Uralski Zakład Lotnictwa Cywilnego (ros. АО УЗГА, wcześniej Завод № 404) – rosyjskie przedsiębiorstwo przemysłu lotniczego z siedzibą w Jekaterynburgu, specjalizujące się w remontach lotniczych silników turbowałowych, przekładni głównych oraz w przygotowaniu do produkcji i montażu statków powietrznych lotnictwa regionalnego.
Historia thumb|left|Hala produkcyjna zakładu Zakład został utworzony 16 marca 1939 r. na bazie liniowych warsztatów remontowych cywilnej floty powietrznej (ros. Стационарные авиационно-ремонтные мастерские Гражданского воздушного флота СССР – САРМ ГВФ СССР), obsługujących magistrale powietrzne łączące Moskwę z Irkuckiem, Magnitogorskiem i Swierdłowskiem. Przedsiębiorstwo uzyskało wówczas status samodzielnego zakładu lotnictwa cywilnego ZSRR i funkcjonowało jako Zakład nr 404 (ros. Завод № 404).
W okresie II wojny światowej zakład prowadził remonty samolotów U-2 i Po-2 oraz silników M-11, M-17 i MG-31, a także realizował montaż bombowców SB-2 i myśliwców I-15 oraz I-16. W latach 1941–1945 przywrócono do służby około 560 samolotów i 1500 silników lotniczych.
Po wojnie przedsiębiorstwo skoncentrowało się na remontach silników tłokowych ASz-82FN i ASz-82T, eksploatowanych odpowiednio w samolotach Ił-12 i Ił-14. W latach 50. XX wieku wdrożono potokową technologię remontu silników, unikatową w skali lotnictwa cywilnego ZSRR. W kolejnych dekadach zakład stał się kluczowym ośrodkiem remontu silników śmigłowcowych i turbowałowych, w tym ASz-82W, TW2-117 i TW3-117, a także przekładni głównych WR-8A, WR-14 i WR-24.
W latach 80. przedsiębiorstwo rozbudowało zaplecze badawczo-kontrolne, uruchamiając stację prób silnikowych MIS-2 oraz laboratoria analizy strukturalnej elementów turbin. W 1981 r. zakład został odznaczony Orderem „Znak Honoru” decyzją Prezydium Rady Najwyższej ZSRR.
Po 1991 r. Uralski Zakład Lotnictwa Cywilnego rozszerzył działalność o remonty silników gazoturbinowych NK-16ST i NK-12ST dla sektora energetycznego oraz produkcję mobilnych elektrowni gazoturbinowych. Od początku XXI wieku rozwijane są również zdolności w zakresie montażu i przygotowania do produkcji statków powietrznych, w tym samolotów regionalnych nowej generacji.
Spółką-matką Uralskiego Zakładu Lotnictwa Cywilnego jest AO „Tiechnodinamika”.
Współczesna działalność Przedsiębiorstwo prowadzi działalność w zakresie remontów lotniczych silników turbowałowych i turbinowych, w tym TW2-117, TW3-117, GTD-350, NK-8-2U oraz NK-12ST, a także remontów przekładni głównych WR-8A, WR-14 i WR-24. Zakład realizuje również produkcję komponentów silnikowych, obsługę techniczną statków powietrznych oraz przygotowanie do produkcji samolotów regionalnych.
W latach 2010–2020 zakład rozszerzył profil działalności o montaż i integrację statków powietrznych. Uczestniczył w montażu samolotów L-410, a następnie skoncentrował się na krajowych programach lotniczych LMS-901 Bajkał oraz TWRS-44 Ładoga. Równolegle prowadzono inwestycje w nowe zaplecze produkcyjne i infrastrukturę zakładu.
W drugiej połowie lat 20. XXI wieku zakład prowadził również prace nad samolotem szkolno-treningowym UTS-800, który w 2025 r. osiągnął stadium „latającej partii”.
Na początku lat 20. XXI wieku przedsiębiorstwo zatrudniało około 5,2 tys. pracowników i należało do największych zakładów przemysłu lotniczego Federacji Rosyjskiej. Od 2025 r. funkcję dyrektora generalnego pełni Igor Jakowlewicz Ozar.
Produkowane konstrukcje Zakład uczestniczy w produkcji, montażu lub przygotowaniu do produkcji następujących konstrukcji lotniczych: LMS-901 Bajkał – jednosilnikowy samolot wielozadaniowy dla lotnictwa regionalnego. TWRS-44 Ładoga – dwusilnikowy regionalny samolot turbośmigłowy. L-410 – lekki samolot pasażerski; montaż realizowany do początku lat 20. XXI wieku. Bell 407 – lekki śmigłowiec wielozadaniowy (montaż i obsługa w ramach współpracy licencyjnej).
Sankcje W styczniu 2023 r. Uralski Zakład Lotnictwa Cywilnego został objęty sankcjami Stanów Zjednoczonych i wpisany przez Departament Skarbu USA na listę Specially Designated Nationals (SDN) w ramach Executive Order 14 024, przyjętego w związku z agresją Federacji Rosyjskiej na Ukrainę. Sankcje te obejmują zamrożenie aktywów znajdujących się w jurysdykcji USA oraz zakaz prowadzenia transakcji z podmiotami amerykańskimi.
W lutym 2023 r. przedsiębiorstwo zostało również objęte sankcjami Unii Europejskiej w ramach reżimu sankcyjnego związanego z agresją Federacji Rosyjskiej przeciwko Ukrainie. Środki te obejmują zamrożenie aktywów na terytorium Unii Europejskiej oraz zakaz udostępniania spółce środków finansowych i zasobów gospodarczych przez podmioty z UE.
Przypisy
Kategoria:Przemysł w Rosji Kategoria:Jekaterynburg