Kolumbit-(Fe) (dawn. ferrokolumbit) – minerał niobu i żelaza z grupy kolumbitów. Jego nazwa pochodzi od dawnej nazwy niobu, , oraz symbolu żelaza, Fe (dla odróżnienia od innych kolumbitów).
Synonimy: ferrokolumbit, coltan, columbit, columbite-tantalite, niobit.
Ferrocolumbit (dawniej columbit = kolumbit) Przedrostek columb- używany był w dawnych nazwach minerałów, obecnie odpowiada coraz powszechniej używanemu przedrostkowi niob-.
Nazwa kolumbit miała dwa znaczenia: stanowiła synonimiczną nazwę niobitu, pochodzącą od dawnej nazwy pierwiastka niob (niobium = columbium) wywodzącej się od dawnego określenia kontynentu amerykańskiego; oznaczała kryształy mieszane niobitu i tantalitu.
Nazwa niobit (W. Haidinger, 1845 r.) też już jest obecnie nazwą nieaktualną. Została zdyskredytowana przez Międzynarodową Asocjację Mineralogiczną (A. Manecki, Encyklopedia Minerałów, AGH, Kraków 2004 r.)
Nazwa kolumbit-(Fe) została wprowadzona oficjalnie w 2008 r.
Właściwości Ma zmienny skład chemiczny, czasami wykazuje niewielką promieniotwórczość (gdy występuje domieszka uranu). Czysty FeNb2O6 zawiera ok. 79% Nb2O5 i 21% FeO (masowo). Zazwyczaj tworzy kryształy zbrużdżone o pokroju słupkowym (lekko wydłużone), tabliczkowe. Tworzy zbliźniaczenia. Występuje w skupieniach ziarnistych i w postaci osobnych ziarn. Jest przeświecający na krawędziach. Tworzy szereg izomorficzny: mangancolumbit, ferrotantalit. Gęstość: 5,2-7,3, najczęściej 6,3 g/cm³;
Występowanie Stanowi składnik pegmatytów, tworzy nagromadzenia w aluwiach i piaskach zgromadzonych na plażach. Najczęściej współwystępuje z takimi minerałami jak tantalit, spodumen, beryl, topaz, turmalin, tytanit, rutyl, cyrkon, fluoryt, kasyteryt.
Miejsca występowania Szwecja, Finlandia i Norwegia – na Półwyspie Skandynawskim Grenlandia Rosja – Góry Ilmeńskie, Ural Brazylia Boliwia (kryształy o masie do 500 kg) USA – Connecticut, Dakota Południowa (dobrze wykształcone kryształy do 4 cm), Teksas, Wirginia Australia Mozambik, Rwanda, Kongo, Nigeria
W Polsce – został stwierdzony na Dolnym Śląsku – w okolicach Bogatyni, Dzierżoniowa, Sobótki i Jeleniej Góry.
Zastosowanie jest wykorzystywany jako surowiec do otrzymywania niobu i tantalu; ma znaczenie naukowe; (kryształy okazjonalnie szlifowane).
Przypisy
Linki zewnętrzne galeria i artykuł o ferrocolumbicie na stronie WebMineral artykuł o ferrocolumbicie na stronie Mindat
Kategoria:Tlenki i wodorotlenki (minerały)