thumb|Współczesny pomnik Columelli w Kadyksie, z uwidocznionymi atrybutami rolnictwa: sierpem i wolim jarzmem thumb|Weneckie wydanie włoskiego przekładu De re rustica z 1564 roku Lucjusz Juniusz Moderatus Kolumella, Lucius Iunius Moderatus Columella (ur. ok. 4 r. n.e. w Gades, zm. ok. 70 n.e. w Tarentum) – rzymski autor pismSilke Diederich (2016). Columella. Oxford Bibliographies Online. Oxford: Oxford University Press. doi:10.1093/obo/9780195389661-0203. poświęconych agrotechnice.
Po zakończeniu kariery w wojsku (był trybunem w Syrii w 35 n.e. i Cylicji), zajął się w swym italskim majątku uprawą roli i hodowlą zwierząt. Jego zajmujący się rolnictwem stryj Marek Kolumella m.in. prowadził eksperymenty z rozmnażaniem owiec, krzyżując ubarwione dzikie barany (sprowadzone z Afryki do pokazów cyrkowych) z owcami domowymi, co zapewne wpłynęło na późniejsze zainteresowania młodego Kolumelli. Opisywane w De re rustica majątki Kolumelli: Ardea, Carseoli i Alba, położone były w Italii.
Jego dwunastoczęściowe dzieło De re rustica (właściwie Rei rusticae libri duodecim) przetrwało w całości do naszych czasów i pozostaje najważniejszym źródłem wiedzy o rzymskiej agrotechnice wraz z dziełami Katona Starszego oraz Warrona, których Kolumella niekiedy cytował. Zachowała się też jego mniejsza praca poświęcona drzewom (Liber de arboribus), choć jej autorstwo podlega dyskusji. Niezachowaną pracą Kolumelli jest natomiast dzieło astronomiczne Adversus astrologos. Poza tym, że autor często korzystał z własnego doświadczenia, czerpał także z pism innych autorów: Korneliusza Celsusa, Kartagińczyka Magona, Tremeliusza Skrofy oraz wielu źródeł greckich. Traktat ma charakter fachowego poradnika dla niejakiego Publiusa Silvinusa i w jego księgach omówiono następujące problemy dotyczące rolnictwa i prowadzenia majątku ziemskiego: uprawa ziemi: gleby i ogólne warunki upraw uprawa winorośli i prowadzenie winnic sadownictwo i zbiory owoców uprawa i produkcja oliwek hodowla inwentarza (większe zwierzęta): bydło, konie, muły inwentarz żywy (mniejsze zwierzęta): osły, owce, kozy, świnie, psy inwentarz (ryby i ptactwo): kurczęta, gołębie, drozdy, pawie, kury numidyjskie, perliczki, gęsi, kaczki, stawy rybne zwierzęta dzikie: zagrody dla nich; pszczelarstwo (ule, produkcja wosku i miodu) ogrodnictwo zarządzanie służbą i pracownikami kalendarze rolnicze prowadzenie domu/gospodarstwa
Księga X De re rustica, w odróżnieniu od pozostałych, ma formę poetycką i napisana została heksametrem daktylicznym.
Przypisy
Linki zewnętrzne
Pierwsze cztery woluminy Księga X De re rustica
Kategoria:Pisarze łacińscy starożytnego Rzymu Kategoria:Urodzeni w 4 Kategoria:Zmarli w 70 Kategoria:Rzymscy pisarze I wieku