5 Wileński pułk artylerii lekkiej (5 pal) – oddział artylerii lekkiej Polskich Sił Zbrojnych.

Formowanie i zmiany organizacyjne Pułk wchodził w skład 5 Kresowej Dywizji Piechoty. Zalążki stanowili przede wszystkim artylerzyści z 5 Dywizji Piechoty reorganizującej się Armii Andersa. Sformowany został w Tatiszczewie na bazie organicznego pułku artylerii. W związku z przegrupowaniem armii na południe ZSRR 20 stycznia 1942 roku 5 pal przebazował się do Dżalalabadu w Kirgistanie. W marcu 1942 roku pułk wydzielił do CWArt. w Kara-Suu dwie baterie, wyposażone zgodnie z etatem. W pułku pozostały sztaby 2 dywizjonów i 4 baterie. Zreorganizowano więc dywizjony dwubateryjne, co również miało na celu przystosowanie do przyszłych etatów brytyjskich. Część żołnierzy pochodziła także z rozformowanego 8 pal. W ostatnim okresie pobytu w Związku Sowieckim zaczęto intensywnie szkolić kierowców. 2 sierpnia pułk rozpoczął przygotowania do odejścia do Krasnowodska w związku z rozpoczętą ewakuacją do Iranu, a następnie do Iraku.

Wiosną 1943 pułk stacjonował na północ od Kirkuku.

Po wojnie pułk, będąc w składzie wojsk okupacyjnych, pełnił między innymi służbę wartowniczą. W lutym 1946 ochraniał obiekty wojskowe i komunikacyjne w rejonie Pordenone.

Skład organizacyjny 240px|right 240px|right right|240px 240px|thumb|Angielska haubicoarmata 25-funtowa Dowództwo 3 x dywizjon artylerii 2 x bateria artylerii

Stan pułku na dzień 1 kwietnia 1942: oficerów – 60, podoficerów – 319, kanonierów – 963. Stan pułku na sierpień 1943 r.: oficerów – 50 podoficerów i kanonierów – 679 25 funtowych armat – 24

Dowództwo pal-u nie posiadało organów sztabowych. Funkcje te wykonywali: adiutant; oficer informacyjny; oficer ds. kwatermistrzowskich.

Wileńscy artylerzyści

dowódcy: ppłk dypl. Tadeusz Sheybal (13 IX 1941 – 26 VII 1943) ppłk /płk/ Tadeusz Wirth (do 1 V 1945) płk dypl. Kazimierz Kuś (do 18 V 1946) zastępcy dowódcy: mjr Mieczysław Saraszewski mjr Wojciech Biliński mjr Gustaw Różycki mjr Józef Rydzewski mjr Jerzy Janasiewicz

Dowódca I dywizjonu: mjr Wojciech Biliński

Dowódca II dywizjonu: kpt. Józef Rydzewski

Dowódca III dywizjonu: kpt. Bolesław Gustaw Różycki

Obsada pułku według stanu na dzień 1 stycznia 1945 dowódca – płk Tadeusz Wirth zastępca – mjr Józef Rydzewski adiutant – por. Stanisław Paczoski oficer obserwacyjny – ppor. Eugeniusz Kaźmierczak oficer zwiadowczy – ppor. Kazimierz Zamojski dowódca I dywizjonu – kpt. Wacław Trawiński 1 bateria – por. Leonidas Kulbicki 2 bateria – por. Aleksander Wiejak dowódca II dywizjonu – kpt. Zygmunt Zwolanowski 3 bateria – por. Józef Drozdowski 4 bateria – por. Felicjan Wieczorek dowódca III dywizjonu – kpt. Honoriusz Halicki 5 bateria – por. Włodzimierz Strzałkowski 6 bateria – por. Lesław Korzeniowski

Kawalerowie Orderu Virtuti Militari 35px|left|Order Virtuti Militari

Przypisy

Bibliografia

Piotr Żaroń: Armia Polska w ZSRR, na Bliskim i Środkowym Wschodzie, Warszawa 1981

Kategoria:Polskie Siły Zbrojne w ZSRR 1941–1942 Kategoria:Pułki artylerii lekkiej Polskich Sił Zbrojnych Kategoria:Oddziały 5 Kresowej Dywizji Piechoty Kategoria:Oddziały 5 Wileńskiej Dywizji Piechoty Kategoria:Polskie jednostki artylerii utworzone w 1942 Kategoria:Polskie jednostki artylerii rozwiązane w 1947 Kategoria:Oddziały polskie biorące udział w walkach o Monte Cassino 1944 Kategoria:Oddziały polskie biorące udział w walkach o Ankonę Kategoria:Oddziały polskie biorące udział w walkach o Bolonię