Etta James (ur. jako Jamesetta Hawkins 25 stycznia 1938 w Los Angeles, zm. 20 stycznia 2012 w Riverside) – amerykańska wokalistka pochodzenia afroamerykańskiego, przedstawicielka bluesa, wczesnego rhythm and bluesa i soulu. Wykonywała także utwory gospelowe, z pogranicza rock and rolla i jazzu.
Rozpoczęła swoją karierę w połowie lat 50. XX wieku, zdobywając popularność takimi hitami, jak "The Wallflower", "At Last", "Tell Mama", "Something’s Got a Hold on Me" i "I’d Rather Go Blind". Przez lata zmagała się z uzależnieniem od heroiny i alkoholu, przemocą i problemami z prawem, zanim w późnych latach 80. powróciła do kariery muzycznej.
Energiczny i surowy głos wokalistki stał się jej znakiem rozpoznawczym, a sama artystka była inspiracją dla legend muzyki kolejnych pokoleń, takich jak Janis Joplin, Diana Ross, czy Tina Turner. James zdobyła sześć nagród Grammy, a w 1993 włączono ją do grona Rock and Roll Hall of Fame.
Magazyn Rolling Stone umieścił James na 22. miejscu listy stu najlepszych wokalistów i na 62. miejscu rankingu artystów wszech czasów, ale w 2011 usunięto ją z drugiego zestawienia w jego ponownym wydaniu.
Życiorys Jej matka, prostytutka Dorothy Hawkins, urodziła ją w wieku 14 lat. Etta nigdy nie poznała swojego biologicznego ojca, będąc wychowywana przez rodzinę i przyjaciół matki. Mimo to uwierzyła, że Rudolph Wanderone (znany jako "Minnesota Fats"), którego odnalazła dopiero w 1987, jest jej prawdziwym tatą. Później okazało się to prawdą.
Jak większość ówczesnych gwiazd muzycznych, Etta rozwijała się muzycznie w kościelnych chórach gospel. W wieku 15 lat została odkryta przez producenta muzycznego, Johnny’ego Otisa, gdy przebywała w San Francisco. Wkrótce zaczęła nagrywać pierwsze single. Została uznana za pionierkę wykonywanych przez siebie gatunków, do tego stopnia, że okrzyknięto ją "Matką R&B".
Jej bogate, pełne skandali życie, stało się wzorcem do naśladowania dla wielu późniejszych artystów rockowych. W swojej autobiografii przyznała, że dla zdobycia pieniędzy na heroinę ukradła i sprzedała wszystkie instrumenty swojego zespołu. Nałóg zwalczyła dopiero w latach 80. XX wieku, mając około 50 lat. Przez długie lata zmagała się także z nadwagą, której częściowo pozbyła się chirurgicznie w latach 90.
W styczniu 2011 roku zdiagnozowano u niej białaczkę. W ciągu dalszych miesięcy była hospitalizowana i wykryto u niej więcej chorób. Przed śmiercią zdołała jeszcze wydać swój ostatni album, The Dreamer. Zmarła 20 stycznia 2012 roku w szpitalu w Riverside w Kalifornii.
Dyskografia Albumy studyjne Rok Szczegóły 1960 At Last! Wydany: 1960 Wytwórnia: Argo Records 1961 The Second Time Around Wydany: 1961 Wytwórnia: Argo Records 1962 Etta James Wydany: 1962 Wytwórnia: Argo Records Etta James Sings for Lovers Wydany: 1962 Wytwórnia: Argo Records 1963 Etta James Top Ten Wydany: 1963 Wytwórnia: Argo Records 1965 The Queen of Soul Wydany: 1965 Wytwórnia: Argo Records 1966 Call My Name Wydany: 1966 Wytwórnia: Cadet Records 1968 Tell Mama Wydany: 21 sierpnia 1968 Wytwórnia: Cadet Records 1970 Etta James Sings Funk Wydany: 1970 Wytwórnia: Cadet Records 1971 Losers Weepers Wydany: 1971 Wytwórnia: Cadet Records 1973 Etta James Wydany: 1973 Wytwórnia: Chess Records 1974 Come a Little Closer Wydany: 1974 Wytwórnia: Chess Records 1976 Etta Is Betta Than Evvah! Wydany: 1976 Wytwórnia: Chess Records 1978 Deep in the Night Wydany: 1978 Wytwórnia: Warner Records 1980 Changes Wydany: 1980 Wytwórnia: MCA Records 1989 Seven Year Itch Wydany: 1989 Wytwórnia: Island Records 1990 Stickin’ to My Guns Wydany: 1990 Wytwórnia: Island Records 1992 The Right Time Wydany: 1992 Wytwórnia: Elektra Records 1994 Mystery Lady: Songs of Billie Holiday Wydany: 15 marca 1994 Wytwórnia: Private Music 1995 Time After Time Wydany: 9 maja 1995 Wytwórnia: Private Music 1997 Love’s Been Rough on Me Wydany: 29 kwietnia 1997 Wytwórnia: Private Music 1998 Life, Love & the Blues Wydany: 30 czerwca 1998 Wytwórnia: Private Music 1998 12 Songs of Christmas Wydany: 13 października 1998 Wytwórnia: Private Music 1999 Heart of a Woman Wydany: 29 czerwca 1999 Wytwórnia: Private Music 2000 Matriarch of the Blues Wydany: 12 grudnia 2000 Wytwórnia: Private Music 2001 Blue Gardenia Wydany: 21 sierpnia 2001 Wytwórnia: Private Music 2003 Let’s Roll Wydany: 6 maja 2003 Wytwórnia: Private Music 2004 Blues to the Bone Wydany: 8 czerwca 2004 Wytwórnia: RCA Victor Records 2006 All the Way Wydany: 14 maja 2006 Wytwórnia: RCA Victor 2011 The Dreamer Wydany: 8 listopada 2011 Wytwórnia: Verve Forecast Records
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Amerykańskie wokalistki bluesowe Kategoria:Amerykańskie kontralty Kategoria:Członkowie Blues Hall of Fame Kategoria:Członkowie Rock and Roll Hall of Fame Kategoria:Urodzeni w 1938 Kategoria:Zmarli w 2012 Kategoria:Muzycy związani z Los Angeles Kategoria:Amerykanie pochodzenia szwajcarskiego Kategoria:Ludzie urodzeni w Los Angeles