76. ceremonia wręczenia Oscarów – 76. ceremonia wręczenia Nagród Akademii Filmowej (Oscarów), nagród filmowych przyznawanych przez Amerykańską Akademię Sztuki i Wiedzy Filmowej (AMPAS). Odbyła się 29 lutego 2004 w Kodak Theatre w Los Angeles. Wręczono podczas niej nagrody w 24 kategoriach, honorujące filmy, których premiera odbyła się w 2003, a także jedną nagrodę specjalną. Poprowadził ją Billy Crystal. Była w Stanach Zjednoczonych transmitowana przez kanał telewizyjny ABC, a jej oglądalność wyniosła około 43,531 milionów widzów.
Nominacje zostały ogłoszone 27 stycznia 2004. Najwięcej (11) otrzymał ich film Władca Pierścieni: Powrót króla. Podczas ceremonii triumfował we wszystkich 11 kategoriach, w tym najlepszy film, dzięki czemu wyrównał rekord największej liczby Oscarów w historii.
Laureaci i nominowani Kategorie konkursowe Nominacje zostały ogłoszone 27 stycznia 2004 podczas konferencji prasowej, poprowadzonej przez prezesa Akademii, Franka Piersona, i aktorkę Sigourney Weaver. Najwięcej (11) otrzymał ich film Władca Pierścieni: Powrót króla. Sofia Coppola została nominowana w kategorii najlepsza reżyseria jako trzecia kobieta w historii.
Podczas ceremonii Władca Pierścieni: Powrót króla wygrał we wszystkich 11 kategoriach, w tym najlepszy film. Tym samym wyrównał rekord największej liczby nagród spośród wszystkich filmów w historii Oscarów, należący do Ben Hura (w 1960) i Titanica (w 1998). Ponadto pobił rekord największej liczby nominacji, z których wszystkie zakończyły się sukcesem – dotychczasowy rekord 9 nominacji bez przegranej należał do filmów Gigi (w 1959) i Ostatni cesarz (w 1988). Za sprawą wygranej Sofii Coppoli w kategorii najlepszy scenariusz oryginalny rodzina Coppola stała się drugą w historii, po Hustonach, z laureatami Oscarów w trzech pokoleniach (uprzednio zdobyli je ojciec i dziadek Sophii, Francis Ford Coppola i Carmine Coppola).
+Lista laureatów (pogrubioną czcionką) i nominowanych Należy rozwinąć listę „Awards Year(s)” i wybrać 2003. Najlepszy film Najlepsza reżyseria Władca Pierścieni: Powrót króla – , Peter Jackson i Fran Walsh Między słowami – i Sofia Coppola Niepokonany Seabiscuit – Kathleen Kennedy, Frank Marshall i Gary Ross Pan i władca: Na krańcu świata – , Peter Weir i Duncan Henderson Rzeka tajemnic – , i Clint Eastwood | Peter Jackson – Władca Pierścieni: Powrót króla Sofia Coppola – Między słowami Clint Eastwood – Rzeka tajemnic Fernando Meirelles – Miasto Boga Peter Weir – Pan i władca: Na krańcu świata Najlepszy aktor pierwszoplanowy Najlepsza aktorka pierwszoplanowa Sean Penn – Rzeka tajemnic jako Jimmy Markum Johnny Depp – Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły jako Jack Sparrow Ben Kingsley – Dom z piasku i mgły jako Behrani Jude Law – Wzgórze nadziei jako Inman Bill Murray – Między słowami jako Bob Harris Charlize Theron – Monster jako Aileen Wuornos Keisha Castle-Hughes – Jeździec wielorybów jako Paikea Diane Keaton – Lepiej późno niż później jako Erica Barry Samantha Morton – Nasza Ameryka jako Sarah Naomi Watts – 21 gramów jako Cristina Peck Najlepszy aktor drugoplanowy Najlepsza aktorka drugoplanowa Tim Robbins – Rzeka tajemnic jako Dave Boyle Alec Baldwin – Cooler jako Shelley Kaplow Benicio del Toro – 21 gramów jako Jack Jordan Djimon Hounsou – Nasza Ameryka jako Mateo Ken Watanabe – Ostatni samuraj jako Katsumoto Renée Zellweger – Wzgórze nadziei jako Ruby Thewes Shohreh Aghdashloo – Dom z piasku i mgły jako Nadi Patricia Clarkson – Wizyta u April jako Joy Burns Marcia Gay Harden – Rzeka tajemnic jako Celeste Boyle Holly Hunter – Trzynastka jako Melanie Najlepszy scenariusz oryginalny Najlepszy scenariusz adaptowany Między słowami – Sofia Coppola Gdzie jest Nemo? – scenariusz: Andrew Stanton, i ; historia oryginalna: Andrew Stanton Inwazja barbarzyńców – Denys Arcand Nasza Ameryka – Jim Sheridan, i Niewidoczni – Steven Knight Władca Pierścieni: Powrót króla – Fran Walsh, Philippa Boyens i Peter Jackson Amerykański splendor – Miasto Boga – Bráulio Mantovani Niepokonany Seabiscuit – Gary Ross Rzeka tajemnic – Brian Helgeland Najlepszy pełnometrażowy film animowany Najlepszy film nieanglojęzyczny Gdzie jest Nemo? – Andrew Stanton Mój brat niedźwiedź – i Trio z Belleville – Sylvain Chomet Inwazja barbarzyńców (Kanada) Bliźniaczki (Holandia) Samuraj – Zmierzch (Japonia) Zło (Szwecja) Żelary (Czechy) Najlepszy pełnometrażowy film dokumentalny Najlepszy krótkometrażowy film dokumentalny Mgły wojny: Jedenaście lekcji z życia Roberta S. McNamary – Errol Morris i – i – i – i Marc Smerling – i Serce Czarnobyla – – i – Najlepszy krótkometrażowy film aktorski Najlepszy krótkometrażowy film animowany Two Soldiers – Aaron Schneider i – Most – i William Zabka – – Harvie Krumpet – Adam Elliot – i Gone Nutty – Carlos Saldanha i – – Bud Luckey Najlepsza muzyka oryginalna Najlepsza piosenka oryginalna Władca Pierścieni: Powrót króla – Howard Shore Dom z piasku i mgły – James Horner Duża ryba – Danny Elfman Gdzie jest Nemo? – Thomas Newman Wzgórze nadziei – Gabriel Yared „Into the West” (Władca Pierścieni: Powrót króla) – muzyka i tekst: Fran Walsh, Howard Shore i Annie Lennox „” (Trio z Belleville) – muzyka: ; tekst: Sylvain Chomet „” (Koncert dla Irwinga) – muzyka i tekst: Michael McKean i Annette O’Toole „” (Wzgórze nadziei) – muzyka i tekst: i Elvis Costello „” (Wzgórze nadziei) – muzyka i tekst: Sting Najlepsza scenografia Najlepsze zdjęcia Władca Pierścieni: Powrót króla – scenografia: ; dekoracja wnętrz: i Alan Lee Dziewczyna z perłą – scenografia: ; dekoracja wnętrz: Niepokonany Seabiscuit – scenografia: Jeannine Oppewall; dekoracja wnętrz: Ostatni samuraj – scenografia: ; dekoracja wnętrz: Pan i władca: Na krańcu świata – scenografia: ; dekoracja wnętrz: Pan i władca: Na krańcu świata – Russell Boyd Dziewczyna z perłą – Eduardo Serra Miasto Boga – Niepokonany Seabiscuit – John Schwartzman Wzgórze nadziei – John Seale Najlepsze kostiumy Najlepszy montaż Władca Pierścieni: Powrót króla – Ngila Dickson i Richard Taylor Dziewczyna z perłą – Niepokonany Seabiscuit – Judianna Makovsky Ostatni samuraj – Ngila Dickson Pan i władca: Na krańcu świata – Władca Pierścieni: Powrót króla – Miasto Boga – Niepokonany Seabiscuit – William Goldenberg Pan i władca: Na krańcu świata – Wzgórze nadziei – Walter Murch Najlepsza charakteryzacja Najlepsze miksowanie dźwięku Władca Pierścieni: Powrót króla – Richard Taylor i Pan i władca: Na krańcu świata – i Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły – i Władca Pierścieni: Powrót króla – , , i Niepokonany Seabiscuit – , Anna Behlmer i Ostatni samuraj – , Anna Behlmer i Pan i władca: Na krańcu świata – , i Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły – , , i Najlepszy montaż dźwięku Najlepsze efekty specjalne Pan i władca: Na krańcu świata – Gdzie jest Nemo? – Gary Rydstrom i Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły – i Władca Pierścieni: Powrót króla – , , i Pan i władca: Na krańcu świata – , , i Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły – , , i
Nagroda specjalna thumb|150px|Blake Edwards, laureat nagrody honorowej Nagroda honorowa Blake Edwards – „w uznaniu za napisanie, wyreżyserowanie i produkcję wyjątkowego dorobku ekranowego”
Statystyki
+ Filmy z co najmniej dwiema nagrodami Nagrody Film 11 Władca Pierścieni: Powrót króla 2 Pan i władca: Na krańcu świata Rzeka tajemnic
+ Filmy z co najmniej dwiema nominacjami Nominacje Film 11 Władca Pierścieni: Powrót króla 10 Pan i władca: Na krańcu świata 7 Niepokonany Seabiscuit Wzgórze nadziei 6 Rzeka tajemnic 5 Piraci z Karaibów: Klątwa Czarnej Perły 4 Gdzie jest Nemo? Miasto Boga Między słowami Ostatni samuraj 3 Dom z piasku i mgły Dziewczyna z perłą Nasza Ameryka 2 21 gramów Inwazja barbarzyńców Trio z Belleville
Przebieg Prezenterzy + Prezenterzy podczas ceremonii (w kolejności chronologicznej) Prezenterzy Rola Sean Connery przemowa powitalna Catherine Zeta-Jones wręczenie nagrody w kategorii najlepszy aktor drugoplanowy Ian McKellen prezentacja filmu Władca Pierścieni: Powrót króla Angelina Jolie wręczenie nagrody w kategorii najlepsza scenografia Robin Williams wręczenie nagrody w kategorii najlepszy pełnometrażowy film animowany Renée Zellweger wręczenie nagrody w kategorii najlepsze kostiumy Nicolas Cage prezentacja filmu Pan i władca: Na krańcu świata Chris Cooper wręczenie nagrody w kategorii najlepsza aktorka drugoplanowa Tom Hanks zapowiedź hołdu dla Boba Hope’a Ben StillerOwen Wilson wręczenie nagród w kategoriach najlepszy krótkometrażowy film aktorski i najlepszy krótkometrażowy film animowany Liv Tyler zapowiedź występów z „”, „” i „Into the West” Jada Pinkett SmithWill Smith wręczenie nagrody w kategorii najlepsze efekty specjalne Jennifer Garner prezentacja segmentu Jim Carrey wręczenie nagrody honorowej Bill Murray prezentacja filmu Między słowami Scarlett Johansson wręczenie nagrody w kategorii najlepsza charakteryzacja Sandra BullockJohn Travolta wręczenie nagród w kategoriach najlepsze miksowanie dźwięku i najlepszy montaż dźwięku Julia Roberts zapowiedź hołdu dla Katharine Hepburn Oprah Winfrey prezentacja filmu Rzeka tajemnic John CusackDiane Lane wręczenie nagrody w kategorii najlepszy krótkometrażowy film dokumentalny Alec BaldwinNaomi Watts wręczenie nagrody w kategorii najlepszy pełnometrażowy film dokumentalny Frank Pierson zapowiedź sekcji In Memoriam Phil CollinsSting wręczenie nagrody w kategorii najlepsza muzyka oryginalna Pierce BrosnanJulianne Moore wręczenie nagrody w kategorii najlepszy montaż Jamie Lee Curtis zapowiedź występów z „” i „” Jack BlackWill Ferrell wręczenie nagrody w kategorii najlepsza piosenka oryginalna Charlize Theron wręczenie nagrody w kategorii najlepszy film nieanglojęzyczny Jude LawUma Thurman wręczenie nagrody w kategorii najlepsze zdjęcia Francis Ford CoppolaSofia Coppola wręczenie nagrody w kategorii najlepszy scenariusz adaptowany Tobey Maguire prezentacja filmu Niepokonany Seabiscuit Tim RobbinsSusan Sarandon wręczenie nagrody w kategorii najlepszy scenariusz oryginalny Tom Cruise wręczenie nagrody w kategorii najlepsza reżyseria Adrien Brody wręczenie nagrody w kategorii najlepsza aktorka pierwszoplanowa Nicole Kidman wręczenie nagrody w kategorii najlepszy aktor pierwszoplanowy Steven Spielberg wręczenie nagrody w kategorii najlepszy film
Występy muzyczne + Występy muzyczne podczas ceremonii (w kolejności chronologicznej) Wykonawcy Utwory Billy Crystal „Mystic River” (do melodii „Ol’ Man River”) „Lost in Translation” (do melodii „”) „The Lord of the Rings: The Return of the King” (do melodii „My Favorite Things”) „Seabiscuit” (do melodii „”) „Master and Commander: The Far Side of the World” (do melodii „”) Alison KraussSting „” Elvis CostelloAlison Krauss „” Annie Lennox „Into the West” Eugene LevyCatherine O’Hara „” „”
In Memoriam Lista artystów zmarłych w minionym roku, wymienionych w segmencie In Memoriam:
Dodatkowo, poza sekcją In Memoriam, zostały zaprezentowane odrębne hołdy dla zmarłych Boba Hope’a i Katharine Hepburn.
Ceremonia thumb|upright|Billy Crystal, prowadzący ceremonii W sierpniu 2002 Amerykańska Akademia Sztuki i Wiedzy Filmowej (AMPAS) poinformowała, że począwszy od 2004 ceremonie wręczenia Oscarów będą organizowane pomiędzy końcem lutego a kocem marca, czyli o około miesiąc wcześniej niż dotychczas. John Pavlik, dyrektor AMPAS do spraw komunikacji, uzasadnił to próbą polepszenia słabnących od lat wyników oglądalności telewizyjnej i ochroną statusu Oscarów jako najważniejszych nagród w kraju. Media spekulowały, że jednym z powodem może też być chęć ukrócenia kampanii promocyjnych, prowadzonych przez wytwórnie filmowe w celu wypromowania swoich pozycji wśród członków Akademii. W marcu 2003 AMPAS ogłosiła, że 76. ceremonia odbędzie się 29 lutego 2004.