Morawsko – wieś w Polsce położona w województwie podkarpackim, w powiecie jarosławskim, w gminie Jarosław.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa przemyskiego.

Położenie Morawsko leży w środkowej części powiatu jarosławskiego, w dolinie Sanu, nad Łęgiem Morawskim, oddalone od miasta Jarosław w odległości około 10 km w kierunku południowym. Graniczy z Łowcami, Chłopicami, Kidałowicami, Muniną i Tuczempami.

Historia Na terenie dzisiejszego Morawska odkryto kurhan ceramiki sznurowej sprzed 2,5 tysiąca lat p.n.e. Morawsko zostało założone w 1330 roku początkowo jako przysiółek Łowiec. Wieś założył w 1420 Jan Morawski. W 1592 roku wieś była wzmiankowana jako Wola Modliszewska. Morawsko jest wzmiankowane w regestrach poborowych, które zapisali poborcy podatkowi ziemi przemyskiej w latach: 1508Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. Aleksander Jabłonowski. Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona (str. 110) [dostęp 2019-05-25]<br/ >[Cytat: Martinus Morawsky de bonis suis videlicet medietate Morawsko, Tapyn et Boyanowka, m. 3½ g. 3.] (własność Marcina Morawskiego), 1515Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. Aleksander Jabłonowski. Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona (str. 135) [dostęp 2019-05-25]<br/ >[Cytat: Morawsko, lan. 13, tab. vect. gr. 6.], 1589Wielkopolska Biblioteka Cyfrowa. Aleksander Jabłonowski. Źródła dziejowe. Tom XVIII, część I. Polska XVI wieku pod względem geograficzno-statystycznym. Tom VII, część 1. Ziemie Ruskie, Ruś Czerwona (str. 22) [dostęp 2019-05-25]<br/ >[Cytat: Morawsko, sors Stanislai Schyczynski, lan. 3, hort. c. agr. 3, hort. s. agr. 4, inq. c. pec. 1, inq. paup. 3, art. 1. <br/ >Sors Martini Morawski, lan. 1½, hort. c. agr. 1, hort. s. agr. 1, inq. c. pec. 1, inq. paup. 1, art. 1.] (własność w części: Stanisława Syczyńskiego i Marcina Morawskiego), 1651Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 2. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1651. Wydawnictwo WSP Rzeszów 1997 (str. 80)<br/ >[Cytat: Morawsko: de laneis 4 cum medio per gr 30, hortulani in agribus 4 per gr 6, hortulani in hortis 5 per gr 4, artifex 1 gr 8, inquilini cum pecore 2 per gr 8, inquilini pauperes 3 per gr 2 ......................6/29/0], 1658Zdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 3. Rejestr poborowy ziemi przemyskiej 1658. Wydawnictwo WSP Rzeszów 2000 (str. 124)<br/ >[Cytat:Morawsko: de laneis 4 cum medio per gr 30, hortulani in agris 4 per gr 6, hortulani in hortis 5 per gr 4, artifex 1 gr 8, inquilini cum pecore 2 per gr 8, inquilini pauperes 3 per gr 2 ......................6/29/0]. W 1674 roku Morawsko było wzmiankowane razem z Kidałowicami, gdzie łącznie było 84 domyZdzisław Budzyński i Kazimierz Przyboś. Polska południowo-wschodnia w epoce nowożytnej. Źródła dziejowe tom I, część 4. Rejestr pogłównego ziemi przemyskiej 1674. Wydawnictwo WSP Rzeszów 2000 (str. 24 Kidałowice et Morawsko oraz str. 29 Morawsko vide Kidałowice)<br/ >[Cytat: Kidałowice et Morawsko: a personis subditorum n[ume]ro 84 facit su[mma] ........................84/0].

Po 1606 roku Morawsko i Kidałowice zakupiła księżna Anna Ostrogska, a w 1611 roku przekazała te wsie na uposażenie klasztorowi benedyktynek w JarosławiuKs. Jakób Makara. Dzieje Parafii Jarosławskiej od początku do r. 1772. Odbitka z czasopisma „Jarosławskie Wiadomości Parafialne” Jarosław 1936 (str. 117-118) [dostęp 2019-05-25]. W 1782 rząd austriacki skasował klasztor benedyktynek, a Morawsko i Kidałowice zakupił na licytacji Karol Gottlieb Litzke. Jego córką była Elżbieta Litzke, którą poślubił Jan Fryderyk Runge i stał się właścicielem tych majątków. Po jego śmierci, która nastąpiła w 1838 r., majątek odziedziczył jego syn, Robert RungeSkorowidz wszystkich miejscowości położonych w królestwie Galicyi i Lodomeryi jakoteż w wielkim księstwie Krakowskiem i księstwie Bukowińskim, pod względem politycznej i sądowej organizacji kraju wraz z dokładnem oznaczeniem parafii, poczt i właścicieli tabularnych, ułożony porządkiem abecadłowym, z mapą według nowego podziału (1855) (str. 126) [dostęp 2012-05-30]. W 1862 roku majątek zakupił Zygmunt MałachowskiSkorowidz wszystkich miejscowości położonych w Królestwie Galicyi i Lodomeryi wraz z Wielkim Księstwem Krakowskiem (1868) (str. 135) [dostęp 2019-05-30], ale w 1876 roku sprzedał Melitonowi, będąc do 1880 roku jego dzierżawcą. Meliton sprzedał majątek w 1883 roku. W 1890 roku właścicielami byli już Majer i Rebeka RobinsohnSkorowidz dóbr tabularnych w Galicyi z Wielkim Ks. Krakowskiem (1890) (str. 130–131) [dostęp 2019-05-29], a w 1897 roku spadkobiercy Rebeki Robinsohn. Następnymi właścicielami byli Koperniccy. W latach 1904–1923 właścicielem Morawska był Władysław KopeckiJan Bigo Najnowszy skorowidz wszystkich miejscowości z przysiółkami (...) w Królestwie Galicyi, wielkim Księstwie Krakowskiem i Księstwie Bukowińskiem z uwzględnieniem wszystkich dotąd zaszłych zmian terytorialnych kraju (1904) Lwów 1904 (str. 112) [dostęp 2019-05-31], a w latach 1923–1940 Adam Kopecki.

W 1898 roku wybrano zwierzchność gminną, której naczelnikiem został Feliks Nietrzeba, a w 137 domach było zamieszkałych 832 osobySkorowidz Powiatu Jarosławskiego na rok 1902 (str. 57) [dostęp 2019-05-23]. W 1921 roku w Morawsku było 210 domów.

W sierpniu 1937 miał miejsce dziesięciodniowy strajk chłopski gminy Morawsko, który został krwawo stłumiony. Śmiertelną ofiarą strzałów policji był 50-letni Szymon Dupel.

W latach 1934–1954 wieś należała do Gminy Munina, a w latach 1954–1972 do Gromady Munina, a od 1 stycznia 1973 roku do gminy Jarosław. Elektryfikację wsi przeprowadzono pod koniec lat 60. XX wieku i unowocześniono w 1997. Wybudowano drogę, Dom Ludowy i kościół wraz z plebanią (1993–1998). Nową szkołę i boisko sportowe oddano do użytku w 2002.

Kościół Miejscowość jest siedzibą rzymskokatolickiej parafii Niepokalanego Serca Najświętszej Maryi Panny. W latach 1991–1992 administratorem parafii był ks. Jan Niemiec.

Oświata Początki szkolnictwa w Morawsku są datowane na 1861 rok gdy została utworzona szkoła trywialna. 7 czerwca 1874 roku reskryptem rady szkolnej krajowej została zorganizowana szkoła 1-klasowaSkorowidz powiatu Jarosławskiego na rok 1902 (str. 144) [dostęp 2019-05-23]. Od 1907 roku szkoła posiadała nauczycieli pomocniczych, którymi byli: Maria Hebda (1907–1912), Stanisława Mołoń (1912–1913), Aniela Sorysowa (1913–1914?). W 1931 roku ukończono budowę nowej szkoły. 20 kwietnia 2004 roku szkoła otrzymała imię bł. ks. Jana BalickiegoHistoria szkoły.

Przy szkole zostały zasadzone Dęby Pamięci, honorujące ofiary zbrodni katyńskiej; upamiętnieni zostali bracia Adam Kopecki i Stefan Kopecki.

Osoby związane z miejscowością Robert Cena (1863–1945) – poseł do parlamentu austriackiego (1897–1900). prof. Kazimierz Kopecki(1904–1984) prof. Mieczysław Cena (1908–1990), doc. Jerzy Kuźniarz (1935–1988), chirurg ks. dr Antoni Cena (1926–1997), dr Anna z Kopeckich Bogdańska-Zarembina (1932–1996) – pedagog Ida z Turnaów Kopecka (1875–1955) – działaczka społeczna Tomasz Kuźniarz (1905–1979) – polityk. Adam Serdeczny (1935–2009), autor dwóch wydań monografii Morawska.

Sport W Morawsku od 1949 roku istnieje drużyna piłkarska pod nazwą "Płomień Morawsko". W sezonie 2018/2019 seniorska drużyna gra w lidze okręgowej w grupie Jarosław, natomiast zespół juniorów starszych Płomienia (U-19) w sezonie 2018/2019 występuje w lidze okręgowej w grupie Jarosław. Stadion klubu ma oświetlenie i trybunę na ok. 200 miejscInformacje o klubie "Płomień Morawsko".

Przypisy GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Bibliografia

Linki zewnętrzne

Archiwum Państwowe w Przemyślu Mapa katastralna wsi Morawsko z 1852

Kategoria:Morawsko (województwo podkarpackie) Kategoria:Wsie w powiecie jarosławskim