Bohdan Szyszkowski (ur. 20 czerwca 1873 w Trybuchach na Podolu, zm. 13 sierpnia 1931 w Myślenicach) – polski chemik.
Uczęszczał do Gimnazjum w Żytomierzu w 1891 zdając maturę i podejmując studia na Wydziale Fizyczno-Matematycznym Uniwersytetu Noworosyjskiego w Odessie, a później przeniósł się na Uniwersytet Kijowski. Studia ukończył w 1896 ze złotym medalem. Stopnie naukowe magistra i doktora w Uniwersytecie Kijowskim, jako stypendysta tego Uniwersytetu studiował w latach 1896–1898 w Lipsku u prof. Wilhelma Ostwalda, w latach 1898–1900 w Londynie u prof. Williama Ramsaya. W 1907 uzyskał habilitację z chemii fizycznej w Uniwersytecie Kijowskim. W latach 1907–1919 wykładał na Uniwersytecie i Politechnice w Kijowie, pełniąc obowiązki asystenta chemii i elektrochemii tych dwóch uczelni. W latach 1916–1919 był rektorem Polskiego Kolegium Uniwersyteckiego w Kijowie. Od 1920 roku profesor na Uniwersytecie Jagiellońskim w latach 1920–1931 kierował Katedrą Chemii Fizycznej i Elektrochemii UJ. Fizykochemik, twórca równania opisującego zależność między napięciem powierzchniowym a stężeniem roztworu, które zostało nazwane jego imieniem. W 1922 został profesorem kontraktowym Akademii Górniczej.
Jego działalność naukowa dotyczyła głównie chemii fizycznej. Zajmował się m.in. dysocjacją elektrolityczną i asocjacją w roztworach niewodnych.
Członek Polskiego Towarzystwa Chemicznego, w latach 1921–1922 przewodniczący krakowskiego oddziału PTChem., następnie wiceprezes (1927–1929) i prezes (1929–1930) Towarzystwa. 7 czerwca 1929 został wybrany na członka korespondenta PAU.
Prowadził badania wspólnie z Ernestem Rutherfordem, Svante Arrheniusem. Temu ostatniemu poświęcił książkę Svante Arrhenius. Uczony i człowiek (1928).
Zmarł w wyniku wieloletniej gruźlicy płuc. Pochowany został na cmentarzu Rakowickim w Krakowie, w kwaterze XXVIIIbKarolina Grodziska-Ożóg Cmentarz Rakowicki w Krakowie (1803–1939) wyd. II Wydawnictwo Literackie Kraków 1987, s. 143..
Równanie Szyszkowskiego Bohdan Szyszkowski opublikował w 1908 r. równanie, które zostało potem nazwane od jego imienia. Jest to równanie empiryczne, opisujące zmianę napięcia powierzchniowego roztworu pod wpływem zmiany stężenia roztworu:
gdzie to napięcie powierzchniowe roztworu, to napięcie powierzchniowe czystego rozpuszczalnika, c oznacza stężenie roztworu, B to stała charakterystyczna dla danego szeregu homologicznego, A – stała charakterystyczna dla danego związku.
Szyszkowski otrzymał tę zależność, badając napięcia powierzchniowe wodnych roztworów kwasów tłuszczowych (C3 do C6).
Przypisy
Bibliografia Wielka encyklopedia powszechna, PWN, Warszawa 1968. Stanisław Tadeusz Sroka, „Bohdan Szyszkowski” [w:] Polski Słownik Biograficzny tom L wyd. 2014–2015 s. 391-392 Biogramy uczonych polskich, część III: Nauki ścisłe (opracowali Andrzej Śródka, Paweł Szczawiński), Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław-Warszawa-Kraków-Gdańsk-Łódź 1986, s. 396–399.
Linki zewnętrzne Prace Bohdana Szyszkowskiego w bibliotece Polona
Kategoria:Absolwenci i studenci Cesarskiego Uniwersytetu Noworosyjskiego Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Kijowskiego Kategoria:Członkowie Polskiej Akademii Umiejętności Kategoria:Pochowani na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polscy fizykochemicy Kategoria:Urodzeni w 1873 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Zmarli na gruźlicę Kategoria:Zmarli w 1931