Nikolai Frederik Severin Grundtvig (ur. 8 września 1783 w Udby, zm. 2 września 1872 w Kopenhadze) – pisarz i poeta duński, protestancki pastor i teolog, historyk, filozof, nauczyciel, polityk, pamiętany głównie jako autor duńskich psalmów oraz założyciel pierwszego uniwersytetu ludowego.
Życiorys Obok Adama Oehlenschlägera główny przedstawiciel duńskiego romantyzmu, autor pierwszego przekładu Beowulfa na język nowożytny. Autor opracowań na temat historii Danii i tekstów o mitologii nordyckiej, miał duży wpływ na rozwinięcie się duńskiego poczucia tożsamości narodowej.
Grundtvig założył uniwersytet ludowy, mający na celu edukację młodzieży chłopskiej; wkrótce podobne placówki zaczęły powstawać na całym świecie, również w Polsce. Pisarz postulował też reformę słynnej Akademii w Sorø, która miała kształcić nie tylko uczonych, ale również zwykłych studentów, którzy swoją wiedzą przyczynialiby się do rozwoju społeczeństwa.
W swych kazaniach i pismach teologicznych występuje jako reformator kościoła w kierunku czystego protestantyzmu, opartego jedynie na Sakramentach i Biblii (tzw. „grundtvigianizm”). W swych przekonaniach politycznych dążył do narodowego odrodzenia Danii, do czego przyczynić się miał założony przez niego pierwszy uniwersytet ludowy. Zmuszony przez przeciwników do złożenia urzędu wikariusza w Kopenhadze, oddawał się przez resztę życia działalności literackiej.
Został odznaczony krzyżem kawalerskim Orderu Danebroga (1840).
Główne dzieła Nordens Mythologie (1808), Christelig Søndagsbog (2 wyd. 1859), Nordiske Smaadigte (1838), przeróbka Kroniki duńskiej Saxo Grammaticusa i mitologicznych dzieł Snorrisa.
Utwory poetyczne: Roskilde-Riim (1814), pieśni religijne Sanqvark til den danske Kirke (1837), poemat Optrin af Kæmpelivets Udergang i Nord (wyd. 1899).
Przypisy
Bibliografia Bron-Wojciechowska, A., Grundtvig, Warszawa 1986 Witkowski, L., N. F. S. Grundtvig: wielki duński wychowawca, myśliciel, poeta i działacz kultury, 1974
Kategoria:Duńscy pisarze Kategoria:Duńscy teolodzy protestanccy Kategoria:Odznaczeni Orderem Danebroga Kategoria:Osoby wspominane w luterańskim kalendarzu liturgicznym Kategoria:Literatura romantyzmu Kategoria:Urodzeni w 1783 Kategoria:Zmarli w 1872