mały|Obszar diecezji bielsko-żywieckiej z uwzględnieniem położenia sanktuariów oraz terytorium wydzielonego z Archidiecezji Krakowskiej i Diecezji Katowickiej. Diecezja bielsko-żywiecka (łac. Dioecesis Bielscensis-Zyviecensis) – jedna z 4 diecezji obrządku łacińskiego w metropolii krakowskiej.
Została ustanowiona 25 marca 1992 przez papieża Jana Pawła II bullą Totus Tuus Poloniae populus, z 8 dekanatów ówczesnej diecezji katowickiej (Bielsko-Biała centrum, Bielsko-Biała zachód, Cieszyn, Czechowice-Dziedzice, Istebna, Skoczów, Strumień i Wisła) i 6 z archidiecezji krakowskiej (Andrychów, Biała, Kęty, Oświęcim, Żywiec I i Żywiec II). Zajmuje obszar ok. 3000 km² i jest obecnie podzielona na 23 dekanaty, w skład których wchodzi 210 parafii (193 diecezjalne i 17 zakonnych)Diecezja bielsko-żywiecka. Diecezja liczy 798 000 mieszkańców w tym 698 000 wiernych katolików oraz 495 kapłanów diecezjalnych i 130 kapłanów zakonnych.
W 2024 udzielono w diecezji 4 723 chrztów (wobec 7 885 w 2019), 7 715 I komunii (3 936), 3 403 bierzmowań (11 033) oraz 1 888 (3 230 w 2019)https://iskk.pl/annuarium-statisticum-ecclesiae-in-polonia-2024-juz-dostepne/. W niedzielnej mszy uczestniczy 37,69% wiernych (47,1 % w 2019), do komunii przystępuje 17,78% (20% w 2019), a w lekcjach religii uczestniczy 79% uczniów (88,4 w 2019)https://iskk.pl/annuarium-statisticum-ecclesiae-in-polonia-2024-juz-dostepne/.
Biskupi Biskup diecezjalny Ks. bp Roman Pindel - od 2014
Biskup pomocniczy Ks. bp Piotr Greger (wikariusz generalny) - od 2011
Biskup senior Ks. bp Tadeusz Rakoczy - biskup diecezjalny w latach 1992-2013, senior od 2013
Instytucje diecezjalne thumb|Kuria Biskupia w Bielsku-Białej Kuria diecezjalna Archiwum diecezjalne Caritas diecezjalne
Główne świątynie Katedra św. Mikołaja w Bielsku-Białej Konkatedra Narodzenia Najświętszej Maryi Panny w Żywcu
Sąd biskupi Diecezja bielsko-żywiecka od 2017 r. posiada swój sąd biskupi. Wcześniej, w sprawach pierwszej instancji podlegała pod Sąd Metropolitalny w Krakowie, a w sprawach drugiej instancji pod Sąd Metropolitarny w Katowicach. Aktualnie sądem apelacyjnym dla Sądu Biskupiego w Bielsku Białej jest Sąd Metropolitalny w Krakowie.
Skład Sądu biskupiego w Bielsku-Białej:
Oficjał – o. Ezdrasz Biesok OFM; Pomocniczy Oficjał – ks. Tomasz Mikociak; Notariusz – ks. Wojciech Krymiec; Sędziowie – ks. Tomasz Karpeta, ks. Krzysztof Zięba, ks. Adam Bieniek, ks. Klaudiusz Dziki; ks. dr Marcin Krzemień, ks. Łukasz Mieszczak Rzecznik sprawiedliwości – ks. Łukasz Tlałka; Obrońcy węzła małżeńskiego – dr Barbara Imielska, ks. Szymon Zaniewski CR,mgr lic. Ewa Dorota Lalik, Audytorzy: ks. Andrzej Chruszcz, ks. Krzysztof Rębisz, ks. Edward Ćmiel, ks. Marcin Suchanek Adwokaci kościelni, dopuszczeni do występowania w Sądzie – dr Arletta Bolesta, mgr Alicja Dróździk - Makówka, dr Monika Gwóźdź, mgr lic. Wojciech Kucharski, mgr lic. Ewelina Lemieszek, mgr lic. Beata Fober, mgr lic. Kamil Marek Orliński, dr Bolesław A. Dullek, mgr Marcin Setla, dr Anna Słowikowska, mgr lic. Witold Grzelak, Wojciech Potocki, Błażej Mitrut, Mikołaj Badziąg, mgr lic. Dawid Niemczycki, Marcin Majchrzak, Dariusz Skrzypczak, dr Rafał Guzik
Wyższe Seminarium Duchowne Klerycy diecezji studiują na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie, przynależąc do Wyższego Seminarium Duchownego Archidiecezji Krakowskiej.
Inni duchowni Biskup pomocniczy / wikariusz generalny: Ks. bp Piotr Greger (od 2011) Biskup senior: Ks. bp Tadeusz Rakoczy (senior od 2013)
Prezbiter diecezjalny / wikariusz generalny: Ks. dr Marek Studenski (od 1 września 2015)
Sanktuaria Diecezji Bielsko-Żywieckiej SANKTUARIA PAŃSKIE Bielany, Sanktuarium Chrystusa Cierpiącego – Dekret L.dz. 124/2000 z dnia 23 lutego 2000 roku Kęty, Sanktuarium Wieczystej Adoracji Najświętszego Sakramentu w kościele sióstr klarysek pw. Trójcy Przenajświętszej – Dekret L.dz. 973/99 z dnia 26 października 1999 roku
SANKTUARIA MARYJNE
Wizerunki koronowane koronami papieskimi:
Bielsko-Biała Hałcnów, Sanktuarium Matki Bożej Bolesnej – BAZYLIKA Nawiedzenia NMP – sanktuarium nie poświadczone dekretem, ale określane mianem sanktuarium w pismach urzędowych diecezji – koronowany koronami papieskimi przez ks. kard. F. Macharskiego 26 września 1993 roku – Prot. CD 1641/92 z dnia 17 listopada 1992 roku Rychwałd, Sanktuarium Matki Bożej Rychwałdzkiej, Pani Ziemi Żywieckiej – BAZYLIKA św. Mikołaja – sanktuarium nie poświadczone dekretem, ale określane mianem sanktuarium w pismach urzędowych diecezji – wizytacja 1964r., kuria metropolitalna w Krakowie – list na 500 lecie parafii 1973 r. list Papieża 1990r – koronowany koronami papieskimi przez ks. kard. S. Wyszyńskiego i ks. kard. K. Wojtyłę 18 lipca 1965 roku Szczyrk, Sanktuarium Matki Bożej Królowej Polski – Dekret L.dz. 525/94 z dnia 2 maja 1994 roku
Wizerunki koronowane koronami biskupimi:
Chybie, Sanktuarium Matki Bożej Gołyskiej w kościele Chrystusa Króla – Dekret L.dz. 974/99 z dnia 26 października 1999 roku Cieszyn, Sanktuarium Matki Bożej Cieszyńskiej w kościele św. Marii Magdaleny – Dekret L.dz. 1017/02 z dnia 16 grudnia 2002 r. Przyłęków, Sanktuarium Matki Bożej Wspomożenia Wiernych – Dekret L.dz. 1054/08 z dnia 1 grudnia 2008 roku Rajcza, Sanktuarium Matki Bożej Kazimierzowskiej w kościele św. Wawrzyńca i św. Kazimierza Królewicza – Dekret L.dz. 76/97 z dnia 28 stycznia 1997 roku Kęty – kult MB Pocieszenia, obraz z lat 1460-1470 – koronowany koronami biskupimi 18 IX 1988 r., kard. Franciszek Macharski – sanktuarium nie poświadczone dekretem, ale określane mianem sanktuarium w pismach urzędowych diecezji. Znajduje się w kościele Świętych Małgorzaty i Katarzyny
Wizerunki cieszące się kultem aspirujące do koronacji:
Kończyce Małe, Sanktuarium Matki Bożej Kończyckiej – Dekret L.dz. 972/99 z dnia 26 października 1999 roku Oświęcim, Sanktuarium Matki Bożej Wspomożenia Wiernych – Dekret L.dz. 922/97 z dnia 15 września 1997 roku Inwałd – kult Matki Bożej Inwałdzkiej – Matka Boża Zbójnicka – sanktuarium nie poświadczone dekretem, ale określane mianem sanktuarium w pismach urzędowych diecezji Znajduje się w kościele Narodzenia Najświętszej Maryi Panny
SANKTUARIA KU CZCI ŚWIĘTYCH
Pierściec, Sanktuarium Świętego Mikołaja – nie poświadczone dekretem, ale określane mianem sanktuarium w pismach urzędowych diecezji – wizytacja 1991r. Skoczów, Sanktuarium Świętego Jana Sarkandra – Dekret L.dz. 374/12 z dnia 16 maja 2012 roku Strumień, Sanktuarium św. Barbary – Dekret L.dz. 1160/09 z dnia 12 listopada 2009 roku Szczyrk, Sanktuarium Świętego Jakuba – Dekret L.dz. 304/11 z dnia 12 kwietnia 2011 roku Wilamowice, Sanktuarium Świętego Arcybiskupa Józefa Bilczewskiego w kościele Przenajświętszej Trójcy – Dekret L.dz. 1076/12 z dnia 20 października 2012 roku
Dekanaty thumb|Podział diecezji na dekanaty
Andrychów (12 parafii) Bielsko-Biała I – Centrum (8 parafii) Bielsko-Biała II – Stare Bielsko (9 parafii) Bielsko-Biała III – Wschód (9 parafii) Cieszyn (7 parafii) Czechowice-Dziedzice (12 parafii) Goleszów (8 parafii) Istebna (6 parafii) Jasienica (8 parafii) Jawiszowice (6 parafii) Jeleśnia (11 parafii) Kęty (7 parafii) Łodygowice (12 parafii) Międzybrodzie (7 parafii) Milówka (10 parafii) Osiek (8 parafii) Oświęcim (7 parafii) Radziechowy (11 parafii) Skoczów (11 parafii) Strumień (12 parafii) Wilamowice (9 parafii) Wisła (9 parafii) Żywiec (11 parafii)
Wyroki w sprawie nadużyć seksualnych W 2021 r. bp Tadeusz Rakoczy w procesie kanonicznym został uznany winnym zaniedbań w prowadzeniu spraw o nadużycia seksualne na szkodę osób małoletnich ze strony niektórych duchownych Diecezji i skazany na kary kanoniczne.
Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej wyrokiem z 10 stycznia 2025 zobowiązał kurię do zapłacenia Januszowi Szymikowi 400 tys. zł odszkodowania za tuszowanie gwałtów na nim przez bpa Tadeusza Rakoczego. Sprawcą gwałtów w latach 1984-1989 był ówczesny proboszcz parafii w Międzybrodziu Bialskim Jan W..
Zobacz też Biskupi bielsko-żywieccy Metropolia krakowska Podział administracyjny Kościoła katolickiego w Polsce Nuncjatura Stolicy Apostolskiej w Polsce
Przypisy
Bibliografia Ks. Witold Zdaniewicz, Ks. Sławomir H. Zaręba, Robert Stępisiewicz Wykaz parafii w Polsce 2006 (s. 37–53) Instytut Statystyki Kościoła Katolickiego SAC. Warszawa 2006 Konferencja Episkopatu Polski, Informator, Biblos 2009, Konferencja Episkopatu Polski, Informator 2017, Biblos 2017,
Linki zewnętrzne Oficjalna strona diecezji bielsko-żywieckiej
! Kategoria:Nadużycia seksualne w Kościele katolickim