Metabolomika – dziedzina nauki zajmująca się analizą jakościową i ilościową niskocząsteczkowych produktów naturalnych endogennych metabolitów (pierwotnych i wtórnych inaczej dodatkowych), które tworzą metabolom. Jest zaliczana – obok genomiki, transkryptomiki i proteomiki – do biologii systemów.
Metabolom Metabolom rozumiany jest jako zbiór substancji drobnocząsteczkowych charakteryzujących się różnymi własnościami fizykochemicznymi, będącymi składnikami szlaków metabolomicznych w badanym systemie, organizmie, tkankach, komórkach. Wyniki badań gromadzi się w specjalnie przygotowanych bazach danych. W bazie zawierającej dane o metabolizmie człowieka HMDB (ang. human metabolomics database) umieszczono informację o 6500 metabolitach, szacuje się, że u roślin występuje ich 200 000.
Metabolomika a metabonomika Początkowo terminów tych używano wymiennie, w ostatnich latach podjęto próby specyficznego zdefiniowania znaczenia obu definicji. Celem badań metabolomicznych organizmów żywych (rozumianych jako systemy biologiczne) jest zarówno katalogowanie, jak i oznaczanie ilościowe jak największej liczby związków chemicznych w analizowanych próbach (materiał biologiczny). Metabonomika zajmuje się profilowaniem zmian ilościowych i jakościowych metabolitów w organizmie człowieka (lub zwierząt modelowych) jako odpowiedzi na stresy (choroba, działanie substancji toksycznych, o działaniu farmakologicznym) lub związane z odpowiedzią na zmiany w przyjmowanej diecie.
Techniki analityczne Metabolomika wykorzystuje takie techniki analityczne jak: LC-MS/MS – chromatografia cieczowa połączona z tandemową spektrometrią mas GC-MS – chromatografia gazowa połączona ze spektrometrią mas GC-MS/MS – chromatografia gazowa połączona z tandemową spektrometrią mas FT ICR MS/MS – tandemowy spektrometr mas z analizatorem rezonansu cyklotronowego z transformacją Fouriera NMR – spektroskopia magnetyczna rezonansu jądrowego
Przypisy
Linki zewnętrzne The Human Metabolome Project
Kategoria:Działy biologii molekularnej Kategoria:Metabolizm