Pryłuki lub Przyłuki, dawniej także Pryłuka () – miasto na północnej Ukrainie, w obwodzie czernihowskim, w rejonie pryłuckim, nad rzeką Udaj (dorzecze Suly). Miasto partnerskie Ostrołęki i Kościerzyny.
Gospodarka W mieście rozwinął się przemysł maszynowy, chemiczny, materiałów budowlanych, drzewny oraz lekki.
Historia thumb|left|Synagoga w Pryłukach ok. 1900 r. Od XIV w. Pryłuki leżały w granicach Wielkiego Księstwa Litewskiego, a w 1569 zostały włączone do Korony Królestwa Polskiego. Magdeburskie prawa miejskie otrzymały w 1582 decyzją króla Polski Zygmunta III Wazy.
W 1582 roku król Zygmunt III Waza nadał majątek pryłucki książętom Wiśniowieckim w ramach specjalnego przywileju. Jednocześnie miasto otrzymało prawo magdeburskie, które Pryłuki, jak zaznaczono w przywileju, otrzymały w takim samym zakresie jak Kraków i Lwów. W 1592 roku książęta Wiśniowieccy rozpoczęli budowę osady. W 1602 roku miasto zostało niespodziewanie zaatakowane i zdobyte przez wojska cara moskiewskiego Borysa Godunowa.
Po powstaniu Chmielnickiego i wojnie z Moskwą, Pryłuki zostały utracone przez Polskę wraz z Ukrainą Lewobrzeżną w 1686 w pokoju Grzymułtowskiego na rzecz Rosji.
W 1881 urodził się tutaj Feliks Bołsunowski – polski dowódca wojskowy, pułkownik pilot i obserwator balonowy Wojska Polskiego II RP.
W dniu 2 października 1920 roku żołnierze Armii Konnej Budionnego zamordowali w mieście 21 Żydów, a 12 ranili.
Od 1922 do 1991 część ZSRR, w latach 1941–1943 pod okupacją niemiecką.
Podczas okupacji hitlerowskiej, 1 stycznia 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla żydowskich mieszkańców. Przebywało w nim około 1500 osób. 20 maja 1942 roku Niemcy zlikwidowali getto, a Żydów zamordowali w okolicy miasta. Sprawcą zbrodni było SD- Sonderkommando Plath (dowódca SSHauptsturmführer Karl Julius Plath), niemiecka żandarmeria i lokalna ukraińska policja.
W 1989 liczyła 71 954 mieszkańcówВсесоюзная перепись населения 1989 г. Численность городского населения союзных республик, их территориальных единиц, городских поселений и городских районов по полу.
Zabytki Skarbnica pułkowa z 1708 r. w stylu barokowym z lat 1710-1720 z lat 1717-1720 Sobór Narodzenia Bogurodzicy w stylu klasycystycznym z lat 1806-1815 Dom Tarnowskich z końca XIX w.
Współpraca Kościerzyna, Polska Ostrołęka, Polska Rzeczyca, Białoruś
Przypisy
Linki zewnętrzne
Kategoria:Miasta lokowane przez Zygmunta III Wazę Kategoria:Miasta w obwodzie czernihowskim Kategoria:Pryłuki Kategoria:Rejon pryłucki