Bronisław Mikołaj SzczyradłowskiW ewidencji wojskowych C. K. Armii był określany w języku niemieckim jako „Bronislaus Szczyradlowski”. (ur. 5 grudnia 1887 w Mikulińcach, zm. 1940 w ZSRR) – podpułkownik piechoty Wojska Polskiego, działacz niepodległościowy, kawaler Orderu Virtuti Militari.

Życiorys Syn Stanisława i Józefy z Szadorskich urodzony 5 grudnia 1887 w Mikulińcach, w ówczesnym powiecie tarnopolskim Królestwa Galicji i Lodomerii. Ukończył szkołę w rodzinnych Mikulińcach. W 1908 zdał egzamin dojrzałości w C. K. VI Gimnazjum we Lwowie we Lwowie. W 1913 ukończył studia na Wydziale Prawa Uniwersytetu Franciszkańskiego we Lwowie, po czym pracował w kancelarii adwokackiej.

Po wybuchu I wojny światowej został wcielony do C. K. Armii. Mianowany podporucznikiem w rezerwie piechoty z dniem 1 lipca 1915. Był przydzielony do pułku piechoty nr 95. Trafił do niewoli rosyjskiej i przebywał w obozach Samara i Chwałyńsk. Następnie wstąpił do 5 Dywizji Syberyjskiej. W tym czasie ukończył szkołę oficerską. Był dowódcą kompanii w 1 pułku strzelców polskich.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości w 1918 wstąpił do Wojska Polskiego. Służył w 2 pułku piechoty Legionów. W stopniu majora był uczestnikiem wojny polsko-bolszewickiej 1920 roku. Za swoje czyny został wyróżniony Krzyżem Virtuti Militari oraz trzykrotnie Krzyżem Walecznych.

1 czerwca 1921 pełnił służbę w 2 Syberyjskim pułku piechoty, przemianowanym na 83 pułk piechoty. 3 maja 1922 został zweryfikowany w stopniu majora ze starszeństwem z dniem 1 czerwca 1919 i 278. lokatą w korpusie oficerów piechoty, a jego oddziałem macierzystym był nadal 83 pułk piechoty. 10 lipca 1922 został zatwierdzony na stanowisku dowódcy batalionu w 53 pułku piechoty Strzelców Kresowych w Stryju. W 1923 pełnił obowiązki dowódcy batalionu sztabowego 53 pp. W następnym roku został wyznaczony na stanowisko kwatermistrza pułku. W 1925 dowodził III batalionem 53 pp. Z dniem 21 września 1926 został przeniesiony służbowo do Centralnej Szkoły Strzelniczej w Toruniu, w charakterze słuchacza ósmego normalnego trzymiesięcznego kursu. 12 kwietnia 1927 został mianowany podpułkownikiem ze starszeństwem z dniem 1 stycznia 1927 i 10. lokatą w korpusie oficerów piechoty. 5 maja 1927 został przesunięty w 53 pułku piechoty na stanowisko zastępcy dowódcy pułku. 28 czerwca 1933 został przeniesiony do 9 Okręgowego Urzędu Wychowania Fizycznego i Przysposobienia Wojskowego w Brześciu na stanowisko kierownika. Z dniem 31 grudnia 1935 został przeniesiony w stan spoczynku. W 1936 wrócił do Lwowa i zamieszkał przy ul. Grunwaldzkiej 13 m. 9.

Po wybuchu II wojny światowej w czasie kampanii wrześniowej 1939 w Dowództwie Obrony Lwowa gen. Władysława Langnera. W listopadzie 1939 odmówił współpracy z NKWD w związku z czym został aresztowany 9 lub 10 grudnia i osadzony w więzieniu na Brygidkach we Lwowie. Został zamordowany w nieznanych okolicznościach. Żona podpułkownika Józefa i córka Krystyna zostały deportowane w 1940 na Sybir. Jego nazwisko znalazło się na tzw. Ukraińskiej Liście Katyńskiej opublikowanej w 1994. Został wymieniony na liście wywózkowej 55/5-3 pod numerem 3293 jako „Bronisław Szyradłowski”.

W 2007 archeolodzy prowadzący wykopaliska w Bykowni, potencjalnym miejscem pochówku polskich oficerów pomordowanych na wschodzie, odnaleźli nieśmiertelnik należący do sierżanta Józefa Naglika, będący według historyków pierwszym niepodważalnym dowodem na to, iż część z pomordowanych Polaków, została zabita w Kijowie, a następnie pogrzebana w zbiorowych mogiłach w Bykowni. We wrześniu tego samego roku w jednym ze zbiorowych grobów archeolodzy odnaleźli 7-centymetrowy grzebyk do wyczesywania wszy austriackiej firmy Matador Garantie, z wydrapanymi prawdopodobnie szpilką nazwiskami czterech polskich żołnierzy, w tym ppłk. Bronisława Szczyradłowskiego („Szczyrad”). Ofiary tej części zbrodni katyńskiej zostały pochowane na otwartym w 2012 Polskim Cmentarzu Wojennym w Kijowie-Bykowni.

Ordery i odznaczenia Krzyż Srebrny Orderu Wojskowego Virtuti Militari nr 7410 – 1922 Krzyż Niepodległości – 28 grudnia 1933 „za pracę w dziele odzyskania niepodległości”. zamiast uprzednio nadanego Medalu Niepodległości. Krzyż Walecznych trzykrotnie (po raz drugi w 1921) Złoty Krzyż Zasługi – 19 marca 1931 „za zasługi na polu organizacji i wyszkolenia wojska”. Medal Zwycięstwa – 16 stycznia 1925 Srebrne Medale Waleczności 1 i 2 klasy – przed 1916

Zobacz też jeńcy polscy w niewoli radzieckiej (od 1939 roku) obozy NKWD dla jeńców polskich ofiary zbrodni katyńskiej – zamordowani z Ukraińskiej Listy Katyńskiej zbrodnia katyńska

Przypisy

Bibliografia

Wacław Radziwinowicz, Dominika Uhlig, Katyński dowód, „Gazeta Wyborcza” 22–23 września 2007. Artykuł Katarzyny Zuchowicz ”Bykownia Poszukiwania grobów Polaków-Bezcenny skarb” z dziennika ”Rzeczpospolita” 22.09.07 Nr 222

Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Kwatermistrzowie 53 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych Kategoria:Ludzie urodzeni w Mikulińcach Kategoria:Obrońcy Lwowa (1939) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Niepodległości Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (II Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Walecznych (trzykrotnie) Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (II Rzeczpospolita) Kategoria:Oficerowie 82 Syberyjskiego Pułku Piechoty Kategoria:Oficerowie 83 Pułku Strzelców Poleskich Kategoria:Oficerowie Wojska Polskiego zamordowani z Ukraińskiej Listy Katyńskiej Kategoria:Podpułkownicy piechoty II Rzeczypospolitej Kategoria:Polacy – oficerowie armii austro-węgierskiej Kategoria:Polacy – żołnierze Cesarskiej i Królewskiej Armii w I wojnie światowej Kategoria:Polacy i obywatele polscy – więźniowie Brygidek (1939–1941) Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Waleczności Kategoria:Polacy odznaczeni Medalem Zwycięstwa Kategoria:Uczestnicy wojny polsko-bolszewickiej (strona polska) Kategoria:Urodzeni w 1887 Kategoria:Zastępcy dowódcy 53 Pułku Piechoty Strzelców Kresowych Kategoria:Zmarli w 1940