thumb|Gmach GUS przy al. Niepodległości 208 w Warszawie zaprojektowany przez Romulada Gutta w kształcie trójskrzydłowego wiatraka (fotografia z 1964) thumb|Gmach Warszawskiej Szkoły Pielęgniarstwa przy ul. Koszykowej 78 thumb|Willa własna architekta przy ul. J. Hoene-Wrońskiego 5 mały|upright|Grób Romualda Gutta na cmentarzu Powązkowskim Romuald Gutt (ur. 6 lutego 1888 w Warszawie, zm. 3 września 1974 tamże) – polski architekt, przedstawiciel modernizmu, profesor Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie i Politechniki Warszawskiej.

Życiorys Urodził się w rodzinie Stanisława (1868–ok. 1907), działacza polskiego ruchu robotniczego, i Natalii z Maruszewskich (1865–1919). Miał dwie siostry Jadwigę po mężu Benoit (ur. 1889), matkę aktora Ludwika Benoit i Kamillę oraz brata Eryka Bolesława (1892–1892). Kształcił się w Szwajcarii – na początku XX w. uczył się w Szkole Sztuk Pięknych w Zurychu i studiował w Szkole Technicznej w Winterthur, gdzie w 1908 r. obronił dyplomRomuald Gutt culture.pl [dostęp 2024-07-11]..

W 1909 r. wrócił do kraju. Zadebiutował pawilonem polskim na wystawie w Rzymie w 1910 r. Do lat 20. XX wieku pozostawał pod wpływem „stylu dworkowego”. Do głównych prac okresu międzywojennego należą domy jednorodzinne, szkoły, obiekty użyteczności publicznej, a także cmentarze wojenne z okresu I wojny światowej. W tym okresie w jego twórczości przejawia się wpływ stylu modernistycznego. Charakterystyczne dla tamtego okresu jest użycie elementów odsłoniętych cegieł; do licowania budynków chętnie wykorzystywał zwłaszcza szarą cegłę cementową. Uważał, że naczelną zasadą w architekturze jest funkcjonalność i użyteczność.

Przed wybuchem II wojny światowej zajmował się przebudową domu i parku marszałka Józefa Piłsudskiego w Zułowie na Wileńszczyźnie oraz kopcem Piłsudskiego w Krakowie. Nadbudował także drugie piętro pałacu w Nieborowie.

Podczas okupacji niemieckiej pracował w podziemnych pracowniach architektonicznych i urbanistycznych.

Po wojnie uczestniczył w reaktywacji Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej, został także pierwszym jego powojennym dziekanem. Wykładał na Politechnice Warszawskiej oraz Wydziale Wnętrz Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. W 1947 r. został członkiem Naczelnej Rady Odbudowy Warszawy..

W 1952 r. został członkiem tytularnym, a w 1971 r. członkiem rzeczywistym PAN.

Zmarł w Warszawie, pochowany na cmentarzu Powązkowskim (kwatera 6-4-5).

Życie prywatne Był mężem Marii Henryki z Kurnatowskich, z którą miał pięcioro dzieci: Marię (1918–1943), Marka (1921–1922), Anielę (ur. 1923), Jana Wacława (1925–1943) oraz Michała Marię Józefa (1928–2004), który był także architektem.

Ważniejsze prace 1919–1926: Zespół państwowych Szkół Żeńskich, ul. Górnośląska 31 w Warszawie 1921–1925: Kolonie domów jednorodzinnych na Żoliborzu Oficerskim (rejon ulicy Czarnieckiego oraz plac Słoneczny w Warszawie) 1922–1925: Domy wzniesione przy pl. Henkla będącego częścią Żoliborza Urzędniczego 1923–1925: Hotel Oficerski przy placu Inwalidów 10 w Warszawie 1925–1926: Willa własna, ul. J. Hoene-Wrońskiego 5 w Warszawie 1926: Biurowiec i laboratoria Polskiej Spółki Wytwórni Wytworów Chemicznych Roche przy ul. Rakowieckiej 19 w Warszawie 1927–1928: Warszawska Szkoła Pielęgniarstwa, ul. Koszykowa 78 w Warszawie, ob. Centralna Wojskowa Przychodnia Lekarska „Cepelek” 1928: Siedziba centrali Zakładu Ubezpieczeń Pracowników Umysłowych, ul. Czerniakowska 231 w Warszawie (z Józefem Jankowskim), obecnie Szpital im. W. Orłowskiego 1928–1933: Budynek Szkoły Nauk Politycznych, ul. Wawelska 56 w Warszawie (obecnie siedziba Krajowej Szkoły Administracji Publicznej), wzniesiony w dwóch etapach 1930: Pływalnia solankowa w Ciechocinku (realizacja w 1932; z Aleksandrem Szniolisem) 1930–1932: Budynek szkoły żeńskiej Wandy Szachtmajerowej przy ul. Białobrzeskiej 44 w Warszawie 1930–1935: Bank Inwestycyjny w Toruniu 1931: Dom Oficerski Funduszu Kwaterunku Wojskowego, ul. Koszykowa 79a/al. Niepodległości 245 w Warszawie 1933–1934: Willa Jurkiewicza przy ul. Kieleckiej 33a w Warszawie 1934: Poczta w Ciechocinku. Przykład awangardy w modernizmie lat 30. W latach 90. budynek został oszpecony skuciem oryginalnego klinkieru z jednej ze ścian i usunięciem zegara ze stali nierdzewnej z fasady. 1936: Budynek poczty w Kazimierzu Dolnym 1936–1937: Dom Instytutu Społecznego przy al. Niepodległości 161 1938–1939: w Wilnie 1946: Cmentarz Powstańców Warszawy (z Aliną Scholtz) 1946: Projekt architektoniczny cmentarza-pomnika w Palmirach pod Warszawą (z Ewą Śliwińską) 1948–1951: Gmach Głównego Urzędu Statystycznego przy ul. Wawelskiej 1/3 (obecnie al. Niepodległości 208, konstrukcja Zbigniew Wasiutyński) 1951: Projekt teatru Domu Wojska Polskiego, plac Żelaznej Bramy (razem z Haliną Skibniewską), niezrealizowanyBohdan Garliński: Architektura Polska 1950–1951, Państwowe Wydawnictwa Techniczne Warszawa 1953. 1953: Projekt odbudowy Sal Redutowych Teatru Narodowego (razem z Haliną Skibniewską) 1956–1959: Współautor zespołu budynków Ambasady Chin, ul. Bonifraterska 1 w Warszawie (z Tadeuszem Zielińskim, Aleksandrem Kobzdejem, Michałem Glinką, Michałem Guttem) 1960: Dom Nauczycielskiej Spółdzielni Mieszkaniowej przy ul. Matejki 4 w Warszawie 1963: Upamiętnienie więzienia Pawiak w Warszawie (z zespołem)

Ordery i odznaczenia

Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (1964) Medal 10-lecia Polski Ludowej (14 stycznia 1955) - Uchwała Rady Państwa z dnia 14 stycznia 1955 r. nr 0/126 - na wniosek Prezesa Polskiej Akademii Nauk. Złota Odznaka SARP (1955)

Nagrody i wyróżnienia Nagroda Państwowa I stopnia za całość działalności architektonicznej i pedagogicznej (1955) Złota Odznaka SARP (1955) członkostwo honorowe Towarzystwa Urbanistów Polskich (1963) Honorowa Nagroda SARP (1966, pierwszy laureat)

Przypisy

Linki zewnętrzne

Kategoria:Absolwenci Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie Kategoria:Członkowie rzeczywiści PAN Kategoria:Laureaci Honorowej Nagrody SARP Kategoria:Ludzie urodzeni w Warszawie (Królestwo Kongresowe) Kategoria:Odznaczeni Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (Polska Ludowa) Kategoria:Odznaczeni Medalem 10-lecia Polski Ludowej Kategoria:Odznaczeni Odznaką Nagrody Państwowej Kategoria:Pochowani na cmentarzu Powązkowskim w Warszawie Kategoria:Polscy architekci Kategoria:Urodzeni w 1888 Kategoria:Nauczyciele akademiccy Wydziału Architektury Politechniki Warszawskiej Kategoria:Zmarli w 1974