Ścinawka Średnia (Rozporządzenie Ministrów: Administracji Publicznej i Ziem Odzyskanych z dnia 12 listopada 1946 r. o przywróceniu i ustaleniu urzędowych nazw miejscowości ()) – wieś w Polsce, położona w województwie dolnośląskim, w powiecie kłodzkim, w gminie Radków.
+Integralne części wsi Ścinawka Średnia SIMC Nazwa Rodzaj 0992214 Bieganówek przysiółek0992220 Księżno osada
Historia Ścinawka Średnia powstała w XIII w. przy popularnym szlaku handlowym do Czech i Jeleniej Góry przez Kamienną Górę. W 1590 dwór dolny kupił Henryk von Stillfried Starszy (1519–1615), który w 1596 sprzedał dobra panu Otto von Ratschin und Arnsdorf (zm. 1601), synowi Jerzego, który w 1575 był właścicielem dworu „Ratschin“ w Gorzanowie. Majątkiem po jego śmierci do 1612 zarządzała wdowa Elizabeth von Schindel i syn. Rodzina Ratschin w wojnie trzydziestoletniej poparła wojska duńskie, za co ich majątki w 1622 zostały skonfiskowane. W XVIII w. własność ziemska uległa rozdrobnieniu i poszczególne fragmenty miejscowości znajdowały się w różnych rękach, między innymi część wsi należała do jezuitów z Kłodzka. W drugiej połowie XIX w. kiedy w 1879 r. to zbudowano linię kolejową z Kłodzka do Nowej Rudy, wieś się rozwinęła. W 1902 r. kiedy przez miejscowość przeprowadzono linię Kolei Sowiogórskiej powstało tu kilka zakładów przemysłowych, między innymi elektrownia, przędzalnia bawełny i wytwórnia skrzynek. W czasie II wojny światowej w Ścinawce Średniej znajdowała się filia obozu koncentracyjnego Groß-Rosen.
W latach 1954–1972 wieś była siedzibą władz gromady Ścinawka Średnia. W latach 1973–1976 wieś była siedzibą gminy Ścinawka Średnia. W latach 1975–1998 wieś administracyjnie należała do województwa wałbrzyskiego.
Demografia Według Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) mieszkało tu 2198 osób. Jest największą miejscowością gminy Radków.
Rolnictwo W miejscowości działało Państwowe Gospodarstwo Rolne – Państwowe Przedsiębiorstwo Hodowlane Ścinawka. W roku 1993 po przekształceniu funkcjonuje jako Gospodarstwo Rolne Skarbu Państwa Ścinawka Średnia.
Zabytki Według rejestru zabytków Narodowego Instytutu Dziedzictwa na listę zabytków wpisane są obiekty: kościół św. Marii Magdaleny w Ścinawce Średniej, parafialny z XIV w., przebudowany w 1738 r., kościół Bożego Ciała w Ścinawce Średniej, filialny z 1517 roku, przebudowany w XVIII wieku, zespół pałacowyzwany Pekinem prepozytury oo. jezuitów (ul. Wojska Polskiego 13-15-17) z końca XVII wieku, przebudowywany w 1788 i 1925 r., pałac cztery domy mieszkalne spichrz, obecnie kaplica pawilon ujęcia wody park park „Bieganówek”, powstały po 1920 r., wieża mieszkalna - Zamek Kapitanowo, z pierwszej połowy XVI wieku i XVII wieku, wkomponowana w bryłę gotycko-renesansowego dworu obronnego.
Transport W Ścinawce Średniej krzyżują się drogi wojewódzkie nr 386 oraz 387Geoportal: gmina Radków, dostęp: 2014-10-24.
Stacja kolejowa Ścinawka Średnia stanowi węzeł dla czterech linii kolejowych.
Kolej dotarła do Ścinawki 15 października 1879 r., wraz z otwarciem przedostatniego Śląskiej Kolei Górskiej, której część stanowi dzisiejsza linia kolejowa Kłodzko - Wałbrzych. Trasa jest czynna w ruchu towarowym i pasażerskim: przewozy prowadzą Koleje DolnośląskieKoleje Dolnośląskie liniowe rozkłady jazdy, dostęp: 2014-10-15.
W latach 1900–1902 główną, państwową linię przecięła prywatna, lokalna kolej dojazdowa, zwana Koleją Sowiogórską (na odcinku Dzierżoniów – Dzikowiec) i Koleją Stołowogórską (na odcinku Dzikowiec – Radków). Linia została częściowo rozebrana jeszcze przed II wojną światową – pozostawiono bocznicę do stacji Nowa Ruda SłupiecPod semaforkiem: Nowa Ruda Słupiec, dostęp: 2014-10-15. Istniejące od 1903 r. połączenie kolejowe Radkowa ze Ścinawką Średnią zostało w 1987 r. zawieszonePod semaforkiem: Radków, dostęp: 2014-10-14. We wrześniu 1999 r. tory w kierunku Radkowa rozebrano.
W 2010 r. odbudowano inną, uprzednio rozebraną w latach 90. XX wieku linię towarową ze Ścinawki Średniej do TłumaczowaMaciej Maciejewski: Nowy kamieniołom, 28 lipca 2010 r., tvp.pl, dostęp: 2014-10-13. Bocznicę odbudowano śladem dawnej transgranicznej linii kolejowej do Otovic, którą doprowadzono do Ścinawki w 1889 r.
Religia Na terenie wsi działalność duszpasterską prowadzą następujące kościoły: Kościół rzymskokatolicki, parafia św. Marii Magdaleny Kościół Ewangelicko-Metodystyczny, parafia w Ścinawce Średniej
Związani ze Ścinawką Alois Bartsch (1902–1982), niemiecki nauczyciel, pisarz, dokumentalista ziemi kłodzkiej, Adam Bałabuch (ur. 1961), polski duchowny katolicki, biskup świdnicki, Dorota Idzi (ur. 1966), polska pięcioboistka, medalistka mistrzostw świata, Europy oraz Polski.
Szlaki turystyczne czerwony – Główny Szlak Sudecki: Przełęcz Srebrna – Słupiec – Kościelec – Ścinawka Średnia – Wambierzyce – Skalne Grzyby – Karłów
Ciekawostki Na stacji kolejowej kręcone były sceny do filmu Jana Jakuba Kolskiego Afonia i pszczoły. W kościele parafialnym kręcone były sceny do teledysku utworu „Fire & Forgive” (ang. ogień i wybaczenie) niemieckiego zespołu PowerwolfAgnieszka Dobkiewicz, koz, Metalowy zespół nagrał ostry teledysk w kościele. Kuria: Doszło do nadużycia, 4 sierpnia 2018.
Zobacz też Ścinawka Dolna Ścinawka Górna
Przypisy Rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 13 grudnia 2012 r. w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części () GUS. Rejestr TERYT
Bibliografia
Linki zewnętrzne Historyczne i współczesne obrazy miejscowości ze strony Wratislaviae Amici Historia zamku Kapitanowo