Don Ameche, właśc. Dominic Felix Ameche (ur. 31 maja 1908 w Kenosha, zm. 6 grudnia 1993 w Scottsdale) – amerykański aktor.
Zwycięzca Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego za rolę Arta Selwyna w komediodramacie fantastycznonaukowym Rona Howarda Kokon (1985). Laureat Pucharu Volpiego i Nagrody Pasinettiego dla najlepszego aktora na 45. Festiwalu Filmowym w Wenecji za rolę Gino w dramacie kryminalnym Davida Mameta Fortuna kołem się toczy (1988).
8 lutego 1960 otrzymał dwie własne gwiazdy w Alei Gwiazd w Los Angeles znajdujące się przy 6101 Hollywood Boulevard (telewizja) i 6313 Hollywood Blvd. (radio).
Wczesne lata Urodził się w Kenosha w Wisconsin, w rodzinie rzymskokatolickiej jako drugie z ośmiorga dzieci. Jego matka, Barbara Etta Hertel, była pochodzenia szkockiego, irlandzkiego i niemieckiego. Jego ojciec, Felice Amici, był operatorem salonu i barmanem z Montemonaco, w regionie Marche, w prowincji Ascoli Piceno (Włochy). Ojciec zmienił pisownię swojego imienia z „Amici” na „Ameche”, kiedy wyemigrował do Stanów Zjednoczonych. Ameche miał cztery siostry – Elizabeth C. „Betty” (1906–1984), Catherine Ettę (1920–1992), Mary Jane (1922–2009) i Ann Lucy (1925–2010) oraz trzech braci – Louisa Williama (1910–1971), Jamesa Petera „Jima” (1915–1983) i Umberto „Berta” Henry’ego (1917–1999). Ameche uczęszczał do Marquette University w Milwaukee, Loras College w Dubuque i University of Wisconsin-Madison.
Kariera Ameche brał udział w sztukach już w szkole średniej, a potem w college’u w Madison w przedstawieniu Nadmiar bagażu (Excess Baggage). W 1929 zastąpił zaginionego aktora w roli kamerdynera w sztuce Jerry-for-Short w Nowym Jorku, po czym odbył tournée z wodewilem z Texas Guinan. Następnie przeniósł się do Chicago, gdzie w 1930 rozpoczął karierę radiową w audycji Empire Builders, programie nadawanym przez Merchandise Mart. Do 1932 był główną postacią dwóch innych programów w Chicago: antologii dramatycznej The First Nighter Program i jako Bob Drake w Betty i Bob.
Występował na Broadwayu w roli Steve’a Canfielda w komedii muzycznej Jedwabne pończoszki (1955–56), Roberta Deana w komedii Święto zakochanych (1957), Maxa Grady’ego w komedii muzycznej Złotowłosa (1958–59), Chuna w musicalu 13 córek (1961), Henry’ego Orienta w musicalu Henry, Sweet Henry (1967) i jako kierownik sceny w sztuce Thorntona Wildera Nasze miasto (1989).
Sprowadzony do Hollywood przez producenta 20th Century Studios, Darryla Zanucka, Ameche grał głównie romantyczne role w towarzystwie wielu czołowych gwiazd tamtej epoki. W screwball comedy Mitchella Leisena Północ (Midnight, 1939) zagrał główną rolę Tibora Czerny’ego. Grał w komediach: Nieoczekiwana zmiana miejsc (1983), Kokon (1985) i jej kontynuacji Kokon: Powrót (1988).
Życie prywatne 26 listopada 1932 zawarł związek małżeński z Honorą M Prendergast, z którą był aż do jej śmierci 5 września 1986. Mieli sześcioro dzieci: czterech synów – Dona, Ronalda, Thomasa Anthony’ego i Lawrence’a Michaela oraz dwie córki – Barbarę Balindę i Constance Victorię.
Śmierć Zmarł 6 grudnia 1993 w domu swego syna, w Scottsdale w stanie Arizona, na raka gruczołu krokowego, w wieku 85 lat.
Wybrana filmografia
Przypisy
Bibliografia
Linki zewnętrzne
Kategoria:Amerykanie pochodzenia irlandzkiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia niemieckiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia szkockiego Kategoria:Amerykanie pochodzenia włoskiego Kategoria:Amerykańscy aktorzy filmowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy głosowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy radiowi Kategoria:Amerykańscy aktorzy teatralni Kategoria:Amerykańscy aktorzy telewizyjni Kategoria:Amerykańscy komicy Kategoria:Artyści wodewilowi Kategoria:Laureaci Oscara dla najlepszego aktora drugoplanowego Kategoria:Laureaci Pucharu Volpiego dla najlepszego aktora Kategoria:Pochówki w Stanach Zjednoczonych Kategoria:Zmarli na raka prostaty Kategoria:Urodzeni w 1908 Kategoria:Zmarli w 1993