thumb|160px|Kłos pszenicy z całkowicie zamkniętymi kwiatami Klejstogamia (gr. kleistos – zamknięty, gameo – zawieram małżeństwo) – szczególny rodzaj samopylności zachodzący w zamkniętym kwiecie. Kwiaty klejstogamiczne pozostają cały czas zamknięte, płatki korony są często zredukowane, zmniejszona bywa liczba pręcików. Dojrzewa w nich jednak pyłek, który wysypując się z pylników trafia na znamię słupka, po czym dochodzi do zapłodnienia.
Przykładami roślin, u których powstają kwiaty klejstogamiczne są: szczawik zajęczy Oxalis acetosella, fiołek wonny Viola odorata, jasnota różowa Lamium amplexicaule. U niektórych gatunków występują wyłącznie lub prawie wyłącznie kwiaty klejstogamiczne (np. u niektórych kostrzew Festuca i pszenicy Triticum).
W populacjach roślin, u których występuje klejstogamia, stwierdzono dużo mniejszą różnorodność genetyczną w obrębie populacji.
Klejstogamia jest zjawiskiem pożądanym w przypadku wielu roślin uprawianych przez człowieka. Uniemożliwia bowiem utratę pożytecznych cech uprawianych odmian w wyniku zapylenia krzyżowego z innymi roślinami. W przypadku odmian modyfikowanych genetycznie uniemożliwia wydostanie się do roślin w środowisku naturalnym sztucznie wprowadzonych przez człowieka genów. Jednak samopylność tych roślin nie jest całkowita, np. u ok. 2% osobników pszenicy stwierdzono występowanie zapylenia krzyżowego.
Zobacz też chasmogamia
Przypisy
Bibliografia Edmund Malinowski, Anatomia roślin, Warszawa: PWN, 1966. Halina Galera, Samozapylenie – sukces, czy porażka?, miesięcznik Wiedza i Życie, lipiec 1998.
Kategoria:Zapylanie