Tomsk () – miasto w Rosji, położone na Nizinie Zachodniosyberyjskiej, nad rzeką Tom (70 km od jej ujścia do Obu), liczące 543,7 tys. mieszkańców (2026). Miasto jest ważnym ośrodkiem naukowym, w którym istnieje 7 szkół wyższych, w tym najstarsza uczelnia Syberii, Narodowy Badawczy Tomski Uniwersytet Państwowy założony w 1878 roku.
Historia mały|lewo|Tomsk, dworzec 1899 Miasto zostało założone w 1604 roku, a w 1804 zostało stolicą guberni. Rozwinął się jako duży ośrodek handlowy, w związku z rozwojem wydobycia złota w guberniach tomskiej i jenisejskiej.
Od XVII w. miejsce zesłania. Był także jednym z miejsc zsyłek Polaków na Syberię. W Tomsku znajduje się parafia oraz kościół katolicki, zwany Kościołem Polskim, wzniesiony w 1833 przez polskich zesłańców jako pierwszy katolicki kościół zachodniej Syberii.
Pod koniec XIX wieku stracił na znaczeniu w związku z tym, że ominął go szlak Kolei Transsyberyjskiej.
W grudniu 1917 powołano tu Syberyjską Dumę ObwodowąRichard Pipes, Rosja bolszewików, Warszawa 2005, s. 25..
W latach 1918–1919 pod rządami Korpusu Czechosłowackiego, zdobyty przez bolszewików w grudniu 1919 roku. W 1944 stał się stolicą obwodu tomskiego. W 1966 miasto liczyło 311 tys. mieszkańców.
Na północ od Tomska usytuowano tzw. Tomsk-7 (obecnie Siewiersk), zamknięte miasto, w którym dokonywano m.in. wzbogacania paliwa atomowego.
Tomsk był jednym z miejsc, gdzie w czasie I wojny światowej i po niej, w obozach jenieckich przebywało wielu Polaków – jeńców, którzy dostali się do niewoli w mundurach niemieckich. Byli to Polacy z zaboru pruskiego, wcieleni do wojska wbrew swej woli.
Demografia Skład narodowościowy i etniczny na przestrzeni lat na podstawie danych rosyjskich: 1897: Rosjanie: 45 106 (86,39%) Żydzi: 3016 (5,78%) Tatarzy: 1624 (3,11%) Polacy: 1184 (2,27%) Niemcy: 417 (0,80%) Ukraińcy: 355 (0,68%) 2002: Rosjanie: 445 225 (91,26%) Tatarzy: 9900 (2,03%) Ukraińcy: 6681 (1,37%) Niemcy: 5653 (1,16%) Azerowie: 2899 (0,59%) Białorusini: 2049 (0,42%) Ormianie: 1530 (0,31%) Czuwasze: 1231 (0,25%) 2010: Rosjanie: 474 810 (91,76%) Tatarzy: 8896 (1,72%) Ukraińcy: 5093 (0,98%) Niemcy: 3816 (0,74%) Uzbecy: 3264 (0,63%) Azerowie: 2894 (0,56%) Ormianie: 2124 (0,41%) Białorusini: 1434 (0,28%)
Zabytki Zachowało się wiele zabytków z XIX wieku: zdobione budynki mieszkalne, budynki użyteczności publicznej, cerkiew Zmartwychwstania Pańskiego (XVIII-XIX wiek). W mieście znajduje się wiele zabytków należących do różnych epok, w tym unikalne zabytki architektury drewnianej.
Gospodarka W mieście rozwinął się przemysł spożywczy, drzewny, elektromaszynowy, wyrobów gumowych oraz chemiczny.
Transport mały|Dworzec Tomsk I W mieście znajdują się dwie stacje kolejowe Tomsk I i Tomsk II, duży port rzeczny oraz lotnisko.
Sport Tom Tomsk – klub piłkarski donk – profesjonalny gracz Counter Strike 2
Galeria
Miasta partnerskie Monroe Tbilisi Ulsan
Przypisy
Linki zewnętrzne Tomsk
Kategoria:Miasta w obwodzie tomskim