Ludność Włocławka

Liczba mieszkańców Liczba mieszkańców miasta na przestrzeni wieków kształtowała się różnie. W okresie istnienia grodu książęcego (X wiek) Włocławek wsparł Bolesława Chrobrego znaczącym wojskiem jak na ówczesne czasy (800 pancernych i 2000 tarczownikówGall Anonim, Kronika Polska, Księga I.), a to świadczy o istnieniu dużego grodu już w X wieku. W XIV wieku ta sytuacja diametralnie się zmieniła pod wpływem najazdów krzyżackich, a kolejne spustoszenie wśród liczby ludności wywołał potop szwedzki w XVII wieku. Dynamiczny przypływ ludności nastąpił wraz z rozwojem przemysłu we Włocławku na przełomie XIX i XX wieku. Obecnie miasto dotknął proces suburbanizacji, który jest charakterystyczny dla krajów Europy Zachodniej i USA. Sama tylko gmina Fabianki w okresie 1995-2007 zwiększyła swoją liczbę ludności o 15%Na podstawie Banku Danych Regionalnych, przy jednoczesnym spadku liczby mieszkańców Włocławka. Suburbanizacja to proces charakterystyczny dla większości dużych polskich miast. Na spadek liczby włocławian mogła wpłynąć również likwidacja województwa włocławskiego i związana z tym redukcja etatów w lokalnej administracji.

Od średniowiecza do II rozbioru Polski (-1793) rok / stulecie szacunkowa liczba mieszkańców XIV w. 500 1534 ok. 100 rodzinWitold Kujawski, Komisja Dobrego Porządku. Samorząd miejski przed i po reformie 1787 roku, [w:] Włocławek. Dzieje miasta, pod red. Jacka Staszewskiego, t. I, Włocławek 1999, s. 361, 363, 380 1598 1 700 1639 ok. 4 000 koniec XVIII w. 949Bohdan Ryszewski, Zaludnienie Włocławka i warunki życia mieszkańców w XIX wieku, [w:] Włocławek. Dzieje miasta, pod red. Jacka Staszewskiego, t. I, Włocławek 1999, s. 558-562 1789 1 325, de facto około 2 125, licząc także osoby zamieszkujące przedmieścia i tereny katedralne

Lata 1793–1918 rok dane ze spisu powszechnego dane z innych źródeł 1800 – 2 308 1815 – 2 444 1820 – 3 278 1827 – 3 644 / 3 664 1837 – 4 616 1842 – 5 244 1846 – 6 085 1857 – 6 930 1860 – 7 053 1866 – 9 649 1872 – 11 781 1877 – 12 815 1880 – 17 633 1890 – 21 853 / 20 135 1894 – 22 776 1897 – 22 907 1900 – 22 971 1910 – 33 764

Okres międzywojenny (1918–1939) rok dane GUS dane ze spisu powszechnego dane z innych źródeł 1918 – – ok. 38,9 tys.Wiesław Wróblewski, Ludność i gospodarka lokalna Włocławka w latach 1918-1939, [w:] Włocławek. Dzieje miasta, pod red. Jacka Staszewskiego, t. II, Włocławek 2001, s. 256 1919 – – ok. 38,5 tys. 1920 – – ok. 39,4 tys. 1921 – – ok. 40,2 tys. 1922 – – ok. 40,3 tys. 1923 – – ok. 40,8 tys. 1924 – – ok. 41,3 tys. 1925 – – ok. 42,1 tys. 1926 – – ok. 42,9 tys. 1927 – – ok. 43,8 tys. 1928 – – ok. 49,1 tys. 1929 – – ok. 52,2 tys. 1930 – – ok. 53,5 tys. 1931 – – ok. 56,5 tys. 1932 – – ok. 54,9 tys. 1933 – – ok. 57,9 tys. 1934 – – ok. 59,5 tys. 1935 – – ok. 61,1 tys. 1936 – – ok. 62,9 tys. 1937 – – ok. 65,7 tys. 1938 – – ok. 64,3 tys. 1939 – – 67 201 (1 I)Jan Sziling, Z dziejów Włocławka w latach okupacji niemieckiej (1939-1945), [w:] Włocławek. Dzieje miasta, pod red. Jacka Staszewskiego, t. II, Włocławek 2001, s. 374, ok. 68,1 tys. (VIII)Eugeniusz Wojciechowski, Zagadnienia demograficzne w latach 1945-1990, [w:] Włocławek. Dzieje miasta, pod red. Jacka Staszewskiego, t. II, Włocławek 2001, s. 510-511, 67 510 (1 IX)

Okres okupacji niemieckiej (1939–1945) rok dane szacunkowe 1939 55 182 (1 XII) 1940 51 226 (1 IV), 50 277 (VII) 1941 52 190 (31 XII) 1942 49 179 (1 X) 1943 49 346 (1 IV), 49 148 (1 X) 1944 52 147 (1 VI), 51 529 (1 X), 50 839 (20 XII)

Okres Polski Ludowej (1945–1989) rok dane GUS dane ze spisu powszechnego dane z innych źródeł 1945 – – szacunkowo 36 000Adam Ginsbert, Włocławek : studium monograficzne, Warszawa 1968, s. 167 1946 – – 48 126 1947 – – 49 890 1948 – – 51 323 1949 – – 51 685 1950 – 54 536 51 825 1951 – – 52 425 1952 – – 53 608 1953 – – 55 357 1954 – – 56 310 1955 59 481 – 57 158 1956 – – 57 951 1957 – – 59 020 1958 – – 60 106 1959 – – 61 808 1960 – 66 820 63 204 1961 64 800 – 64 037 1962 65 800 – 64 815 1963 66 900 – 65 795 1964 67 900 – 66 861 1965 68 346 – 67 959 1966 69 200 – 68 347 1967 71 800 – – 1968 73 100 – – 1969 75 200 – – 1970 – 82 599 – 1971 79 862 – – 1972 82 800 – – 1973 85 000 – – 1974 87 097 – – 1975 90 555 – – 1976 92 900 – – 1977 95 000 – – 1978 – 101 716 – 1979 104 400 – – 1980 106 771 – – 1981 109 997 – – 1982 112 078 – – 1983 113 445 – – 1984 – – 115 328 1985 116 680 – – 1986 117 811 – – 1987 119 238 – – 1988 119 534 119 582 – 1989 120 823 – –

Okres III Rzeczypospolitej (od 1989 roku) Rok Dane z roczników GUS Dane Banku Danych Lokalnych GUSDane według dziedzin → LUDNOŚĆ → STAN LUDNOŚCI → Ludność wg miejsca zamieszkania i płci w podziale na miasto i wieś → Lata 1995-2024 → [lokalizacje] ogółem → miejsce zamieszkania → stan na 30 czerwca, stan na 31 grudnia → [płeć] ogółem → Powiat m. Włocławek [miasto na prawach powiatu Włocławek]; odnośnik do bazy danych: Dane ze spisu powszechnego Dane z innych źródeł Uwagi I półrocze II półrocze zmiany w ujęciu rocznym 1990 122 144 – – – – – – 1991 122 792 – – – – – – 1992 122 309 – – – – – – 1993 122 882 – – – – – – 1994 123 148 – – – – – – 1995 – 123 143 123 134 – – – – 1996 – 123 118 123 204 +70 – – – 1997 – 123 263 123 303 +99 – – – 1998 – 123 266 123 373 +70 – – – 1999 – 123 292 121 923 -1 450 – – reforma administracyjna 2000 – 121 767 121 833 -90 – – – 2001 – 121 743 121 370 -463 – – – 2002 – 121 252 121 107 -263 121 229publikacja bydgoskiego Urzędu Statystycznego Podstawowe informacje ze spisów powszechnych – Gmina m. Włocławek... – – 2003 – 120 933 120 728 -379 – – – 2004 – 120 440 120 369 -359 – – – 2005 – 120 084 119 939 -430 – – – 2006 – 119 608 119 256 -683 – – – 2007 – 118 957 118 432 -824 – – przystąpienie do układu z Schengen 2008 – 118 160 118 042 -390 – 115 966dane za październik 2008 r. – statystyki „meldunkowe” Wydziału Spraw Obywatelskich UM – źródło: Barbara Szmejter, Włocławianie: Coraz mniej nas, [w:] „Gazeta Pomorska”, wyd. włocławskie, nr 260 (6 XI 2008), s. 13 – 2009 – 117 785 117 402 -640 – 115 258dane za lipiec 2009 r. – statystyki Wydziału Spraw Obywatelskich UM – źródło: strona internetowa Urzędu Miasta Włocławek – 2010 – 117 196 116 914 -488 – – – 2011 – 116 685 116 345 -569 116 783 – – 2012 – 115 982 115 546 -799 – 111 839dane meldunkowe UM Włocławek z 31.12.2012, za: Wojciech Alabrudziński, W tym roku pierwszy urodził się Oskar!, [w:] „Gazeta Pomorska”, nr 2 z 3 stycznia 2013 r., wyd. włocławskie, s. 7A – 2013 – 115 204 114 885 -661 – – – 2014 – 114 405 113 939 -946 – 109 466 – 2015 – 113 432 113 041 -898 – – – 2016 – 112 635 112 483 -558 – – – 2017 – 112 106 111 752 -731 – – – 2018 – 111 319 110 802 -950 – – – 2019 – 110 287 109 883 -919 – – – 2020 – 105 966 105 180 -4 703 – 100 867 pandemia 2021 – 104 352 103 535 -1 645 104 705 – pandemia 2022 – 102 730 102 102 -1 433 – – pandemia, wojna ros.-ukr. 2023 – 101 450 100 807 -1 295 – 94 928 pandemia, wojna ros.-ukr. 2024 – 100 125 99 474 -1 333 – – wojna ros.-ukr.

Interpretując wyniki statystyk należy mieć na uwadze występujący w ostatnich latach trend przenoszenia się wielu włocławian do okolicznych wsi i miasteczekEwelina Piotrowska, Uciekają z miasta do gmin, internetowe wydanie „Nowości” (2009-09-04) . Choć statystyki ludności Włocławka pomijają te osoby, nie znaczy to wcale, że Włocławek tych włocławian traci – najczęściej nadal pozostają związani z miastem (np. pracą, usługami, szkołą).

Tendencję spadkową liczby mieszkańców Włocławka zaobserwować można od 1999 r. 1 stycznia 1999 r. na skutek reformy administracyjnej Polski Włocławek utracił status miasta wojewódzkiego (zlikwidowano województwo włocławskie), toteż spadek liczby mieszkańców miasta można wiązać również ze związaną z reformą redukcją zatrudnienia we włocławskich urzędach. W nowo powstałym województwie kujawsko-pomorskim siedzibą wojewody i urzędu wojewódzkiego jest Bydgoszcz, a siedzibą zarządu województwa, sejmiku wojewódzkiego i urzędu marszałkowskiego jest Toruń. We Włocławku zlikwidowano m.in. Urząd Wojewódzki, komendę wojewódzką policji, komendę wojewódzką straży pożarnej i Wojewódzki Urząd Poczty.

Powierzchnia Włocławka 1793 – 13,46 km² 1921 – 14,3 km²Michał Morawski, Monografja Włocławka : (Włocławia), Włocławek 1933, s. 32-33 [52, 55] (1430,1 ha); nie licząc obszarów wodnych Wisły, Zgłowiączki i jezior: 14,1 km² (1411 ha) 1927 – 42 km² (4152,4 ha); nie licząc obszarów wodnych Wisły, Zgłowiączki i jezior: 32 km² (3187,2 ha) 1939 – 42 km² 1950 – 42 km² 1980 – 85 km² 1995-2005 – 84,78 km²podział terytorialny – powierzchnia – źródło: strona internetowa Banku Danych Lokalnych GUS 2006 – 84,15 km² 2007–2020 – 84,32 km² 2021 – 85,08 km² 2022 – 85,09 km²

Uwagi

Przypisy

Kategoria:Włocławek Włocławek