mały|Grobowiec Narajewskich na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie Stanisław Narajewski (ur. 17 stycznia 1860 w Kurowicach, zm. 23 lutego 1943 we Lwowie) – polski prezbiter katolicki, etyk, teolog, profesor i rektor Uniwersytetu Lwowskiego, encyklopedysta.
Życiorys Był synem Jana i Aleksandry z Karasińskich. W latach 1872–1879 uczęszczał do C. K. Gimnazjum w Brzeżanach, następnie podjął studia na Uniwersytecie Lwowskim – w latach 1879–1883 z prawa, 1884–1888 z teologii. 22 lipca 1888 przyjął święcenia kapłańskie. Studia teologiczne kontynuował w latach 1889–1892 na Uniwersytecie w Innsbrucku i uwieńczył je dyplomem doktorskim z zakresu teologii. Po powrocie do Lwowa pełnił w miejscowym seminarium funkcję prefekta kleryków, był również nauczycielem religii w żeńskiej Szkole Ludowej Miejskiej św. Antoniego (1892–1897). Ponadto podjął wykłady z katechetyki i metodologii naukowej na Wydziale Teologicznym Uniwersytetu Lwowskiego (1892–1897), a w 1895–1919 prowadził wykłady z "kwestii socjalnej" (socjologia). W 1894 habilitował się z teologii moralnej (rozprawa pt. De iurisdictione et eius reservatione dissertatio) i przez trzy lata był adiunktem, od 1897 zastępcą profesora, od 1899 profesorem nadzwyczajnym, wreszcie od 1902 profesorem zwyczajnym teologii moralnej. Wykłady z teologii moralnej oparte były głównie na podręczniku Hieronymusa Noldina Summa theologiae moralis. Po 1920 prowadził również wykłady z prawa kanonicznego i historii Kościoła.
Był trzykrotnie był dziekanem Wydziału Teologicznego (1903/1904, 1904/1905, 1911/1912). W roku akademickim 1922/1923 pełnił funkcję rektora Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie, rok później – prorektora. Przeszedł na emeryturę w roku akademickim 1932/1933. 15 grudnia 1936 otrzymał tytuł profesora honorowego Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie.
Poza uczelnią wykonywał obowiązki w kurii metropolitalnej, gdzie był obrońcą węzła małżeńskiego, referentem konsystorza, egzaminatorem prosynodalnym i cenzorem ksiąg. Nosił godność kanonika honorowego kapituły lwowskiej. Zmarł 23 lutego 1943 w wieku 83 lat i został pochowany na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie (kwatera 12-117).
Twórczość Był redaktorem i wydawcą miesięcznika „Adoracja” oraz encyklopedystą i edytorem Encyklopedii zbiór wiadomości z wszystkich gałęzi wiedzy – polskiej encyklopedii wydanej w latach 1898–1907 przez społeczną organizację edukacyjną Macierz Polska, która działała w Galicji w okresie zaboru austriackiego. Opisał w niej zagadnienia z zakresu historii religii i kościoła.
W swych pracach filozoficznych podejmował zagadnienia z teologii moralnej: problem zła i dobra moralnego, altruizmu i egoizmu, prawa natury. Bronił chrześcijańskiej antropologii, zgodnie z którą człowiek jest osobą wyposażoną w nieśmiertelną duszę, wolną wolę. Krytykował determinizm biologiczny, relatywizm moralny oraz ewolucjonizm w religioznawstwie.
Dzieła Katechetyka w teorii i praktyce, 1894. Moralność chrześcijańska a etyka najnowsza, 1901. Katechetyka w teorii i praktyce. Podręcznik dla katechetów w szkołach pospolitych ludowych, 1902. Lex dubia non obligat, „Przegląd Teologiczny”, 5, 1924. O aktach moralnie dobrych, „Przegląd Teologiczny”, 7, 1926. Odczyty z zakresu etyki ogólnej (Główne podstawy etyki), Lwów, 1929. Akty moralnie dobre, „Przegląd Teologiczny”, 10, 1929.
Przypisy
Bibliografia Stanisław Łoza: Czy wiesz kto to jest? Uzupełnienia i sprostowania, Warszawa 1939 (tu miejsce urodzenia: Wyżniany k. Przemyśla). Ludwik Grzebień: Stanisław Narajewski, [w:] Słownik polskich teologów katolickich, tom VI: 1918–1981, K–P (pod redakcją Ludwika Grzebienia), Akademia Teologii Katolickiej, Warszawa 1983.
Linki zewnętrzne Dzieła Stanisława Narajewskiego w bibliotece Polona
Kategoria:Absolwenci Gimnazjum Brzeżańskiego Kategoria:Absolwenci Wydziału Prawa Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Absolwenci Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Galicyjscy duchowni rzymskokatoliccy Kategoria:Kanonicy lwowskiej kapituły katedralnej Kategoria:Ludzie związani z Brzeżanami Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Teologicznego Uniwersytetu Lwowskiego Kategoria:Pochowani na Cmentarzu Łyczakowskim we Lwowie Kategoria:Polscy encyklopedyści Kategoria:Polscy etycy Kategoria:Prorektorzy Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Rektorzy Uniwersytetu Jana Kazimierza we Lwowie Kategoria:Urodzeni w 1860 Kategoria:Zmarli w 1943