Vojislav Šešelj, cyr. Војислав Шешељ (ur. 11 października 1954 w Sarajewie) – serbski polityk, twórca i lider Serbskiej Partii Radykalnej.
Został oskarżony o zbrodnie przeciw ludzkości przez Międzynarodowy Trybunał Karny dla byłej Jugosławii i przebywał w areszcie w Hadze.
Życiorys Vojislav Šešelj urodził się w Sarajewie w Jugosławii i został ochrzczony w Popovo Polje koło Trebinja. Studiował prawo na Uniwersytecie w Sarajewie, tam też uzyskał stopień doktora w 1979 i wykładał do 1984 nauki polityczne. Był najmłodszym posiadaczem stopnia doktora w dotychczasowej historii JugosławiiT. Judah, The Serbs, s. 187.
W 1984 jego kariera naukowa została przerwana aresztowaniem i skazaniem na osiem lat pozbawienia wolności z powodu odnalezionego w jego szafce na uczelni niepublikowanego rękopisu zawierającego treści uznane za kontrrewolucyjne. Vojislav Šešelj twierdził, że w tekście tym nie tylko domagał się budowy systemu wielopartyjnego w Jugosławii, ale również postulował całkowitą reorganizację federacji: z jedną dominującą Republiką Serbską oraz znacznie okrojonymi Chorwacją, Słowenią i Macedonią (Czarnogóra i Bośnia zostały uznane za część Serbii). Skazany spędził 72 miesiące w więzieniu Zenica, gdzie, jak twierdził, miał być torturowany. Do jego przedterminowego zwolnienia doszło za sprawą popularności, jaką sprawa zyskała wśród obrońców praw człowieka.
Po odzyskaniu wolności rozpoczął współpracę z Vukiem Draškoviciem, wspólnie z nim organizując Serbski Ruch Odnowy. Po wyborach parlamentarnych w 1990 zrezygnował jednak z dalszej współpracy, uznając tę organizację za niedostatecznie radykalną. Sformował wówczas własny Serbski Ruch Czetnicki, następnie przekształcony w Serbską Partię Radykalną, nawiązujące do tradycji czetników. Skrajnie prawicowy radykalizm organizacji zaczął zyskiwać coraz wyższe poparcie społeczne.
Początkowo wspierany z wzajemnością przez Slobodana Miloševicia, w 1993 zaatakował go z prawicowych pozycji politycznych, co doprowadziło do zerwania współpracy między nimi. Socjalistyczna Partia Serbii oskarżyła go o zbrodnie wojenneT. Judah, The Serbs, s. 188. Dopiero w 1998 wrócił do czynnej polityki, obejmując stanowisko wicepremiera. W 2002 Slobodan Milošević wezwał do głosowania na niego w wyborach prezydenckich.
W 2003 rozpoczął się jego proces przed Trybunałem w Hadze. Przedstawiono mu osiem zarzutów zbrodni przeciwko ludzkości oraz sześć zarzutów zbrodni wojennych. W marcu 2016 został uniewinniony. W odpowiedzi na wyrok trybunału w Hadze ministerstwo spraw wewnętrznych Chorwacji zabroniło mu wjazdu na terytorium kraju. Po 11 latach pobytu w areszcie w Hadze, w listopadzie 2014 wrócił do Serbii, aby poddać się leczeniu raka. 31 marca 2016 został uniewinniony w werdykcie wydanym przez izbę rozstrzygającą III Międzynarodowego Trybunału Karnego dla byłej Jugosławii (ICTY) ze wszystkich dziewięciu zarzutów, z czego trzy dotyczyły przestępstw przeciwko ludzkości (prześladowanie, deportacja i nieludzki akt przymusowego przesiedlenia), a sześć – za zbrodnie wojenne (m.in. morderstwo, tortury i okrutne traktowanie, grabież własności publicznej lub prywatnej).
Odznaczenia Wstęga Orderu Republiki Serbskiej
Przypisy
Bibliografia T. Judah, The Serbs. History, Myth and the Destruction of Yugoslavia, Yale University Press, New Haven 2009
Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu w Sarajewie Kategoria:Jugosłowiańscy prawnicy Kategoria:Ludzie urodzeni w Sarajewie Kategoria:Odznaczeni Orderem Republiki Serbskiej Kategoria:Politycy Serbskiej Partii Radykalnej Kategoria:Politycy Serbskiego Ruchu Odnowy Kategoria:Serbscy ministrowie Kategoria:Serbscy parlamentarzyści Kategoria:Serbscy prawnicy Kategoria:Uczestnicy wojny w Bośni i Hercegowinie Kategoria:Urodzeni w 1954