thumb|left|180px|Współczesny podział na osiedla Monako W skład niewielkiego państwa wchodzi jedna gmina Monako (fr. commune de Monaco) podzielona od 2013 r. na 7 osiedli (fr. quartiers), podlegających standardowej organizacji przestrzennej zgodnej z zarządzeniem nr 3647 z 1966 r. i 2 sektory wydzielone (fr. secteurs réservés), których zabytkowy charakter podlega ochronie. Dodatkowej ochronie podlegają również tereny zielone księstwa na obszarze osiedli. Gmina Monako, mimo jednokładności (takiej samej powierzchni; obrysy granic i kształty gm. Monako i Ks. Monako, tj. państwa, są takie same) z obszarem Księstwa Monako nie jest z nim tożsama i stąd rada gminy posiada inne kompetencje niż parlament Monako (fr. conseil national).

Historia podziału administracyjnego Monako thumb|left|180px|Tradycyjne dzielnice Monako Samorząd gminy Monako zaczął się rodzić już w XIII stuleciu. Do połowy XIX wieku księstwo składało się z trzech gmin miejskich obejmując 24 km² powierzchni. Po utracie Roquebrune i Menton (de facto w wyniku wiosny ludów w 1848 r., de iure w wyniku traktatu francusko-monakijskiego z 1861 r.) do 1911 r. księstwo składało się z jednej gminy Monako o powierzchni 1,5 km².

Konstytucja kraju z 1911 r. wprowadziła podział na trzy gminy (miasto Monako, La Condamine i Monte Carlo), oraz zreformowała sposób ich działania. Każda miała mera mianowanego przez księcia oraz dziewięciu radnych. W 1918 r. gminy scalono, a liczbę radnych ustalono na 15. Wprowadzono też podział Monako na trzy osiedla (fr. quartiers), nie posiadające charakteru administracyjnego ani samorządowego. W 1971 r. z terenów pozyskanych od morza powstało Fontvieille; te cztery obszary funkcjonują do dziś jako „dzielnice tradycyjne”.

W kolejnych latach wydzielono sześć kolejnych osiedli. W 2013 r. przeprowadzono reformę podziału gminy, redukując liczbę jednostek pomocniczych do dziewięciu; liczbę radnych gminy utrzymano na poziomie 15.

Aktualne osiedla i sektory Monako Poniższa lista przedstawia podział gminy Monako na osiedla wprowadzony 13 września 2013 r. Dodatkowo w budowie jest kolejne osiedle pozyskiwane z terytorium morskiego, Le Portier o obszarze około 6 ha, które ma być ukończone do 2024 r. i znajdować się na wschód od Monte Carlo.

Osiedle lub sektor Status Dzielnica tradycyjna Obszar Opis Ilustracja 106px Monaco-Ville sektor wydzielony miasto Monako 19,65 ha Stare miasto Monako położone na Skale Monakijskiej wraz z pałacem książęcym i Muzeum Oceanograficznym. 200px 106px La Condamine osiedle La Condamine 29,58 ha Obejmuje osiedle wokół Portu Herkulesa. 200px 106px Jardin exotique osiedle La Condamine 23,49 ha Osiedle na zboczu góry Tête de Chien, najwyżej położone w państwie. Znajduje się tu m.in. Ogród Egzotyczny Monako i Szpital Księżnej Grace. 200px 106px Fontvieille osiedle Fontvieille 32,95 ha Osiedle wybudowane na terenie pozyskanym od morza w latach 1965-71; tu mieści się Stadion Ludwika II. 200px 106px Moneghetti osiedle La Condamine 11,52 ha Osiedle o charakterze mieszkalnym położone na wzgórzu nad La Condamine. 200px 106px Ravin de Sainte-Dévote sektor wydzielony La Condamine 2,35 ha Jar oddzielający La Condamine od Monte Carlo w którym znajduje się kościół pw. św. Dewoty, patronki księstwa oraz ostatni fragment naturalnej zieleni w państwie. 200px 106px Monte Carlo osiedle Monte Carlo 43,68 ha Najsłynniejsze osiedle państwa-miasta, gdzie znajduje się m.in. kasyno i opera. 200px 106px Larvotto osiedle Monte Carlo 21,79 ha Północno-wschodnie osiedle Monako, którego znaczna część znajduje się na lądzie pozyskanym od morza. Tu mieści się m.in. Grimaldi Forum, Sporting Club de Monaco, czy Ogród Japoński. 200px 106px La Rousse osiedle Monte Carlo 17,69 ha Najbardziej na północ wysunięte osiedle Monako. 200px

Przypisy

!