Słup Drogowy w Koninie – kamienny (wykonany z piaskowca Brzeźnińskiego) słup w Koninie, romański, ustawiony w 1151 w połowie drogi z Kruszwicy do Kalisza (przy ówczesnym szlaku z Wrocławia na Kujawy i Mazowsze), wyznaczał kierunki na Szlaku Bursztynowym Adriatyk-Bałtyk, uznawany za najstarszy znak drogowy w Polsce.
Słup znajduje się w odległości ok. 52 km od każdego z miast. Został przeniesiony spod zamku konińskiego pod narożnik kościoła św. Bartłomieja. Słup jest wykuty z piaskowca i liczy ok. 2,5 m wysokości.
Na słupie znajduje się łacińska inskrypcja, wyryty dookoła kapitałą kwadratową trzema dystychami:
+ANNO AB INCARNAT[IONE] D[OMI]NI N[OST]RI M.C.L. PRIMO +IN CALIS HIC MEDIV[M] DE CRVSPVICI FOERE PVNCTV[M] INDICAT ISTA VIE FORMVLAE IVSTITIE +QUA[M] FIERI PETR[US] IVSSIT COMES HIC PALATIN[US] HOC Q[UOQUE] SOLLERT [ER] DIMIDIAVIT IT[ER] +EIUS VT ESSE MEMOR DIGNETUR Q[U]ISQV[E] VIATOR CVM PRECE P[RO]PIC[IUM] SOLLICITANDO DEV[M]
W tłumaczeniu Krzysztofa Dunin-Wąsowicza inskrypcja brzmi: Roku od wcielenia pana naszego 1151o tym, że jest tu środek drogi z Kruszwicy do Kalisza, oznajmia ta oto wskazówka drogowego porządku,
kazał ją stawić Piotr komes palatyn,który roztropnie przepołowił tę drogę w pół,aby raczył pamiętać o nim każdy podróżny,zwracając się z prośbą o modlitwę do łaskawego Pana Boga.
Pochodzenie słupa nie jest wyjaśnione (są teorie o jego pogańskim rodowodzie). Nieznana jest postać wspomnianego w formule palatyna. Jedni (np. Jan Długosz) utożsamiają go z Piotrem Włostowicem – fundatorem 77 kościołów. Według dwóch pozostałych hipotez fundatorem miał być Piotr Wszeborowic, palatyn Bolesława Kędzierzawego lub jego ojciec komes Wszebor, palatyn Bolesława Krzywoustego.
Słup może być dowodem istnienia w XII wieku w Polsce jurysdykcji drogowej sprawowanej przez komesa w imieniu księcia lub swoim własnym.
Zobacz też słup milowy w Kamionnie
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Zabytki nieruchome w Koninie Kategoria:Znaki drogowe Kategoria:Transport drogowy w Polsce