Gładczyn Szlachecki – wieś w Polsce położona w województwie mazowieckim, w powiecie pułtuskim, w gminie Zatory. Ma status sołectwa.

W skład sołectwa Gładczyn Szlachecki wchodzi także wieś Malwinowo.

Bezpośrednio przy drodze krajowej nr 618 Wyszków–Pułtusk znajduje się Gładczyn (do 1945 r. Dobra Gładczyn), na północ Gładczyn Rządowy i na południe, nieco dalej od pozostałych osad, Gładczyn Szlachecki. Podział wynika z dawnych przemian własnościowych.

Historia Wieś, w dawnych źródłach nazywana Gładczyno, istnieje od przełomu XII i XIII wieku. Po raz pierwszy została wymieniona w dokumencie Konrada Mazowieckiego z 1203 lub 1235 r. potwierdzającego nadanie ziem biskupom płockim. Na początku XVI wieku osiedliła się w niej drobna szlachta, zaś na końcu XVIII i na początku XIX wieku osadnicy niemieccy.

W XIV wieku Gładczyn znajdował się w rękach rycerskiego rodu Lubiczów, ale w 1452 biskup Paweł Giżycki uzyskał dla Kościoła jej północną część. Dało to początek ugruntowanemu w XVI wieku podziałowi na Gładczyn Szlachecki oraz Gładczyn Biskupi, który po sekularyzacji na początku XIX wieku przemianowano na Gładczyn Rządowy.

W II połowie XVIII wieku właścicielem części szlacheckiej był Maciej Domański. Po jego śmierci w 1798 majątek odziedziczyły córki – Anna Szymkowska i Rozalia Mieszkowska. Rozalia w 1804 odkupiła udział siostry, a następnie inne części wsi należące do Stanisława Kownackiego (1805) i Józefa Dąbrowskiego (1808). Po śmierci Rozalii jej majątek przeszedł na jej córki: Angelę Jezierską, Joannę Gniewoszową i Annę Mieszkowską.

W 1845 majątek, zakupiony na licytacji, przeszedł w posiadanie rodziny Modzelewskich: najpierw Piotra – rewizora gubernialnego, od 1857 Henryka, od 1862 Wiktora. Ostatnim właścicielem majątku, który przejął go w 1907, był Marian Henryk Modzelewski. W latach 20. XX wieku majątek liczył 670 ha. W rękach Modzelewskich pozostał do 1939. Ostatnią właścicielką, od 1934 samodzielną (po przedwczesnej śmierci męża), była Wanda Modzelewska.

W trakcie II wojnie światowej Gładczyn znajdował się w granicach III Rzeszy i podlegał pod rejencję ciechanowską.

W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa ostrołęckiego.

Zobacz też Gładczyn Gładczyn Rządowy

Przypisy Raport o stanie gminy Zatory w 2023. Liczba mieszkańców w dn. 31.12.2023 s. 14 BIP gminy, sołectwa

GUS. Wyszukiwarka TERYT Rozporządzenie w sprawie wykazu urzędowych nazw miejscowości i ich części ()

Linki zewnętrzne

Kategoria:Zatory (gmina)