thumb|266px|Jan Matejko Rzeczpospolita Babińska, 1881, Muzeum Narodowe w Warszawie, na obrazie Stanisław Pszonka w koronie ze słoneczników, arcybiskup gnieźnieński Mikołaj Dzierzgowski siedzi w fotelu, poeta i sekretarz królewski Andrzej Trzecieski z piórem w ręku obok Pszonki, wojewoda lubelski Piotr Firlej siedzi przy stoliku, Andrzej Frycz Modrzewski siedzi obok Firleja, Piotr Kaszowski w słomianym kapeluszu, Mikołaj Rej wsparty o stolik, ksiądz i pisarz Stanisław Orzechowski rozmawia z Rejem, jego żona Magdalena Chełmska huśta się obok, lutnista królewski Valentin Bakfark i lekarz-filozof Sebastian Petrycy siedzą na lewo pod drzewem, Jan Kochanowski z kronikarzem Marcinem Bielskim grają w szachy, heraldyk Bartosz Paprocki siedzi roześmiany za grającymi w szachy, ze wzniesionymi kielichami stoją magnaci: Jan Łaski, Mikołaj Oleśnicki i stolnik sandomierski Stanisław Lupa Podlodowski Piotr Firlej herbu Lewart (zm. 1619) – wojewoda lubelski, starosta parczewski, kasztelan zawichojski (1609), kasztelan biecki (1613), kasztelan wojnicki (1614).
Spór majątkowy pomiędzy nim a Janem Skotnickim o Zamek kamieniecki w Odrzykoniu był pierwowzorem sporu przedstawionego w komedii Aleksandra Fredry Zemsta.
Uwieczniony na obrazie Jana Matejki pt. Rzeczpospolita Babińska.
Życiorys Wychowany przez ojca na kalwinistę. Studiował w Altdorfie w 1577 roku, Lipsku w 1579 rokuPosłowie ziemscy koronni 1493–1600, pod red. Ireny Kaniewskiej, Warszawa 2013, s. 330., w 1581 wyjechał na studia do Padwy. Według Niesieckiego podczas pobytu w Rzymie przeszedł na katolicyzm, chociaż według innych źródeł nastąpiło to po 1606 roku.
Po powrocie do kraju posłował na sejmy. Poseł na sejm 1590 roku z województwa lubelskiegoPosłowie ziemscy koronni 1493–1600, pod red. Ireny Kaniewskiej, Warszawa 2013, s. 330.. Poseł na sejmy 1593 i 1597 roku. Służył wojskowo, brał m.in. udział w wyprawie mołdawskiej Jana Zamoyskiego w 1600, a w 1602 w wojnie w Inflantach. Powierzono mu wówczas misję obrony w Rydze współpracownika Zamoyskiego, Dawida Hilchena, wmieszanego w rozgrywki polityczne w mieście i zagrożonego więzieniem.
W 1609 został kasztelanem zawichojskim, w 1613 bieckim, w 1614 wojnickim, wreszcie wojewodą lubelskim w 1617. Dzierżył również starostwo parczewskie.
W 1613 roku wyznaczony został senatorem rezydentemVolumina Legum, t. III, Petersburg 1859, s. 81..
Życie prywatne Jego dziadkiem był Piotr Firlej (zm. 1553) – wojewoda ruski.
Syn Jana Firleja (ok. 1521-1574), marszałka wielkiego koronnego i Zofii Boner herbu własnego (zm. 1563). Brat Jana, Mikołaja, Andrzeja i Henryka (tego ostatniego przyrodni).
Żonaty przed 1599 z Jadwigą Firlej z d. Włodek herbu Prawdzic, dla której ufundował nagrobek w kościele Franciszkanów w Krośnie.
Miał z nią czterech synów: ks. Jana Firleja, Stanisława (1600-1634), Piotra (1601-1649) – kasztelana kamienieckiego (1649), starostę trembowelskiego i buczniowskiego – męża Agnieszki Bal, który miał syna Mikołaja Firleja (zm. 1649) – rotmistrza królewskiego i córki; Urszulę Firlej, Zofię Firlej (żonę Stanisława Żegockiego), Konstancję Firlej, i Joannę Frilej. Mikołaja – męża Zofii Skotnickiej (ur. 1603, zm. 1684 w Krakowie, której nagrobek jest w Krośnieńskiej Farze) – ojca, m.in. Jan Firleja (zm. po 1701 r.) – kasztelana sanockiego (1696) i księdza Henryka Mikołaja Firleja (zm. 1707) – sekretarza królewskiego, kanonika łuckiego i krakowskiego.
a także dwie córki: Zofię (zm. przed 1642 r.), wydaną (w 1622 r.) za gen. Mikołaja Potockiego (1593-1651) – hetmana, i Eufrozynę (zm. 1609), wydaną za Pawła Lasockiego.
Przypisy
Bibliografia Polski Słownik Biograficzny (t. 7, s. 17).
Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Lipsku Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Padwie Piotr Kategoria:Kasztelanowie bieccy Kategoria:Kasztelanowie wojniccy Kategoria:Kasztelanowie zawichojscy Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1590 Kategoria:Posłowie na sejm zwyczajny 1597 Kategoria:Posłowie na Sejm I Rzeczypospolitej (województwo lubelskie) Kategoria:Senatorowie rezydenci (Zygmunt III Waza) Kategoria:Senatorowie świeccy I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Zygmunta III Wazy Kategoria:Starostowie parczewscy Kategoria:Szlachta kalwińska w Polsce konwertowana na katolicyzm Kategoria:Urodzeni w XVI wieku Kategoria:Wojewodowie lubelscy (I Rzeczpospolita) Kategoria:Zmarli w 1619 Kategoria:Absolwenci i studenci Uniwersytetu w Altdorfie