Jerzy Włodzimierz Serczyk (ur. 1 stycznia 1927 w Krakowie, zm. 31 marca 2006 w Toruniu) – polski historyk specjalizujący się w historii historiografii i historii nowożytnejKwartalnik_Historii_Nauki_i_Techniki-r2007-t52-n2-s213-228.pdf (muzhp.pl)..

Życiorys Syn Wojciecha, inżyniera rolnika, i Walerii z d. Włosik, nauczycielki. Był starszym bratem profesora Władysława SerczykaMichał Kozłowski, In memoriam – Władysław Andrzej Serczyk (23 VII 1935 – 5 I 2014) .. Dzieciństwo spędził w Krakowie, a następnie w Warszawie. W roku 1933 rodzina przeniosła się do Torunia, gdyż ojciec otrzymał stanowisko wicedyrektora Pomorskiej Izby Rolniczej w Toruniu.

We wrześniu 1939 przebywał z rodziną w oblężonej Warszawie, skąd na krótko powrócił do Torunia, po czym rodzina została przesiedlona do Krakowa. W Krakowie uczęszczał do zarządzanej przez Niemców szkoły handlowej. Ponadto uczęszczał na tajne komplety Gimnazjum im. Jana Sobieskiego oraz pracował w Okręgowym Towarzystwie Rolników i Związku Pszczelarzy w Krakowie. Od 1 lipca 1943 do 18 stycznia 1945 pracował w biurze Okręgowego Towarzystwa Rolniczego w Krakowie. W 1945 roku został postawiony przed sądem wojskowym za udział w wydawaniu pism podziemnych AK i skazany na trzy lata więzienia. Uwolniony na mocy amnestii w 1946 roku zdał maturę w III Państwowym Gimnazjum i Liceum im. Jana III Sobieskiego w Krakowie. W 1946 roku powrócił z matką i młodszym bratem Władysławem do Torunia (ojciec już w 1945 do Torunia wrócił), gdzie podjął studia historyczne na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika.

W 1947 roku zatrudnił się jako dietariusz w Bibliotece Głównej UMK gdzie otrzymał propozycję katalogowania zbiorów. Kartki katalogowe wypisane przez młodego Serczyka wyróżniały się kaligraficznym kunsztem. W 1948 roku został etatowym pracownikiem Biblioteki Głównej UMK. Studia pod opieką Ludwika Kolankowskiego ukończył w 1950 roku. Stopień doktora uzyskał w 1960 roku. Tematem rozprawy doktorskiej był Husytyzm na Pomorzu, Kujawach i w Wielkopolsce w II połowie XV wieku, a promotorem Bronisław Włodarski. W 1968 uzyskał nominację na docenta etatowego. Stopień doktora habilitowanego nauk humanistycznych w zakresie historii uzyskał w 1990 roku na podstawie zbioru rozpraw z zakresu historii historiografii XVI-XVIII wieku. Tytuł profesora nauk humanistycznych uzyskał w 1996 roku.

W latach 1969–1970 pełnił funkcję prodziekana Wydziału Humanistycznego UMK. Od 1969 do 1979 roku kierował Zakładem Metodologii Nauk Historycznych i Metodyki Nauczania Historii, a w latach 1982–1984 Zakładem Bibliotekoznawstwa i Informacji Naukowej.

Po przejściu na emeryturę 1 września 1991 r., prowadził jeszcze zajęcia w Instytucie Historii i Archiwistyki oraz w Katedrze Filologii Germańskiej. Wypromował ok. 150 magistrów filologii germańskiej i dwóch doktorów.

Twórczość Zajmował się husytyzmem, historiografią oraz najnowszymi dziejami Niemiec. Był promotorem doktoratu honoris causa przyznanego Marion Dönhoff. Oprócz podręczników i prac naukowych opublikował dwie książki autobiograficzne Wspomnienie o Toruniu z czasów II Rzeczypospolitej oraz Minęło życie. Jest autorem książki Dokoła „Przeminęło z wiatrem”, opisującej tło powieści „Przeminęło z wiatrem”. Był autorem skryptu obejmującego europejską historiografię nowożytną, skrypt pt. „Podstawy badań historycznych”, monografii o Towarzystwie Naukowym w Toruniu. Wspólnie z Włodzimierzem Zientarą napisał w języku niemieckim podręcznik historii Niemiec dla studentów germanistyki. Przetłumaczył z języka niemieckiego książkę Hansa Schleiera o historiografii niemieckiej w dobie Republiki Weimarskiej i Hellmuta Andicsa o kobietach Habsburgów.

Prowadził też działalność publicystyczną, m.in. publikując felietony w dzienniku Nowości w latach 1992–2005.

Pochowany na Cmentarzu przy ul. Wybickiego w Toruniu.

Wybrane publikacje Teksty do ćwiczeń z łaciny średniowiecznej i nowożytnej (1967, wspólnie z Antonim Czachorowskim) Podstawy badań historycznych Nowożytna historiografia europejska: przegląd najważniejszych kierunków i autorów. Cz. 2, Wiek XIX – romantyzm, liberalizm, pozytywizm, nacjonalizm (1973) Towarzystwo Naukowe w Toruniu: krótki zarys dziejów (1974) Wspomnienie o Toruniu z czasów Drugiej Rzeczypospolitej 1920–1939 (1982) Czwarty rozbiór Polski: z dziejów stosunków radziecko-niemieckich w okresie międzywojennym (1990, wspólnie z Karolem Grünbergiem, ) Podzielone Niemcy: przegląd dziejów niemieckich od kapitulacji Trzeciej Rzeszy do zjednoczenia obu państw niemieckich (1993, ) 25 wieków historii: historycy i ich dzieła (1994, ) Albertyna: uniwersytet w Królewcu (1544–1945) (1994) Minęło życie () Dokoła „Przeminęło z wiatrem”: historia książki, filmu i kraju, w którym powstały (1996, )

Ordery i odznaczenia Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski (20 czerwca 1979) Medal 10-lecia Polski Ludowej (19 stycznia 1955) – Uchwała Rady Państwa z dnia 19 stycznia 1955 r. nr 0/198 – na wniosek Ministra Szkolnictwa Wyższego. Medal Komisji Edukacji Narodowej (1986)

Przypisy

Bibliografia

Kategoria:Ludzie urodzeni w Krakowie Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Medalem Komisji Edukacji Narodowej Kategoria:Pochowani na cmentarzu przy ul. Wybickiego w Toruniu Kategoria:Polscy historycy historiografii Kategoria:Polscy metodolodzy historii Kategoria:Urodzeni w 1927 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Humanistycznego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu Kategoria:Zmarli w 2006 Kategoria:Polscy niemcoznawcy