Wodnicha kozia (Hygrophorus capreolarius (Kalchbr.) Sacc.) – gatunek grzybów z rodziny wodnichowatych (Hygrophoraceae).
Systematyka i nazewnictwo Pozycja w klasyfikacji według Index Fungorum: Hygrophorus, Hygrophoraceae, Agaricales, Agaricomycetidae, Agaricomycetes, Agaricomycotina, Basidiomycota, Fungi.
Po raz pierwszy opisał go w 1874 r. Károly Kalchbrenner, nadając mu nazwę Hygrophorus erubescens * capreolarius. W 1887 r. Pier Andrea Saccardo przeniósł go do rodzaju Hygrophorus. Pozostałe synonimy naukowe: Limacium capreolarium (Kalchbr.) Mig. 1912 Limacium erubescens var. capreolarius (Kalchbr.) Ricken 1911 Nazwę polską podała Barbara Gumińska w 1997 r.
Morfologia Kapelusz O średnicy 3–10 cm, początkowo wypukły z podwiniętym brzegiem, potem szeroko wypukły lub płaski z prostym brzegiem. Powierzchnia młodych okazów nieco lepka, ale szybko wysychająca, drobnoziarnista, łuskowata, różowoczerwona do fioletoworóżowej. Nie sinieje po zgnieceniu. Blaszki DZ licznymi blaszeczkami, dość rzadkie, dochodzące do trzonu, czasami minimalnie zbiegające, różowoczerwone do brązowoczerwonych, u starszych okazów ciemniejąca z ciemnoczerwonymi plamami. Trzon O wysokości 3–5 cm, średnicy 0,5–1 cm, mniej więcej walcowaty, pełny. Powierzchnia tej samej barwy co kapelusz, nie siniejąca, drobno owłosiona z różową grzybnią u podstawy. Miąższ Białawy do różowawego; jędrny, nie zmieniający barwy po przekrojeniu. Brak wyraźnego zapachu i smaku. Cechy mikroskopowe Zarodniki 6,5–8 × 3,5–5 µm, gładkie, elipsoidalne, nieamyloidalne. W hymenium brak cystyd. Podstawki 4-sterygmowe, o długości do około 55 µm. Trama blaszekrozbieżna. Skórka kapelusza typu iksotrichoderma.
Występowanie i siedlisko Podano stanowiska tego gatunku tylko w Europie. W piśmiennictwie naukowym w Polsce do 2020 r. podano 12 stanowisk, jedno z nich błędne lub wątpliwe. W latach 1995–2004 oraz ponownie od 2014 roku objęta ochroną częściową bez możliwości zastosowania wyłączeń spod ochrony uzasadnionych względami gospodarki rolnej, leśnej lub rybackiej.
Grzyb naziemny ektomykoryzowy, tworzący symbiozę najprawdopodobniej jedynie z jodłą. Występuje w lasach mieszanych, np. bukowych z domieszką jodły, jodłowych i jodłowo-bukowych, głównie w górach. Owocniki od sierpnia do września.
Przypisy
Kategoria:Grzyby jadalne Kategoria:Grzyby chronione Kategoria:Mykobiota Polski Kategoria:Wodnichowate