73P/Schwassmann-Wachmann (również Schwassmann-Wachmann 3) – kometa krótkookresowa, którą odkryto w 1930 roku. Należy do rodziny komet Jowisza.

Odkrycie komety Kometę tę odkryli Arnold Schwassmann i Arno Arthur Wachmann z Obserwatorium Hamburskiego 2 maja 1930 roku. Zbliżyła się ona wtedy na odległość 0,062 j.a. do Ziemi i osiągnęła jasność wizualną 6. Była to trzecia kometa okresowa odkryta przez Schwassmanna i Wachmanna.

Orbita komety 73P/Schwassmann-Wachmann porusza się po orbicie w kształcie wydłużonej elipsy o mimośrodzie 0,69. Peryhelium jej znajduje się w odległości 0,97 j.a. od Słońca, aphelium zaś 5,21 j.a. od niego. Na jeden obieg wokół Słońca potrzebuje ona 5,43 lat, nachylenie jej orbity do ekliptyki wynosi 11,24˚. Prędkość orbitalna tego obiektu w momencie przejścia przez peryhelium 6 czerwca 2006 roku wynosiła 39,94 km/s.

Właściwości fizyczne i historia obserwacji thumb|250px|left|Kometa 73P/Schwassmann-Wachmann thumb|250px|left|Rozpadająca się kometa 73P/Schwassmann-Wachmann widziana przez Teleskop Hubble’a Od momentu odkrycia kometa 73P/Schwassmann-Wachmann przeszła burzliwą historię. Przez dłuższy czas nie była obserwowana, dopiero podczas jej powrotów w latach 1979 i 1990 poddana była intensywnym badaniom. Nie była jednak zjawiskiem spektakularnym; jej jasność nie była wtedy zbyt wielka.

W roku 1995 przewidywano, iż osiągnie ona ok. 13. Stało się jednak inaczej, gdyż w wyniku rozpadu uwolniły się z jej jądra gazy, które spowodowały znaczące (250-krotne) pojaśnienie komety w stosunku do przewidywań teoretycznych (do 7).

Kometa rozpadła się na pięć części, które oznaczono dla porządku literami A, B, C, D i E. Podczas kolejnego powrotu w latach 2000/2001 odnaleziono tylko trzy fragmenty – B, C i E.

Gdy kometa w roku 2006 ponownie zbliżyła się do Słońca, zaobserwowano dalsze rozczłonkowanie jej jądra. Podczas największego zbliżenia do Ziemi (0,074 j.a.) 13 maja 2006 roku składniki B i C osiągnęły jasność obserwowaną 5. Wygląd fragmentu B wielokrotnie się zmieniał, co owocowało jego pojaśnieniem. W połowie maja doliczono się 60 małych i słabo świecących fragmentów, które oderwały się od B. Dziś średnicę jądra największego odłamka ocenia się na 1 km.

Zjawiska związane z powrotem komety Schwassman-Wachmann 3 obserwowane były przez liczne obserwatoria astronomiczne, instrumenty w przestrzeni kosmicznej i wielu amatorów.

Do komety tej skierowana miała być sonda kosmiczna CONTOUR, która jednak uległa katastrofie w 2002 roku.

Rój meteorów Z kometą 73P/Schwassmann-Wachmann związany jest rój meteorów zwany Tau Herkulidami. Jego aktywność zawiera się pomiędzy 19 maja a 19 czerwca.

Fragmenty komety

Fragmenty komety Okres orbitalny (lata) Półoś wielka (a) Ekscentryczność (e) Absolutna wielkość gwiazdowa (m) 73P/Schwassmann–Wachmann A 5,34 3,05653 0,6948 12 73P/Schwassmann–Wachmann B 5,36 3,06184 0,6933 15,2 73P/Schwassmann–Wachmann C 5,36 3,06347 0,6922 13,2 73P/Schwassmann–Wachmann E 5,36 3,06229 0,6939 10,4 73P/Schwassmann–Wachmann G 5,36 3,06335 0,6934 16,8 73P/Schwassmann–Wachmann H 5,37 3,06483 0,6936 20,2 73P/Schwassmann–Wachmann J 5,31 3,04421 0,6915 73P/Schwassmann–Wachmann K 5,36 3,06431 0,6935 20,9 73P/Schwassmann–Wachmann L 5,40 3,07632 0,6947 20,9 73P/Schwassmann–Wachmann M 5,37 3,06835 0,6939 21 73P/Schwassmann–Wachmann N 5,33 3,05239 0,6923 20,4 73P/Schwassmann–Wachmann P 5,42 3,08504 0,6956 73P/Schwassmann–Wachmann Q 5,51 3,11832 0,6986 21,5 73P/Schwassmann–Wachmann R 5,38 3,06994 0,6941 19,2 73P/Schwassmann–Wachmann S 6,09 3,33407 0,6934 21,1 73P/Schwassmann–Wachmann T 5,89 3,26076 0,7119 73P/Schwassmann–Wachmann U 5,26 3,02441 0,6894 73P/Schwassmann–Wachmann V 5,13 2,97608 0,6935 73P/Schwassmann–Wachmann W 5,47 3,10530 0,6976 73P/Schwassmann–Wachmann X 5,40 3,07645 0,6948 21,7 73P/Schwassmann–Wachmann Y 6,13 3,34821 0,7195 73P/Schwassmann–Wachmann Z 5,38 3,07212 0,6934 73P/Schwassmann–Wachmann AA 5,04 2,94109 0,6806 73P/Schwassmann–Wachmann AB 5,31 3,04180 0,6912 73P/Schwassmann–Wachmann AC 5,41 3,08255 0,6954 73P/Schwassmann–Wachmann AD 5,37 3,06777 0,6934 73P/Schwassmann–Wachmann AE 5,45 3,09638 0,6967 73P/Schwassmann–Wachmann AF 4,96 2,90758 0,6763 73P/Schwassmann–Wachmann AG 5,42 3,08672 0,6958 73P/Schwassmann–Wachmann AH 5,39 3,07521 0,6934 73P/Schwassmann–Wachmann AI 5,48 3,10921 0,6980 21,3 73P/Schwassmann–Wachmann AJ 10,14 4,68498 0,8002 21,3 73P/Schwassmann–Wachmann AK 5,35 3,05798 0,6934 18,8 73P/Schwassmann–Wachmann AL 5,53 3,12759 0,6998 73P/Schwassmann–Wachmann AM 5,29 3,03591 0,6934 73P/Schwassmann–Wachmann AN 5,40 3,07623 0,6948 73P/Schwassmann–Wachmann AO 5,38 3,07203 0,6938 73P/Schwassmann–Wachmann AP 5,58 3,14414 0,7014 20,3 73P/Schwassmann–Wachmann AQ 5,43 3,08794 0,6959 17,5 73P/Schwassmann–Wachmann AR 5,43 3,08745 0,6958 21,8 73P/Schwassmann–Wachmann AS 5,57 3,14076 0,7011 20,3 73P/Schwassmann–Wachmann AT 5,20 3,00136 0,6869 21 73P/Schwassmann–Wachmann AU 5,35 3,05783 0,6928 73P/Schwassmann–Wachmann AV 5,36 3,06228 0,6934 73P/Schwassmann–Wachmann AW 4,97 2,91373 0,6773 73P/Schwassmann–Wachmann AX 5,33 3,05014 0,6925 73P/Schwassmann–Wachmann AY 4,92 2,89370 0,6751 73P/Schwassmann–Wachmann AZ 4,92 2,89391 0,6751 73P/Schwassmann–Wachmann BA 5,09 2,96078 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BB 5,11 2,96763 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BC 5,55 3,13424 0,7005 19,8 73P/Schwassmann–Wachmann BD 5,14 2,97945 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BE 5,09 2,95824 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BF 5,17 2,98917 0,6857 73P/Schwassmann–Wachmann BG 5,14 2,97972 0,6848 73P/Schwassmann–Wachmann BH 5,09 2,95948 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BI 5,09 2,95954 0,6825 73P/Schwassmann–Wachmann BJ 5,30 3,04058 0,6911 73P/Schwassmann–Wachmann BK 5,31 3,04505 0,6915 23,7 73P/Schwassmann–Wachmann BL 5,44 3,09142 0,6962 22,4 73P/Schwassmann–Wachmann BM 5,09 2,95930 0,6824 73P/Schwassmann–Wachmann BN 5,32 3,04704 0,6918 21,3 73P/Schwassmann–Wachmann BO 5,32 3,04771 0,6918 22,9 73P/Schwassmann–Wachmann BP 5,09 2,95951 0,6825 73P/Schwassmann–Wachmann BQ 5,34 3,05371 0,6925 20,8 73P/Schwassmann–Wachmann BR 5,16 2,98432 0,6852 73P/Schwassmann–Wachmann BS 5,50 3,11502 0,6986

Zobacz też lista komet okresowych lista komet nieokresowych

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Schwassman-Wachmann Kategoria:Komety rodziny Jowisza Kategoria:Obiekty astronomiczne odkryte w 1930