Witalij Mychajłowycz Żołobow (, ,Witalij Michajłowicz Żołobow; (ur. 18 czerwca 1937 we wsi Staraja Zburjewka) – pułkownik-inżynier, radziecki kosmonauta, Lotnik Kosmonauta ZSRR.
Wykształcenie i służba wojskowa 1954 – ukończył szkołę średnią w Baku. Później rozpoczął studia na wydziale mechanicznym Azerbejdżańskiego Instytutu Nafty i Chemii. 1959 – został absolwentem tej uczelni i uzyskał kwalifikacje inżyniera-elektryka. Po studiach rozpoczął służbę wojskową na poligonie wojskowym Kapustin Jar. Pełnił ją do czasu zakwalifikowania się do oddziału kosmonautów. lipiec 1974 – został absolwentem Wojskowej Akademii Politycznej im. W. I. Lenina. 7 stycznia 1981 – z uwagi na stan zdrowia dowództwo lotnictwa zwolniło Żołobowa z dalszej służby wojskowej i przeniosło go do rezerwy.
Kariera kosmonauty i służba w Centrum Przygotowań Kosmonautów 1962 – przeszedł badania w Centralnym Wojskowym Naukowo-Badawczym Szpitalu Lotnictwa (ЦВНИАГ) i w listopadzie otrzymał skierowanie do Centralnej Lotniczej Komisji Lekarskiej (ЦВЛК), gdzie pomyślnie przeszedł kolejne kwalifikacje. 10 stycznia 1963 – został członkiem drugiej grupy kosmonautów radzieckich. 1963–1965 – przeszedł podstawowy kurs przygotowawczy dla kosmonautów (ОКП). Po zdanych egzaminach został skierowany do wojskowego programu kosmicznego. 1966–1971 – szkolił się wraz z grupą innych kosmonautów w ramach programu Ałmaz (wojskowa stacja kosmiczna). 1971–1972 – kontynuował trening w parze razem z Wiktorem Gorbatko. wrzesień 1972 – kwiecień 1973 – przygotowywał się w Borisem Wołynowem (w załodze dublerów) do lotu na stację kosmiczną Ałmaz (ОПС-101 „Алмаз”). Kilkanaście dni po starcie stacja uległa dehermetyzacji. W związku z tym wydarzeniem wszystkie loty załogowe w jej kierunku zostały odwołane. Nieczynna stacja otrzymała oficjalnie nazwę Salut 2. sierpień 1973 – sierpień 1974 – ponownie razem z Borisem Wołynowem (również w załodze dublerów) rozpoczął przygotowania do lotu na drugą stację kosmiczna typu Ałmaz (ОПС-101-2 „Алмаз”), a którą oficjalnie nazwano Salut 3. W lipcu 1974 w czasie startu Sojuza 14 obaj byli w trzeciej (rezerwowej) załodze, a w sierpniu 1974 podczas startu Sojuza 15 stanowili załogę dublerów dla Sarafanowa i Diomina. styczeń 1975 – lipiec 1976 – w załodze dowodzonej przez Borisa Wołynowa przygotowywał się do pierwszego załogowego lotu na stację kosmiczną Ałmaz (ОПС-103 „Алмаз”) – oficjalna nazwa Salut 5. Tym razem obaj stanowili podstawową ekipę. 6 lipca – 24 sierpnia 1976 – uczestniczył w misji Sojuza 21. styczeń 1978 – został kosmonautą-instruktorem i dowódcą grupy nowych kosmonautów. 7 stycznia 1981 – rozkazem dowództwa lotnictwa, z uwagi na stan zdrowia, przestał być członkiem oddziału kosmonautów.
Loty załogowe Sojuz 21
6 lipca 1976 wystartował na orbitę okołoziemską z kosmodromu Bajkonur na pokładzie statku Sojuz 21. Misją dowodził Boris Wołynow. 7 lipca kapsuła z kosmonautami przycumowała do stacji kosmicznej Salut 5 (ОПС-103 „Алмаз”). Była to pierwsza stała załoga tej stacji. Plan lotu przewidywał dwumiesięczny pobyt kosmonautów na jej pokładzie. Podczas tej wyprawy przede wszystkim realizowany był program badań i eksperymentów o charakterze wojskowym. Załoga testowała m.in. możliwości wykorzystania stacji kosmicznych do rozpoznania wojskowego. Prowadzono również eksperymenty związane z topieniem i krzepnięciem metali na orbicie oraz obserwacje astronomiczne. Kosmonauci zrealizowali także pewien program badań medycznych i biologicznych związany z długotrwałym pobytem człowieka w stanie nieważkości. Załoga nie wykonała jednak wszystkich zaplanowanych zadań. Misja musiała zostać przerwana, ponieważ pod koniec lotu Żołobow poważnie zachorował (prawdopodobnie na skutek przemęczenia miał problemy z psychiką).
Lądownik Sojuza 21 wylądował 24 sierpnia 1976 w odległości około 200 km od miasta Kokczetaw.
Po opuszczeniu oddziałów kosmonautów 1983–1987 – był naczelnikiem sztabu ds. obrony cywilnej w Zjednoczeniu Naukowo-Przemysłowym „Majak” w Kijowie. W 1986 przez dwa miesiące zajmował się ewakuacją ludzi i sprzętu z miasta Prypeć po awarii elektrowni jądrowej w Czarnobylu. 1987–1989 – pracował w mieście Nojabrsk w przedsiębiorstwach zajmujących się m.in. poszukiwaniem i wydobyciem kopalin użytecznych. 1990–1992 – był wykładowcą w filii Instytutu Podnoszenia Kwalifikacji Ministerstwa Geologii ZSRR w Kijowie (w 1992 przekształcono ją na Instytut Zarządzania, Biznesu i Przygotowań Kadr Państwowego Komitetu Ukrainy ds. geologii i minerałów). 1993 – brał udział w tworzeniu chersońskiej fundacji „Kosmonauta Gagarin” powołanej do ochrony: poszkodowanych podczas awarii elektrowni atomowej w Czarnobylu, weteranów wojny w Afganistanie i inwalidów (później został jej przedstawicielem). lipiec 1994 – czerwiec 1996 – był przewodniczącym rady delegatów w obwodzie chersońskim. czerwiec 1996 – luty 1997 – był zastępcą generalnego dyrektora Narodowej Agencji Kosmicznej Ukrainy (НКАУ). 1997–2002 – pracował w różnych firmach, m.in. był zastępcą dyrektora przedsiębiorstwa „Tawria-Impex Ltd.” kwiecień 2002 – został prezydentem Aerokosmicznego Towarzystwa Ukrainy.
Odznaczenia i nagrody Medal „Złota Gwiazda” Bohatera Związku Radzieckiego (1976) Order Lenina (1976) Medal „Za zasługi w ochronie granicy państwowej” (1977) Medal „Za zasługi w podboju kosmosu” (2011, Rosja) Universal Astronaut Insignia za lot orbitalny (nr 78) – Stowarzyszenie Uczestników Lotów Kosmicznych ()
Wykaz lotów Lot kosmiczny, w którym uczestniczył Witalij M. Żołobow № Data startu Data lądowania Statek kosmiczny Funkcja Czas trwania 1 6 lipca 1976 24 sierpnia 1976 Sojuz 21 inżynier pokładowy 49 dni 6 godzin 23 minuty i 32 sekundy Łączny czas spędzony w kosmosie — 49 dni 6 godzin 23 minuty i 32 sekundy
Zobacz też alfabetyczna lista kosmonautów grupy i oddziały kosmonautów
Przypisy
Bibliografia Biografia na stronie astronaut.ru
Linki zewnętrzne Biogram na stronie Spacefacts Biografia na stronie Gieroi strany
Kategoria:Ukraińscy Bohaterowie Związku Radzieckiego Kategoria:Odznaczeni Orderem „Za zasługi” (Ukraina) Kategoria:Odznaczeni Medalem „Za zasługi w podboju kosmosu” Kategoria:Odznaczeni Orderem Lenina Kategoria:Nagrodzeni tytułem Lotnik Kosmonauta ZSRR Kategoria:Radzieccy kosmonauci Kategoria:Ukraińscy kosmonauci Kategoria:Urodzeni w 1937