thumb|240px|Grób Marka Nawary Marek Stanisław Nawara (ur. 18 kwietnia 1956 w Krakowie, zm. 25 maja 2011 w Batowicach) – polski polityk, inżynier i samorządowiec, poseł na Sejm III kadencji, marszałek województwa małopolskiego w latach 1998–2002 i ponownie od 2006 do 2010.
Życiorys Ukończył się w IX Liceum Ogólnokształcącym w Krakowie, a w 1980 studia magisterskie na Wydziale Metali Nieżelaznych Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. W 1997 został absolwentem studium podyplomowego z zarządzania firmą na Uniwersytecie Jagiellońskim. W latach 80. pracował jako zastępca kierownika zakładu badań metali i powłok w Ośrodku Badawczo-Rozwojowym Przemysłu Wyrobów Metalowych „Polmetal”.
W latach 1990–1998 był wójtem oraz radnym gminy Zielonki (początkowo z ramienia krakowskiego Komitetu Obywatelskiego). Reprezentował gminę w sejmiku samorządowym województwa krakowskiego, w którym pełnił funkcję przewodniczącego. W wyborach w 1993 bez powodzenia ubiegał się o mandat poselski z listy BBWR. W 1997 został wybrany posłem na Sejm III kadencji z listy Akcji Wyborczej Solidarność. Zrezygnował z mandatu, gdy w listopadzie 1998 po raz pierwszy objął stanowisko marszałka województwa małopolskiego. Funkcję tę sprawował do 2002, będąc w tym samym czasie radnym sejmiku małopolskiego.
W 1999 został współprzewodniczącym Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego. W pierwszej połowie 2000 przewodniczył Konwentowi Marszałków RP, był też przewodniczącym Komitetu Sterującego Kontraktu Wojewódzkiego oraz Komitetów Sterujących Programów Pomocowych Unii Europejskiej i Banku Światowego. W 2002 powołał lokalne ugrupowanie Wspólnota Małopolska, z listy którego uzyskał po raz drugi mandat radnego sejmiku.
W 2006 ponownie został wybrany na radnego (tym razem jako bezpartyjny kandydat z listy Prawa i Sprawiedliwości) i po raz drugi objął stanowisko marszałka województwa małopolskiego, stając na czele koalicji PiS-LPR-PSL. Gdy po kilku miesiącach liderzy PiS podjęli działania zmierzające do jego usunięcia z tej funkcji, razem z czterema innymi radnymi powołał w sejmiku klub radnych Wspólnoty Małopolskiej. W konsekwencji doszło do reorganizacji zarządu województwa i powstania nowej koalicji (WM-PSL-Platforma Obywatelska) z dominującą rolą PO i jednoczesnym utrzymaniem stanowiska marszałka przez Marka Nawarę.
Był członkiem Społecznego Komitetu Odnowy Zabytków Krakowa (SKOZK), pełnił funkcję przewodniczącego Małopolskiej Rady Innowacji.
20 lutego 2009 uległ wypadkowi na stoku w Alpach w Austrii, w wyniku czego doznał ciężkiego urazu głowy. Przez 35 dni pozostawał w śpiączce farmakologicznej, po wybudzeniu lekarze nie stwierdzili trwałego uszkodzenia pnia mózgu.
W 2010 prezydent RP Lech Kaczyński powołał go na członka Narodowej Rady Rozwoju. W tym samym roku bez powodzenia ubiegał się o reelekcję do sejmiku, a 2 grudnia tego samego roku na stanowisku marszałka województwa zastąpił go Marek Sowa.
Został pochowany w alei zasłużonych na cmentarzu Rakowickim w Krakowie (kwatera LXIX, pas C/2/1a).
Jego imieniem nazwano ulice w Krakowie (2017) i Batowicach (2022).
Odznaczenia i wyróżnienia Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2009). Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (2005) Złoty Krzyż Zasługi (2000). Odznaka Honorowa za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego (pośmiertnie, 2015) Honorowa Odznaka „Za Zasługi dla Województwa Krakowskiego” (1997) Wielki Oficer Orderu Zasługi (2008, Portugalia) Nagroda im. Grzegorza Palki (2001) Srebrny Medal 600-lecia Odnowienia Akademii Krakowskiej (2000) „Człowiek Roku 2000” w plebiscycie „Gazety Krakowskiej” Tytuł honorowego obywatela gminy Mszana Dolna (2007) Róża Franciszki Cegielskiej (2010) za zasługi dla rozwoju samorządności w Polsce Złoty Medal Honorowy za Zasługi dla Województwa Małopolskiego (2011, pośmiertnie)
Przypisy
Bibliografia
Kategoria:Absolwenci IX Liceum Ogólnokształcącego im. Zygmunta Wróblewskiego w Krakowie Kategoria:Absolwenci Akademii Górniczo-Hutniczej im. Stanisława Staszica w Krakowie Kategoria:Absolwenci Uniwersytetu Jagiellońskiego Kategoria:Członkowie Komisji Wspólnej Rządu i Samorządu Terytorialnego (strona samorządowa) Kategoria:Członkowie Narodowej Rady Rozwoju Kategoria:Honorowi obywatele gminy Mszana Dolna Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Marszałkowie województwa małopolskiego Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Odznaką Honorową za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego Kategoria:Odznaczeni Złotym Krzyżem Zasługi (III Rzeczpospolita) Kategoria:Odznaczeni Złotym Medalem Honorowym za Zasługi dla Województwa Małopolskiego Kategoria:Pochowani w alei zasłużonych na cmentarzu Rakowickim Kategoria:Polacy odznaczeni Orderem Zasługi (Portugalia) Kategoria:Politycy Akcji Wyborczej Solidarność Kategoria:Politycy Bezpartyjnego Bloku Wspierania Reform Kategoria:Politycy Prawa i Sprawiedliwości Kategoria:Polscy radni rad gmin Kategoria:Polscy wójtowie Kategoria:Posłowie na Sejm Rzeczypospolitej Polskiej III kadencji (1997–2001) Kategoria:Urodzeni w 1956 Kategoria:Zmarli w 2011 Kategoria:Radni sejmiku województwa małopolskiego I kadencji Kategoria:Radni sejmiku województwa małopolskiego II kadencji Kategoria:Radni sejmiku województwa małopolskiego III kadencji