mały|220px|Degradacja Alfreda Dreyfusa, 13 stycznia 1895 mały|220px|Hermann Göring w więzieniu podczas samodegradacji, 22 maja 1945 Degradacja () – w wojsku odebranie dotychczasowego stopnia wojskowego i nadanie stopnia szeregowego. Nie należy mylić ze znacznie łagodniejszym środkiem karnym obniżenia stopnia wojskowego (w k.k. art. 325 – obecnie uchylonyUstawa z dnia 11 września 2003 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych () (uchylona).) .
Ceremonia degradacyjna znana w paru krajach jako cashiering polega w swym rytuale na złamaniu długiej białej broni przybocznej, zerwaniu guzików i epoletów, strąceniu czapki z głowy degradowanego (po uprzednim zerwaniu z niej emblematów), odznaczeń i innych następczych karach. Niekiedy (zwłaszcza w warunkach wojennych) publiczna ceremonia degradacji poprzedzała wykonanie wyroku śmierci.
W Polsce Degradacja to środek karny stosowany wobec żołnierzy, wymieniony w art. 39 pkt 9 Kodeksu karnego.
Zgodnie z treścią art. 43ba § 1 kk degradacja obejmuje utratę posiadanego stopnia wojskowego i powrót do stopnia szeregowego. Paragraf 2 cytowanego artykułu stanowi, że sąd może orzec degradację w razie skazania za przestępstwo umyślne, jeżeli rodzaj czynu, sposób i okoliczności jego popełnienia pozwalają przyjąć, że sprawca utracił właściwości wymagane do posiadania stopnia wojskowego. Art. 43bb kk zawęża krąg podmiotowy. Zgodnie z brzmieniem tego artykułu sąd może orzec degradację tylko wobec osoby, która w chwili popełnienia czynu zabronionego była żołnierzem, żołnierzem rezerwy lub żołnierzem w stanie spoczynku, chociażby przestała nim być w chwili orzekania.
W razie orzeczenia za zbiegające się przestępstwa pozbawienia praw publicznych i degradacji lub wydalenia z zawodowej służby wojskowej sąd orzeka tylko pozbawienie praw publicznych (art. 332 § 1 kk). W razie orzeczenia za zbiegające się przestępstwa degradacji oraz wydalenia z zawodowej służby wojskowej sąd orzeka tylko degradację (art. 322 § 2 kk).
Żołnierze zdegradowani
Isser Be’eri Adam Bromberg Stefan Dąb-Biernacki Alfred Dreyfus – w 1894 zdegradowany, w 1906 awansowany do stopnia majora Stanisław Dronicz Władysław Eminowicz (przywrócono mu rozkazem stopień podpułkownika) Henryk Grabowski Adam Kaczmarzyk Ryszard Kukliński – 1984 zdegradowany, w 1996 przywrócony do stopnia pułkownika Grigorij Kulik (zrehabilitowany pośmiertnie przywrócono mu stopień marszałka Związku Radzieckiego) Michał Rola-Żymierski (później awansowany do stopnia marszałka Polski) Lothar Sieber (pośmiertnie został awansowany do stopnia porucznika (Oberleutnant)) Władysław Tryszczyło Czesław Wawrosz Stanisław Zarakowski
Przypisy
Kategoria:Środki karne Kategoria:Stopnie wojskowe