowanie stwierdzanych zaburzeń.

Ogólne zasady postępowania w przypadkach hiponatremii próba likwidacji przyczyny wyzwalającej hiponatremię hiponatremia powyżej 120 mmol/l nie wymaga agresywnego leczenia, chyba że występują objawy (hiponatremia objawowa) leczenie prowadzone powinno być bardzo wolno, przyrost natremii powinien wynosić 10 mmol/l/doba w przypadkach bezobjawowych po osiągnięciu stężenia sodu w surowicy rzędu 125 mmol/l, przerywa się leczenie dożylne i dalsze postępowanie ogranicza się do ograniczenia podaży płynów i stosowania NaCl drogą doustną.

Zasady leczenia hiponatremii objawowej w przypadkach objawowych, należy w trybie pilnym wyrównać zaburzenia gospodarki sodowej.Wyrównanie hiponatremii jest zależne od tego, czy współistnieje z hipowolemią, izowolemią czy hiperwolemią w przypadkach hipowolemii stosuje się 0,9% NaCl w przypadkach izowolemii stosuje się 3 – 10% roztwór NaCl w przypadkach hiperwolemii stosuje się 3 – 10% NaCl i diuretyki pętlowe konieczne jest równoczesne wyrównywanie stężenia potasu w przypadkach oporności na stosowane leczenie (brak przyrostu stężenia sodu) można zastosować demeklocyklinę w przypadkach obrzęku mózgu leczeniem ratunkowym jest podanie 20% mannitolu w ilości 100 – 200 mililitrów.

Zobacz też zaburzenia gospodarki wodnej odwodnienie izotoniczne odwodnienie hipertoniczne odwodnienie hipotoniczne przewodnienie izotoniczne przewodnienie hipertoniczne

Przypisy

Bibliografia „Choroby wewnętrzne” pod red. A. Szczeklika, s. 2170 i 2173-2177 .

Kategoria:Zaburzenia gospodarki wodno-elektrolitowej i równowagi kwasowo-zasadowej