Miłocice (niem. MühlatschützRozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()) – wieś w Polsce położona w województwie dolnośląskim, w powiecie oławskim, w gminie Jelcz-Laskowice.

Informacje ogólne Wieś położona w północno-wschodniej części gminy Jelcz-Laskowice, przy granicy z gminą Bierutów. Wieś ma charakter mieszkaniowyStrategia rozwoju Miasta i Gminy..., s. 37.

We wsi znajduje się sklep spożywczo-przemysłowy, a także market sieci „Dino”.

Podział administracyjny W okresie pruskim wieś była siedzibą gminy, a we wsi znajdował się urząd stanu cywilnego. Od 1816 r. wieś należała do powiatu oleśnickiego rejencji wrocławskiej pruskiej prowincji Śląsk, a od 1919 r. do wyodrębnionej prowincji Dolny Śląsk.

Do 1928 r. Miłocice podzielone było na wsie-gminy jednostkowe (Landgemeinde) Mittel Mühlatschütz i Nieder und Ober Mühlatschütz oraz na obszary dworskie (Gutsbezirke) Mittel Mühlatschütz i Nieder und Ober Mühlatschütz. W 1928 r. w wyniku reformy administracyjnej likwidującej obszary dworskie na terenie Prus gminy jednostkowe Mittel Mühlatschütz, Nieder und Ober Mühlatschütz i Miłocice Małe (Klein Mühlatschütz) zostały połączone z obszarami dworskimi Mittel Mühlatschütz i Nieder und Ober Mühlatschütz w jedną gminę jednostkową zwaną Miłocicami (Mühlatschütz).

Po ustanowieniu administracji polskiej w latach 1945–1954 wieś należała i była siedzibą gminy Miłocice w powiecie oleśnickimWykaz Gromad Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej według stanu z dnia 1.VII 1952 r., PRL, GUS, Warszawa. W latach 1954–1961 wieś należała i była siedzibą władz gromady MiłociceUchwała Nr 23/54 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. w sprawie podziału na nowe gromady powiatu oleśnickiego; w ramach Zarządzenia nr 13 Prezydium Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 listopada 1954 r. w sprawie ogłoszenia uchwał Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 2 października 1954 r. dotyczących reformy podziału administracyjnego wsi (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 1954 r., Nr. 9, Poz. 71), a po jej zniesieniu w latach 1962-1968 znajdowała się w gromadzie PosadowiceUchwała Nr 20 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 6 października 1961 r. w sprawie zniesienia, łączenia, tworzenia, zmiany granic oraz przeniesienia siedzib niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 grudnia 1961 r., Nr. 10, Poz. 51), zatwierdzona uchwałą Rady Ministrów Nr 510/61 z dnia 28 listopada 1961 r. w sprawie zatwierdzenia uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu w przedmiocie zniesienia i utworzenia niektórych gromad (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 20 grudnia 1961 r., Nr. 10, Poz. 52). W latach 1969-1972 wieś należała do gromady Minkowice Oławskie powiatu oławskiegoUchwała Nr XXI/110/68 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 30 maja 1968 r. w sprawie zniesienia, łączenia i utworzenia niektórych gromad w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 sierpnia 1968 r., Nr. 6, Poz. 33). Od 1973 r. wieś znajduje się w gminie Jelcz-Laskowice (do 1987 r. zwanej gminą Laskowice Oławskie)Uchwała Nr XIX/109/72 Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 13 grudnia 1972 r. w sprawie utworzenia gmin w województwie wrocławskim (Dziennik Urzędowy Wojewódzkiej Rady Narodowej we Wrocławiu z dnia 15 grudnia 1972 r., Nr 8, Poz. 165). Do 1975 r. wieś znajdowała się na terenie województwa wrocławskiegoWykaz miast, osiedli i gromad: stan z dn. 1 I 1971 r., Cz. 1. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny – Biuro Spisów, 1971.. W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do pomniejszonego terytorialnie województwa wrocławskiego, a w latach 1990-1998 podlegała urzędowi rejonowemu w Oławie.

Historia Teren obecnej wsi był zamieszkały już w epoce brązu (lata 1450-1000 p.n.e.).

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1266 r., kiedy wieś otrzymała lokację na prawie niemieckim od księcia wrocławskiego Henryka III Białego, a na terenie wsi osiedleni zostali osadnicy z Frankonii. W 1364 r. po raz pierwszy został wspomniany kościół we wsi. W latach 1479-1499 r. we wsi powstał nowy kościół pw. Wszystkich Świętych, który w następnych wiekach służył jako kościół ewangelicki. W pierwszej połowie XVII w. wieś należała do rodu Prittwitzów z Laskowic Oławskich, a w 1631 r. w kościele we wsi pochowany został Ernst von Prittwitz. Od połowy XVIII w. we wsi istniał cmentarz żydowski, nad którym opiekę sprawowała rodzina żydowska zamieszkała w Minkowicach Oławskich.

W 1812 r. ludność Górnych i Średnich Miłocic, zarówno dorośli, jak i dzieci, posługiwała się językiem polskim. W 1823 r. wybuchł spór między gminą a kolatorem hrabią Burghausem, kiedy hrabia Burghaus dokonał próby likwidacji polskojęzycznych nabożeństw w Miłocicach, a polscy mieszkańcy Miłocic wysłali do superintendenta Michaelisa petycję o pozostawienie we wsi nabożeństw w języku polskim. W marcu 1823 r. władze prowincji ewangelickiej we Wrocławiu zdecydowały o pozostawieniu nabożeństw polskojęzycznych w MiłocicachWysłouch 1965, s. 32-33. W 1844 r. we wsi znajdowały się 94 domy oraz szkoła ewangelicka. Do 1841 r. majątek Ober Mühlatschütz należał do rodu von Prittwitzów. W 1841 r. majątek ten wraz z Miłocicami Małymi przeszedł w posiadanie hrabiego von Burghaussa, a od 1841 r. należał do rodu von Kospoth. Od 1866 r. Ober Mühlatschütz, Nieder Mühlatschütz i Miłocice Małe należały do rodu hrabiów von Saurma-Jeltsch. Pod koniec XIX w. wieś znajdowała się w zasięgu placówki pocztowej w Bierutowie (Bernstadt). Najbliższa wsi stacja kolejowa znajdowała się w Minkowicach Oławskich (Minken).

W 1925 r. na terenie piaskowni w północno-wschodniej części wsi odkryte zostało przez nauczyciela Wieczorka z Mikowic cmentarzysko zachodnie. W latach 1925-1926, 1929-1930 i 1934 prowadzone były przez nauczyciela Weissa z Mikowic, Rasschkego i Zotza badania archeologiczne, w wyniku którego znaleziono 24 kurhany, w tym 11 zawierające konstrukcje kamienne, fragmenty ceramiki i przedmioty z brązu. Do 1945 r. majątek we wsi Mittel Mühlatschütz należał do rodu von Kospoth, który od połowy XVII w. znajdował się w posiadaniu Miłocic i Sątoka (Zantoch). W październiku 1946 r. dotychczasowi niemieccy mieszkańcy Miłocic zostali wysiedleni.

W latach 1983-1987 na terenie wsi przeprowadzone zostały badania archeologiczne pod kierownictwem Elżbiety Kłosińki, w trakcie których zweryfikowano odkryte w okresie międzywojennym kopce i zbadano dwa wybrane. W czasie badania archeologicznego między dwoma kurhanami odkryto pochówek ciałopalny z przepalonymi kościami i fragmentami naczyń. Odkryte zostało też cmentarzysko wschodnie z 34 kurhanami oraz fragmentami ceramiki i przedmiotami z krzemienia.

W 2003 r. we wsi istniała szkoła oraz przychodnia.

Nazewnictwo W ciągu swojego istnienia Miłocice nosiły następujące nazwy:

1266 r.: Milatzitz lub Milatschuz 1382 r.: Miloschicz do 1945 r.: (Mittel-, Ober- i Nieder-) Mühlatschütz (niemiecka nazwa wsi) do 1945 r.: Miłoszyce Wielkie (polska nazwa wsi) 1945-1946 r.: Miłoszyce (nazwa nadana po ustanowieniu administracji polskiejObwieszczenie Pełnomocnika Rządu R.P. na okręg administracyjny Dolnego Śląska z 16.6.1945. Biuletyn nr 1 - przywracający brzmienie historycznych nazw polskich miejscowości Dolnego Śląska) od 1946 r.: Miłocice (obecna nazwa wsi)

Heinrich Adamy w swoim dziele o nazwach miejscowości na Śląsku, wydanym w 1888 r. we Wrocławiu, zaliczał niemiecką nazwę wsi "Mühlatschütz" do grupy nazw wsi wywodzących się od rodzaju ukształtowania terenu i typu okolicznego krajobrazu. Adamy podawał starosłowiańską nazwę wsi „Miłowice” i znaczenie nazwy wsi w języku niemieckim jako "Angenehmer Ort".

Teraźniejszość lewo|mały|Macewy na cmentarzu żydowskim w Miłocicach We wsi siedzibę mają leśnictwa Miłocice i Łaziszki będące częścią Nadleśnictwa Oława.

We wsi znajduje się kościół pw. Trójcy Świętej, będący kościołem filialnym rzymskokatolickiej parafii św. Jana Nepomucena w Minkowicach Oławskich dekanatu Jelcz-Laskowice archidiecezji wrocławskiej oraz cmentarz parafialny. We wsi znajduje się też cmentarz żydowski.

We wsi działa Stowarzyszenie na Rzecz Rozwoju Koła Gospodyń Wiejskich w Miłocicach, ujęte w Krajowym Rejestrze Kół Gospodyń Wiejskich prowadzonym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Koło to istnieje od lat 50. XX w., a od 1992 r. ma siedzibę w świetlicy wiejskiej.

We wsi znajduje się biblioteka, będąca filią Miejskiej Biblioteki Publicznej w Jelczu-LaskowicachRaport o stanie gminy..., s. 38.

We wsi funkcjonuje klub piłki nożnej Piast Miłocice, który w sezonie 2026/27 brał udział w meczach klasy B w grupie Wrocław IV.

Zabytki i pomniki przyrody Do wojewódzkiego rejestru zabytków wpisany jest: cmentarz żydowski, z około połowy XVIII w.

Pomniki przyrody: grupa 13 drzew: trzy dęby, sześć jesionów, cztery lipy. Według wykazu zabytków Wojewódzkiego Urzędu Ochrony Zabytków we Wrocławiu na terenie wsi znajdują się, oprócz cmentarza żydowskiego, następujące zabytki:

historyczny układ ruralistyczny wsi cmentarz wiejski w południowej części wsi (Miłocice Wielkie) kaplica z sygnaturką przy kościele na ul. Bocznej: dom mieszkalny nr 1 dom mieszkalny nr 2 z budynkiem gospodarczym dom mieszkalno-gospodarczy nr 3 założenia folwarczne nr 11-11a, składające się z domu mieszkalnego i trzech budynków gospodarczych na ul. Cichej: dom mieszkalny nr 1 domy mieszkalne nr 3 i 4 z budynkami gospodarczymi dom mieszkalny nr 7 z zabudowaniami gospodarczymi na ul. Głównej: domy mieszkalne nr 1, 10, 15, 20, 24, 26, 40 domy mieszkalno-gospodarcze nr 2, 3, 16, 34, 54, 56 budynki gospodarcze nr 4, 14, 21, 35 stacja transformatorowa na rogu ul. Głównej (naprzeciwko budynku nr 7) i Pocztowej domy mieszkalne nr 11a-d, 27, 30, 33, 36, 37 z budynkami gospodarczymu dom mieszkalno-gospodarczy nr 19 z dwoma budynkami gospodarczymi domy mieszkalne nr 28, 38 z dwoma budynkami gospodarczymi domy mieszkalno-gospodarcze nr 41, 45, 46, 64, 66 z budynkami gospodarczymi zagrody nr 43, 44, składające się z domu mieszkalno-gospodarczego i dwóch budynków gospodarczych zagroda nr 58, składająca się z domu mieszkalnego i dwóch budynków gospodarczych budynek gospodarczy na działce nr 493/2 remiza strażacka stacja transformatorowa na ul. Leśnej: dom mieszkalny nr 1 budynek gospodarczy nr 2 zespół budynków gospodarczych nr 3, składający się z dwóch budynków gospodarczych i ogrodzenia domy mieszkalne nr 5, 8, 9 i 10 z budynkami gospodarczymi na ul. Oleśnickiej: dom mieszkalny nr 2 dom mieszkalno-gospodarczy nr 4 z budynkiem gospodarczym na ul. Pocztowej: domy mieszkalne nr 5 i 10 dom mieszkalno-gospodarczy nr 6 na ul. Polnej: domy mieszkalne nr 2, 8 z budynkami gospodarczymi zagrody nr 6, 11 składające się z domu mieszkalnego i trzech budynków gospodarczych domy mieszkalne nr 10, 13, 16 dom mieszkalno-gospodarczy nr 17 na ul. Szkolnej: budynek szkoły nr 1 z budynkiem gospodarczym dom mieszkalny nr 3 domy mieszkalno-gospodarcze nr 4 i 6 dom mieszkalny nr 5 z budynkiem gospodarczym dom mieszkalny nr 2 na ul. Wiśniowej

Demografia W 1867 r. w wsi-gminie jednostkowej (Landgemeinde) Mittel Mühlatschütz (Średnie Miłocice) mieszkało 260 osób, a w obszarze dworskim (Gutsbezirk) o tej samej nazwie mieszkało 67 osób. W 1871 r. w Mittel Mühlatschütz mieszkało 259 (gmina jednostkowa) i 75 osób (obszar dworski). W obszarze dworskim Ober und Nieder Mühlatschütz (Górne i Dolne Miłocice) mieszkało w tym samym roku 128 osób. W 1885 r. w Mittel Mühlatschütz mieszkało 270 (gmina jednostkowa) i 69 osób (obszar dworski). W tym samym roku w miejscowości Ober und Nieder Mühlatschütz mieszkało 410 osób (gmina jednostkowa) i 122 osoby (obszar dworski).