Festiwal „Misteria Paschalia” – europejski festiwal muzyki dawnej poświęcony muzyce renesansu i baroku odbywający się w Krakowie w okresie Świąt Wielkanocnych. Organizatorem festiwalu jest Krakowskie Biuro Festiwalowe. Pierwsza edycja Festiwalu odbyła się w 2004.
Formuła Festiwalu Formuła festiwalu opiera się głównie na prezentacji muzyki oscylującej wokół tematyki związanej z okresem Wielkiego Tygodnia i Świąt Wielkiej Nocy, wpisując się w kalendarium obchodów liturgicznych w Kościele katolickim. Muzyka wykonywana jest przez mistrzów i interpretatorów muzyki dawnej tworząc niepowtarzalny repertuaru, w tym przedsięwzięcia nowe lub przygotowane specjalnie na „Misteria Paschalia”. W 2011 r. po raz pierwszy zmieniono formułę festiwalu. Do części głównej (Mainstream), prezentującej mistrzów wykonawstwa historycznego, dołączone dwie kolejne odsłony: Debuts – koncerty młodych zespołów o jeszcze nieugruntowanej pozycji, oraz Trance, w której muzycy rozrywkowi przedstawiają własne propozycje dotyczące tematyki pasyjnej. W 2017 r. ponownie poszerzono formułę Festiwalu. Powstały nowe linie programowe, premierowe międzynarodowe koprodukcje muzyczno-teatralne, odkryto również innowacyjne miejsca Festiwalowych koncertów. A wszystko w atmosferze Wielkiego Tygodnia. Głównym założeniem jest prezentowanie programu skupionego wokół innego kręgu kulturowego i estetyki charakterystycznej dla wykonawstwa muzyki dawnej. Pierwszym krajem, od którego rozpoczyna się nowy rozdział historii Festiwalu jest Francja. Honorowy patronat nad festiwalem objął Pierre Lévy, Ambasador Francji w Polsce.
Nagrody Festiwal otrzymał nagrodę Polskiej Organizacji Turystycznej jako Turystyczny Produkt 2004 roku. Zajął również pierwsze miejsce w rankingu Afisz-wydarzenia kulturalne 2007 tygodnika Polityka, w kategorii Muzyka poważna (łącznie triumfował trzykrotnie w rankingu wydarzeń kulturalnych tygodnika). W 2008 i 2009 Rzeczpospolita uznała go za jedno z najważniejszych wydarzeń roku. Dwukrotnie był obecny na targach Midem.
Wykonawcy Festiwal gościł tak utytułowane zespoły, jak: Europa Galante, Il Giardino Armonico, Accademia Bizantina, Cappella della Pietà de’ Turchini, Le Poème Harmonique, Le Concert Spirituel, Doulce Mémoire, Orlando Consort, Binchois Consort, Ensemble Organum, Arte dei Suonatori, Capella Cracoviensis, Le Poème Harmonique Swe kreacje muzyczne prezentowali m.in.: Fabio Biondi, Giovanni Antonini, Ottavio Dantone, Antonio Florio, Fabio Bonnizoni, Jordi Savall, Marc Minkowski, Vincent Dumestre, Hervé Niquet, Denis Raisin Dadre, Richard Egarr, Pierre Hantaï, Pieter Wispelwey, Enrico Onofri, Stefano Montanari, Alexis Kossenko Wokaliści – Roberta Invernizzi, Sonia Prina, Nancy Argenta, Maria Grazia Schiavo, Emanuela Galli, Marina de Liso, Philippe Jaroussky, Brian Asawa, Andrzej Marusiak, Andrzej Zawisza, Alexandra Rübner, Alix Rousselet, Axelle Verner, Benoit Arnould, Caroline Weynants
Edycje Festiwalu "Misteria Paschalia" 2014 Misteria Paschalia 2014RokDataKoncertTwórcyMiejsceWykonawcyOrkiestraDyrygent201415.04Morte e sepoltura di CristoAntonio CaldaraFilharmonia KrakowskaMaria Grazia Schiavo, Monica Piccinini, Martina Belli, Carlo Allemano, Ugo GuagliardoEuropa GalanteFabio Biondi16.04Éloge de la FolieErazm z RotterdamuKościół św. Katarzyny AleksandryjskiejHespèrion XXILa Capella Reial de CatalunyaJordi Savall17.04Hear My PrayerHenry PurcellFilharmonia KrakowskaLes Arts FlorissantsLes Arts FlorissantsPaul Agnew18.04In Vocem HominisGuillaume Bouzignac, Marc-Antoine CharpentierFilharmonia KrakowskaReinoud Van Mechelen, Jeffrey Thompson, Geoffroy BuffièreLe Poème Harmonique, Capella Cracoviensis Vocal EnsembleVincent Dumestre19.04Missa CantilenaAnonim, Matteo da Perugia, Antonio Zacara da TeramoKaplica św. Kingi Kopalnia soli WieliczkaMala PunicaMala PunicaPedro Memelsdorff20.04Kantaten und KonzertenJohann Sebastian BachFilharmonia KrakowskaDamien GuillonCafé Zimmermann -21.04La Resurrezione HWV 47George Frideric HandelFilharmonia KrakowskaSunhae Im, Sophie Karthäuser, Sonia Prina, Jeremy Ovenden, Johannes WeisserLe Cercle de l’HarmonieRené Jacobs 2013 Misteria Paschalia 2013RokDataKoncertTwórcyMiejsceWykonawcyOrkiestraDyrygent201325.03Il Trionfo del Tempo e del DisingannoGeorge Frideric HandelFilharmonia KrakowskaRoberta Invernizzi, Julija Leżniewa, Sara Mingardo, Krystian Adam KrzeszowiakIl Giardino ArmonicoGiovanni Antonini26.03Copernicus -Kościół św. Katarzyny w KrakowieHespèrion XXILa Capella Reial de CatalunyaJordi Savall27.03L'OrfeoClaudio MonteverdiFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieRoberta Mameli, Anicio Zorzi Giustiniani, Marina de Liso, Giorgia Milanesi, Ugo Guagliardo, Salvo VitaleLa Venexiana, Chór kameralny Capelli CracoviensisClaudio Cavina28.03Mater Dolorosa -Filharmonia KrakowskaMonica Piccinini, Maria Espada, Ann Hallenberg, Milena Storti, Emiliano Gonzalez-Toro, Magnus Staveland, Frédéric Caton, Jussi LehtipuuLes Talens LyriquesChristophe Rousset29.03Große Messe in c-moll KV 427, Der Himmel lacht! Die Erde jubilieret BWV 31, Christ lag in Todes Banden BWV 4Wolfgang Amadeus Mozart, Johann Sebastian BachFilharmonia KrakowskaAna Quintans, Ditte Andersen, Marianne Crébassa, Pauline Sabatier, Owen Willetts, Carlos Mena, Colin Balzer, Jan Petryka, Norman Patzke, Charles DekeyserLes Musiciens du Louvre GrenobleMarc Minkowski30.03Concinunt Insulae -Kaplica św. Kingi, Kopalnia Soli w WieliczceEnsemble Peregrina, La Morra - -31.03Arie e concertiGeorge Frideric Handel, Antonio Vivaldi, Francesco GeminianiFilharmonia KrakowskaVivica GenauxEuropa GalanteFabio Biondi 2012 Misteria Paschalia 2012RokDataKoncertTwórcyMiejsceWykonawcyOrkiestraDyrygent20122.04La Fenice sul rogo, ovvero la morte di S. GiuseppeGiovanni Battista PergolesiFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieRoberta Invernizzi, Pamela Lucciarini, Marina de Liso, Ferdinand von BothmerEuropa GalanteFabio Biondi3.04Juditha TriumphansAntonio VivaldiFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w Krakowiesoliści: Josè Maria Lo Monaco, Delphine Galou, Vivica Genaux, Maria Hinojosa, Alessandra VisentinCapella Cracoviensis Vocal Ensemble, Accademia BizantinaOttavio Dantone4.04Dinastia Borgia - Kościół św. Katarzyny - Hespèrion XXI, La Capella Reial de CatalunyaJordi Savall5.04La GiudittaAlessandro ScarlattiFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieRoberta Mameli, Marta Fumagalli, Francesca Lombardi, Anicio Zorzi Giustiniani, Salvo VitaleLa VenexianaClaudio Cavina6.04Matthäus-Passion BWV 244Johann Sebastian BachFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieMarita Solberg, Eugénie Warnier, Nathalie Stutzmann, Owen Willetts, Markus Brutscher, Magnus Staveland, Benoît Arnould, Christian Immler, Jolanta Kowalska, Mélodie Ruvio, Svetli Chaumien, Charles DekeyserLes Musiciens du Louvre GrenobleMarc Minkowski7.04Crux - Kaplica św. Kingi, Kopalnia Soli w WieliczceAgnieszka Budzińska-BennettEnsemble Peregrina - 8.04Arie e concerti IGeorg Friedrich HändelFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieSimone KermesVenice Baroque Orchestra - 9.04Arie e concerti IVAntonio VivaldiFilharmonia im. Karola Szymanowskiego w KrakowieJulija Leżniewa, Jean-Marc Goujon, Alexis KossenkoEnsemble MatheusJean-Christophe Spinosi Wydarzeniem towarzyszącym festiwalowi w 2012 roku była prapremiera Pasji według św. Łukasza Krzysztofa Pendereckiego w reżyserii Grzegorza Jarzyny. Spektakl odbył się 31 marca i 1 kwietnia 2012 w Alvernia Studios pod Krakowem. Powstał z inicjatywy Narodowego Instytutu Audiowizualnego w ramach podsumowania Krajowego Programu Kulturalnego Polskiej Prezydencji 2011. 2011 Misteria Paschalia 2011RokDataOdsłonaKoncertTwórcyMiejsceWykonawcyOrkiestraDyrygent201118.04MainstreamLes Grands MotetsJean-Philippe Rameau, Jean-Joseph de MondonvilleFilharmonia KrakowskaClaire Debono, James Gilchrist, Aimery Lefèvre, Alain BuetLe Concert d’AstréeEmmanuelle Haïm19.04MainstreamSant’ Elena al CalvarioLeonardo LeoFilharmonia KrakowskaGemma Bertagnolli, Vivica Genaux, Anna Chierichetti, Helena Rasker, Roberto AbbondanzaEuropa GalanteFabio Biondi20.04MainstreamLa Tragédie Cathare–Kościół św. KatarzynyMontserrat Figueras, Pascal Bertin, Lluís Vilamajó, Marco ScavazzaLa Capella Reial de Catalunya, Hespèrion XXIJordi Savall21.04MainstreamVia Crucis–Filharmonia KrakowskaLucilla Galeazzi, Philippe JarousskyBarbara Furtuna, L’ArpeggiataChristina Pluhar22.04MainstreamSan Guglielmo d’AquitaniaGiovanni Battista PergolesiFilharmonia KrakowskaRaffaella Milanesi, Maurizio Lo Piccolo, Paolo Lopez, Sabina Puértolas, Lisandro AbadieLes Talens LyriquesChristophe Rousset23.04DebutsLacrime di Leo–Kaplica św. KingiLa MorraLa MorraCorina Marti, Michał GondkoTranceThe Passion of Joan of ArcAdrian Utley & Will GregoryOpera KrakowskaAdrian Utley & Will GregoryOctava Ensemble, Capella CracoviensisCharles Hazlewood24.04MainstreamMsza h-mollJohann Sebastian BachFilharmonia KrakowskaRuby Hughes, Ana Quintans, Pauline Sabatier, Blandine Staskiewicz, Nathalie Stutzmann, Terry Wey, Emiliano Gonzalez-Toro, Colin Balzer, Christian Immler, Luca TittotoLes Musiciens du Louvre-GrenobleMarc Minkowski25.04MainstreamArie e concerti IIIAntonio VivaldiFilharmonia KrakowskaVeronica CangemiAccademia BizantinaOttavio Dantone 2010 Misteria Paschalia 2010RokDataKoncertTwórcyMiejsceWykonawcyOrkiestraDyrygent201029.03Intorno Allo Stabat–Kościół św. KatarzynyMaria Grazia Schiavo, Romina Basso, Patrizia Bovi, Pino de VittorioCappella della Pietà de’ TurchiniAntonio Florio30.03Maddalena ai piedi di CristoAntonio CaldaraFilharmonia KrakowskaGeraldine McGreevy, Catherine Wyn-Rogers, David Alegret, Ina Kancheva, Jordi Domenach, Miguel SolaAccademia BizantinaStefano Montanari31.03La Ruta de Oriente–Kościół św. Katarzynysoliści: Montserrat Figueras, Adriana Fernández, Pascal Bertin, David Sagastume, Lluís Vilamajó, Francesc Garrigosa, Furio Zanasi, Daniele Carnovichgościnnie: Hiroyuki Koinuma, Yukio Tanaka, Ichiro Seki, Masako Hirao, Prabhu Edouard, Ken ZuckermanLa Capella Reial de Catalunya, Hespèrion XXIJordi Savall01.04Membra Jesu NostriDietrich BuxtehudeKościół św. Franciszka–La VenexianaClaudio Cavina02.04Johannes-PassionJohann Sebastian BachFilharmonia KrakowskaJoanna Lunn, Judith Gauthier, Helena Rasker, Owen Willetts, Markus Brutscher, Nicholas Mulroy, Christian Immler, Benoît ArnoultLes Musiciens du Louvre-GrenobleMarc Minkowski03.04Audi Coelum/ Teatro d’Amore–Kaplica św. KingiPhilippe Jaroussky, Christina PluharL’Arpeggiata–04.04La ResurrezioneGeorg Friedrich HändelFilharmonia KrakowskaMaría Espada, Roberta Invernizzi, Marina de Liso, Jeremy Ovenden, Luca PisaroniIl Giardino ArmonicoGiovanni Antonini05.04Arie e concerti IIAntonio VivaldiFilharmonia KrakowskaVivica GenauxEuropa GalanteFabio Biondi Po raz pierwszy w historii festiwalu organizatorzy przygotowali serię płyt z zapisami archiwalnych koncertów Misteriów. Jako pierwsze do międzynarodowej dystrybucji wprowadzono pozycje w wykonaniu Europa Galante pod dyrekcją Fabio Biondiego (Gian Francesco de Majo – Gesù sotto il peso della Croce (Misteria Paschalia 2006), Alessandro Scarlatti – La Santissima Annunziata (Misteria Paschalia 2007), Nicola Fago – Il Faraone Sommerso (Misteria Paschalia 2009)). Autorem zdjęć promujących festiwal był Robert Wolański. 2009