Oscar za najlepszy scenariusz adaptowany – amerykańska nagroda filmowa, przyznawana corocznie od 1929 w ramach Nagród Akademii Filmowej (Oscarów) w kategorii najlepszy scenariusz adaptowany (Best Adapted Screenplay). Honoruje scenarzystów za scenariusz filmu kinowego będącego adaptacją. Oscary są przyznawane corocznie od 1929 przez Amerykańską Akademię Sztuki i Wiedzy Filmowej (AMPAS) w uznaniu za filmy kinowe minionego roku. Uchodzą za najważniejsze i najbardziej prestiżowe wyróżnienie przemysłu filmowego.
Kategoria została wprowadzona w 1. edycji (w 1929) i jest jedną z dwóch honorujących scenariusze, obok najlepszego scenariusza oryginalnego. Najwięcej nominacji (7) otrzymał Billy Wilder. Po 2 nagrody wygrali Robert Bolt, Francis Ford Coppola, Christopher Hampton, Ruth Prawer Jhabvala, Joseph L. Mankiewicz, Alexander Payne, Mario Puzo, Alvin Sargent, George Seaton i .
Zasady przyznawania Zgodnie z regulaminem 99. edycji, wyłanianie laureata w kategorii odbywa się trzyetapowo. W pierwszym etapie kandydaci zgłaszają swoje propozycje do nominacji w kategoriach scenariuszowych. Dopuszczone są tylko scenariusze napisane przez ludzi wymienionych w napisach filmu, ponadto warunkiem zgłoszenia jest dostarczenie scenariusza lub jego tłumaczenia na język angielski w formacie pliku PDF. Zarząd sekcji scenarzystów Akademii wyłania pozycje spełniające warunki regulaminu i kwalifikujące się do potencjalnej nominacji. Następnie decyduje, czy film zostanie przydzielony do kategorii najlepszy scenariusz oryginalny, czy najlepszy scenariusz adaptowany, domyślnie odwołując się do kwalifikacji ustalonych przez . Scenariusz jest zdefiniowany przez AMPAS jako adaptowany, jeśli spełnia jeden z warunków: bazuje na własności intelektualnej wymienionej w napisach, stanowi sequel lub remake, jest dokumentalny lub zawiera istniejące wcześniej postacie, bazuje na twórczości wcześniej publikowanej, na przykład powieściach, literaturze faktu, artykułach, filmach, spektaklach, serialach telewizyjnych, komiksach, grach, zabawkach, podcastach, wierszach i utworach muzycznych, również w przypadku, gdy stworzyli ją ci sami twórcy, bazuje na udokumentowanym temacie historycznym lub prawdziwej historii.
W drugim etapie, w którym mogą wziąć udział wszyscy członkowie sekcji scenarzystów Akademii, odbywa się głosowanie w systemie pojedynczego głosu przechodniego – głosujący wskazują maksymalnie pięć pozycji, przyznając im punkty preferencji. Nominacje otrzymuje pięć filmów, które uzyskało najwięcej punktów. W trzecim etapie, w którym mogą wziąć udział wszyscy członkowie Akademii, odbywa się głosowanie w systemie większości względnej – głosujący wskazują jedną z pięciu nominacji. Nagrodę otrzymuje film, który uzyskał najwięcej głosów.
Historia thumb|upright|Plakat filmu Siódme niebo, laureata w 1. edycji (w 1929) W pierwszych edycjach Oscarów istniały dwie kategorie związane ze scenariuszami: najlepsza historia, honorująca pomysły fabularne, oraz najlepszy scenariusz, honorująca formalne scenariusze. Ówczesny podział był odzwierciedleniem systemu studyjnego w Hollywood, w którym funkcjonowali zawodowi scenarzyści, opracowujący dialogi na podstawie wymyślonych uprzednio historii. Trzecia kategoria, honorująca scenariusz bazujący na oryginalnym pomyśle (współcześnie najlepszy scenariusz oryginalny), została utworzona w 13. edycji (w 1941). W 21. edycji (w 1949) jednorazowo obie kategorie za scenariusz zostały złączone w jedną, ale w kolejnym roku podział powrócił. Kategoria najlepsza historia pojawiła się po raz ostatni w 29. edycji (w 1957), a jej wycofanie wiązało się z upadkiem systemu studyjnego, w wyniku którego zawód scenarzysty tracił na znaczeniu na rzecz osób pracujących całościowo nad scenariuszem.
Historycznie kategoria miała osiem nazw: najlepsza adaptacja (Best Adaptation) w edycji 1. (w 1929) i od 4. (w 1931) do 7. (w 1935), najlepszy scenariusz (Best Writing) w edycjach 2. i 3. (obie w 1930), najlepszy scenariusz (Best Screenplay) w edycjach od od 8. (w 1936) do 28. (w 1956), najlepszy scenariusz adaptowany (Best Adapted Screenplay) w edycji 29. (w 1957) i od 75. (w 2003), najlepszy scenariusz – oparty na materiale z innego medium (Best Screenplay – Based on Material from Another Medium) w edycjach od 30. (w 1958) do 46. (w 1974), najlepszy scenariusz adaptowany z innego materiału (Best Screenplay Adapted from Other Material) w edycjach 47. (w 1975) i 48. (w 1976), najlepszy scenariusz oparty na materiale z innego medium (Best Screenplay Based on Material from Another Medium) w edycjach od 49. (w 1977) do 63. (w 1991), najlepszy scenariusz oparty na materiale wcześniej produkowanym lub publikowanym (Best Screenplay Based on Material Previously Produced or Published) w edycjach od 64. (w 1992) do 74. (w 2002).
Wymóg dostarczania pełnego tekstu scenariusza podczas zgłoszenia został wprowadzony w 97. edycji (w 2025). Zakaz nominowania twórczości sztucznej inteligencji został dopisany do regulaminu od 99. edycji (w 2027).
Laureaci i nominowani
thumb|150px|Paul Thomas Anderson, laureat za film Jedna bitwa po drugiej (2026)
Opracowano na podstawie spisu na stronie internetowej Amerykańskiej Akademii Sztuki i Wiedzy Filmowej.