thumb|Stany pruskie (prałaci, możni, rycerze, mieszczanie i mieszkańcy ziemi pruskiej, pomorskiej, chełmińskiej i michałowskiej) składają przysięgę na układy krakowskie, na ręce przedstawicieli króla polskiego: Andrzeja Bnińskiego, biskupa poznańskiego i Jana Koniecpolskiego, kanclerza koronnego, 15 kwietnia 1454 roku Andrzej z Bnina, Andrzej Bniński herbu Łodzia lub Andrzej Opaliński z Bnina (ur. w 1396 roku – zm. 5 stycznia 1479 roku w Poznaniu) – biskup rzymskokatolicki, sekretarz królewski, senator I Rzeczypospolitej.
Życiorys Wywodził się z wpływowego rodu Łodziów, był potomkiem wojewody poznańskiego Przedpełka. Jego ojcem był Mikołaj, a braćmi Jan (kasztelan międzyrzecki), Piotr (kasztelan gnieźnieński), Wojciech (tenutariusz żbikowski) i Mikołaj.
W 1422 roku uzyskał stopień bakałarza na Akademii Krakowskiej. Był sekretarzem króla Władysława Jagiełły i kanonikiem poznańskim, w 1438 został biskupem poznańskim. Znany był z wytrwałego zwalczania husytyzmu w swojej diecezji, stąd nadano mu przydomek "husytobójca". We współpracy z papieskim inkwizytorem Mikołajem z Łęczycy przeprowadził kilkadziesiąt procesów przeciwko zwolennikom husytyzmu. Skazał na śmierć pięciu husyckich kapłanów i burmistrza Zbąszynia Mikołaja GrunbergaSzymon Wrzesiński, Inkwizycja ziemiach polskich, Wyd. Replika 2009, s. 143-153.. W 1440 dokonał zbrojnego najazdu na Zbąszyń i zmusił i skutecznie zmusił miejscowego możnowładcę Abrahama ze Zbąszynia do wyrzeczenia się husytyzmu.
Był dobrym administratorem w swoim biskupstwie, odbył kilkanaście synodów diecezjalnych, walczył z nieobyczajnym życiem kleru. Opiekował się wdowami i sierotami, hojnie uposażał ubogie kościoły. Fundował wiele świątyń, zbudował w swoich dobrach biskupich kilka zamków m.in. w Krobi. Lokował wiele nowych wsi, szczególnie na Mazowszu. Poświęcił w Warszawie, 4 grudnia 1454, kościół św. Anny i klasztor bernardynów (drugi w Polsce po krakowskim)Julian Bartoszewicz: Kościoły Warszawskie rzymsko-katolickie opisane pod względem historycznym, Warszawa 1855 str. 80. W 1447 dwa razy brał udział w poselstwie panów polskich, które zaoferowało koronę Polski Bolesławowi IV warszawskiemu, a później Kazimierzowi Jagiellończykowi. Od czasu jego pontyfikatu datuje się ustanowienie na stałe urzędu biskupa pomocniczego (sufragana) w diecezji poznańskiej. Był gwarantem pokoju toruńskiego 1466 rokuAntoni Gąsiorowski, Polscy gwaranci traktatów z Krzyżakami XIV–XV wieku, w: Komunikaty Mazursko-Warmińskie nr 2-3, 1971, s. 258..
Kalendarium 4 marca 1422 – uzyskanie bakalaureatu artes liberales na Akademii Krakowskiej 29 stycznia 1438 – wybór na stolicę biskupią w Poznaniu 16 lipca 1438 – zatwierdzenie wyboru przez papieża Eugeniusza IV 1438 – fundacja kościoła św. Mikołaja w Krobi 15 lutego 1439 – święcenia biskupie w Kaliszu z rąk abp. Wincentego Kota 26 stycznia 1441 – erygowanie parafii w Osmolinie 1441 – erygowanie parafii w Sannikach 1443 – fundacja murowanego kościoła pw. Wszystkich Świętych w Kozłowie Biskupim 1445 – erygowanie parafii pw. św. Anny w Długiej Kościelnej 1447 – erygowanie parafii w Drzeczkowie 1448 – fundacja kościoła pw. św. Wojciecha w Bninie 2 lipca 1448 – konsekracja kościoła Najświętszej Maryi Panny in Summo w Poznaniu i erygowanie kapituły kolegialnej 19 stycznia 1454 – erygowanie prepozytury kanoników regularnych przy kościele św. Jerzego w Warszawie 1454 nabycie wsi Żabikowo 3 lipca 1454 – erygowanie parafii w Raszkowie 1455 – fundacja klasztoru bernardynów w Poznaniu 1458 – erygowanie parafii w Kiczkach 1460 – fundacja kościoła św. Michała w Dolsku 24 maja 1462 – wyrok w sprawie sporu o granice między diecezją poznańską a diecezją płocką 1463 – erygowanie parafii w Tomicach 1466 – erygowanie parafii w Pępowie 8 października 1470 – ugoda z księciem Henrykiem IX głogowskim 1470 – erygowanie parafii w Miastkowie Kościelnym 5 lipca 1471 – erygowanie kapituły kolegiackiej przy kościele św. Marii Magdaleny w Poznaniu 2 lipca 1472 – erygowanie parafii w Stoczku Łukowskim 24 grudnia 1472 – erygowanie parafii w Kałuszynie 12 listopada 1473 – erygowanie parafii pw. św. Anny w Jakubowie 5 stycznia 1479 – śmierć 9 stycznia 1479 – pogrzeb w katedrze poznańskiej w kaplicy św. Andrzeja (obecnie Trójcy Świętej)
Przypisy
Literatura dodatkowa Reprint: Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Kraków 1989, Ks. Józef Nowacki: Biskup poznański Andrzej Bniński w walce z husytami Zbąszynia : nieznane karty z procesów husyckich roku 1439, Poznań: Towarzystwo Miłośników Historji, 1934.
Kategoria:Absolwenci i studenci Akademii Krakowskiej Kategoria:Biskupi poznańscy Andrzej Bniński Kategoria:Duchowni katoliccy – szlachta I Rzeczypospolitej Kategoria:Gwaranci pokoju toruńskiego (1466) Kategoria:Sekretarze Władysława II Jagiełły Kategoria:Senatorowie duchowni I Rzeczypospolitej Kategoria:Senatorowie za panowania Kazimierza IV Jagiellończyka Kategoria:Szlachta Korony Królestwa Polskiego Kategoria:Urodzeni w 1396 Kategoria:Zmarli w 1479