Valerian (tytuł oryginału francuskiego: Valérian, agent spatio-temporel, od 2007: Valérian et Laureline) – francuska seria komiksowa z gatunku science fiction autorstwa Pierre’a Christina (scenariusz) i Jean-Claude’a Mézières’a (rysunki). Komiks po raz pierwszy ukazał się 9 listopada 1967 w 420. numerze czasopisma komiksowego „Pilote”Mezieres, Christin, Valerian Wydanie zbiorcze Tom 1, Taurus Media, Piaseczno 2014, str. 7. Kolejne odcinki publikowane były w różnych magazynach, a dopiero później w formie kompletnych albumów nakładem wydawnictwa Dargaud. Ostatni, 22. tom ukazał się w 2010. Po polsku pojedyncze odcinki Valeriana ukazywały się nakładem różnych wydawnictw i w czasopismach komiksowych. W latach 2014–2017 wydawnictwo Taurus Media opublikowało wszystkie części Valeriana w ośmiu zbiorczych albumach liczących po trzy lub cztery tomy.
Fabuła Seria opowiada o przygodach agentów podróżujących w czasie i przestrzeni, Valerianie i Laurelinie. Valerian pochodzi z XXVIII wieku, z Galaxity, stolicy Galaktycznego Imperium Ziemian. Laurelina jest także Ziemianką, ale z wieku XI (spotkanie dwójki bohaterów jest opisane w pierwszym albumie – Koszmarne sny)Artykuł w portalu Wrak.
Tomy TomTytuł i rok I wydania polskiegoTytuł i rok I wydania oryginalnegoPolskie wydania zbiorcze1Koszmarne sny (2014)Les Mauvais Rêves (1967)W 2014 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 1.2Miasto niespokojnych wód (1990)I wydanie polskie w magazynie „Komiks”, nr 4, 1990. / Głębiny Nowego Jorku (2003)II wydanie polskie – albumowe, wyd. Amber, 2003.La Cité des Eaux Mouvantes/Terres en flammes (1969)3Cesarstwo Tysiąca Planet (1990)I wydanie polskie w magazynie „Komiks”, nr 5, 1990.L’Empire des Mille Planètes (1970)4Kraina bez gwiazd (1991)I wydanie polskie w magazynie „Komiks”, nr 2, 1991.Le Pays Sans Étoiles (1971)W 2015 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 2.5Witajcie na Alflololu (1991)I wydanie polskie w magazynie „Komiks”, nr 3, 1991.Bienvenue sur Alflolol (1972)6Władca ptaków (2015)Les Oiseaux du Maître (1973)7Ambasador cieni (1998)I wydanie polskie w magazynie „Świat Komiksu”, nr 2–4, 1998.L’Ambassadeur des Ombres (1975)W 2015 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 3.8Kosmiczne fanaberie (1984)I wydanie polskie we fragmentach (28 stron) w czasopiśmie „Świat Młodych”, nr 19–32, 1984. / Na fałszywych ziemiach (2015)Sur les terres truquées (1977)9Bohaterowie równonocy (2015)Les Héros de l'Équinoxe (1978)10Metro Châtelet, kierunek: Kasjopeja (2016)Métro Châtelet, direction Cassiopée (1980)W 2016 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 4.11Brooklyn Station, krańcówka: Kosmos (2016)Brooklyn station, terminus cosmos (1981)12Widma z Inverloch (2016)Les Spectres d'Inverloch (1984)13Pioruny z Hypsis (2016)Les Foudres d'Hypsis (1985)14Na granicach (2016)Sur les Frontières (1988)W 2016 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 5.15Żywa broń (2016)Les Armes vivantes (1990)16Kręgi władzy (2016)Les Cercles du pouvoir (1994)17Zakładnicy z Ultralumu (2016)Les Otages de l’Utralum (1996)W 2016 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 6.18Gwiezdny sierota (2016)L’Orphelin des Astres (1998)19W niepewnych czasach (2016)Par des Temps Incertains (2001)20Na skraju Wielkiej Nicości (2017)Au Bord du Grand Rien (2004)W 2017 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – wydanie zbiorcze, tom 7.21Prawo Kamieni (2017)L’Ordre des Pierres (2007)22CzasoTwór (2017)L'OuvreTemps (2010)Poza seriąMieszkańcy nieba (2017)Album zredagowany specjalnie na potrzeby polskiego rynku, złożony z tomów specjalnych: Par les Chemins de l’Espace (1979), zawierający pięć krótkich historii komiksowych Les Habitants du Ciel (1991).W 2017 tomy ukazały się po polsku w albumie Valerian – Mieszkańcy nieba.
Odbiór i adaptacje Do roku 2007 albumy tej serii sprzedały się w łącznym nakładzie ponad 2 500 000 egzemplarzy (nie licząc komiksów przetłumaczonych na kilkanaście innych języków). Komiks ten zdobył Nagrodę Specjalną Europejskiego Stowarzyszenia Science Fiction, przyznaną w roku 1987, a autor rysunków Jean-Claude Mézières zdobył nagrodę Grand Prix na Międzynarodowym Festiwalu Komiksu w AngoulêmeMezieres, Christin, Valerian Wydanie zbiorcze Tom 1, Taurus Media, Piaseczno 2014, str. 9.
Na podstawie serii powstał francusko-japoński serial animowany W pułapce czasuInformacja na Anime Toon (eng.). W 2017 miał premierę pełnometrażowy film fabularny Valerian i miasto tysiąca planet w reżyserii Luca Bessona.
Przypisy
Kategoria:Valerian Kategoria:Francuskie komiksy Kategoria:Komiksy fantastycznonaukowe Kategoria:Komiksy fantasy Kategoria:Komiksy przygodowe Kategoria:Komiksy dystopijne Kategoria:Komiksy zekranizowane